Verpleegkundigen besteden gemiddeld twee uur per dag aan logistieke taken: medicatie ophalen, labsamples wegbrengen, disposables halen en brengen. Twee uur die niet direct aan de patiënt besteed kan worden. De robot als oplossing klinkt aantrekkelijk, maar de realiteit van wat robots nu daadwerkelijk kunnen is een stuk nuchterder dan de belofte.

In deze aflevering van BNR Beter bespreekt Nina van den Dungen wat zorgrobotica nu waard is en wat niet. Te gast zijn Willem-Jan Lamers, CEO en oprichter van Ambyon, het Brabantse bedrijf dat momenteel een logistieke zorgrobot test in Nederlandse ziekenhuizen, en Matthijs Smakman, lector Smart Systems for Healthy Living aan de Hogeschool Utrecht en onderzoeker in sociale robotica.

Matthijs Smakman heeft tien jaar onderzoek gedaan naar de inzet van robots in de zorg en ziet een groot verschil tussen wat commerciële partijen beloven en wat robots feitelijk kunnen. De humanoid robots die op sociale media basketballen en piano spelen, zijn in werkelijkheid veelal op afstand bestuurd of geprogrammeerd voor dat ene specifieke trucje. In een ziekenhuis kunnen ze nu bijna niks. De komende tien jaar verwacht Smakman nog geen doorbraak van humanoids in de zorg. Wat wel al bestaat: logistieke robots, sociale robots en de robotdweil in de gang.

Willem-Jan Lamers legt uit waarom Ambyon bewust niet voor een menselijke robot kiest. De Ambyon One is 1,30 meter hoog, rijdt op omnidirectionele wielen, beschikt over meerdere camera's en een eenvoudig uitschuifbaar armpje om liftknopjes in te drukken. Het apparaat vervoert medicatie, labsamples, cytostatica en medische apparatuur tussen afdelingen. Geen menselijke kenmerken, geen spraak, geen armen die van alles suggereren. Dat is een bewuste keuze: hoe meer menselijke eigenschappen een robot heeft, hoe hoger de verwachtingen van zorgpersoneel en patiënten worden, en hoe sneller de teleurstelling. Volgens Lamers kan de robot momenteel één uur per dag aan logistieke handelingen van een verpleegkundige overnemen. Ambyon is met de robot dit jaar genomineerd voor de Nationale Zorginnovatieprijs 2026, deze wordt uitgereikt op woensdag 15 april.

Verslaggever Stijn Goossens was aanwezig bij de pilot van de Ambyon robot in het Máxima Medisch Centrum en sprak met Inès van Haaften, Nurse Innovator bij Ambyon, Marjan Bertrams, afdelingshoofd cardiologie en Fons Segers, hoofd logistiek van het ziekenhuis. De eerste reacties zijn voorzichtig positief: na uitleg zijn medewerkers enthousiast, al zijn er ook praktische hobbels zoals drempels en communicatie met gesloten deuren.

Over deze podcast

BNR Beter is het wekelijkse programma van BNR Nieuwsradio over een toekomstbestendige zorgsector. Elke week bespreekt presentator Nina van den Dungen met zorgprofessionals, ondernemers en beleidsmakers hoe de Nederlandse zorg met technologie, innovatie, regelgeving en wetenschap beter kan worden. BNR Beter is elke maandag om 15:30 op de radio te beluisteren bij BNR Nieuwsradio, en vanaf dat moment ook als podcast via deze feed.

Over de makers

Nina van den Dungen (1987) is freelance journalist en als radio- en podcastpresentator al ruim 15 jaar verbonden aan BNR. Zo is ze regelmatig te horen als presentator van de nieuwsprogramma's in de ochtend- en avondspits en daarnaast presenteert ze wekelijks de beleggingspodcast Doorgelicht en BNR Beter over de zorgsector.

Stijn Goossens (1996) is de redacteur van BNR Beter en plaatsvervangend presentator. Bij BNR houdt Stijn zich bezig met onderwerpen over tech, wetenschap en innovatie. Hij presenteert ook de podcast Op de zaak en test elke vrijdag een nieuw techproduct in de Ochtendspits op BNR. Hiervoor was Stijn werkzaam voor NTR Wetenschap en techplatform Bright.