Twee op de drie mannen heeft wel eens last gehad van erectieproblemen. Bijna 60 procent heeft er nooit over gesproken met een zorgverlener. En de helft weet niet dat het een vroeg signaal kan zijn van hart- en vaatziekten of diabetes. Dat blijkt uit recente cijfers van de Grote Mannenpeiling, een landelijk onderzoek onder bijna 8.000 mannen. De cijfers schetsen een patroon dat de zorg al jaren ziet maar nauwelijks doorbreekt: mannen wachten gemiddeld meer dan twee jaar voordat ze professionele hulp zoeken, terwijl illegale erectiemedicatie makkelijker te bestellen is dan een huisartsafspraak.

In deze aflevering van BNR Beter bespreekt Nina van den Dungen hoe mannen eerder over hun seksuele gezondheid kunnen praten, en waarom dat ook voor de rest van hun lichamelijke gezondheid uitmaakt. Te gast zijn Cobi Reisman, arts-seksuoloog NVVS en voormalig uroloog, en Sibren Tolsma, medeoprichter van Fellos, de eerste digitale mannenkliniek van Nederland.

Reisman noemt de penis al jaren de antenne van het hart. Bij 70 procent van de mannen met een lichamelijke oorzaak verschijnen de klachten gemiddeld twee tot vijf jaar voor een eerste gezondheidsproblemen. Dezelfde risicofactoren die leiden tot cardiovasculaire problemen, zoals overgewicht, roken en weinig bewegen, spelen ook bij erectieproblemen een rol. Reisman benadrukt dat een erectieprobleem een symptoom is, geen diagnose op zichzelf, en dat de oorzaak altijd lichamelijk én psychologisch van aard kan zijn. Wie de klacht niet onderzoekt, mist de kans om de onderliggende oorzaak op te sporen. Bij jongere mannen speelt faalangst en prestatiedruk vaker een rol, die via stress op het lichaam ook fysieke gevolgen heeft.

Tolsma richtte Fellos op nadat hij zag hoe groot de illegale markt voor erectiemedicatie is. Uit rioolwateronderzoek en ander Nederlands onderzoek blijkt dat een substantieel deel van de gebruikte erectiemedicatie buiten de reguliere zorg wordt aangeschaft, via nep-Viagra en verontreinigde supplementen. Fellos biedt een online alternatief: via chat een consult met een BIG-geregistreerde arts, gevolgd door thuisbezorging van medicatie via een gecertificeerde apotheek. Een consult kost minder dan 15 euro. Tolsma wil bewust niet duurder zijn dan de illegale alternatieven. Inmiddels heeft het platform meer dan 20.000 mannen geholpen in twee jaar tijd.

Reisman en Tolsma zijn het eens over het belang van laagdrempelige zorg, maar plaatsen ook nuances. Niet alles kan online: wie fysiek onderzocht moet worden, moet alsnog naar een arts. Fellos wijst mannen van 40 jaar en ouder actief op de risico's en verwijst door naar de huisarts. Reisman stelt dat de oplossing voor het taboe begint in de spreekkamer zelf: huisartsen en praktijkondersteuners kunnen het gesprek over seksuele gezondheid vaker en eerder initiëren.

Over deze podcast

BNR Beter is het wekelijkse programma van BNR Nieuwsradio over een toekomstbestendige zorgsector. Elke week bespreekt presentator Nina van den Dungen met zorgprofessionals, ondernemers en beleidsmakers hoe de Nederlandse zorg met technologie, innovatie, regelgeving en wetenschap beter kan worden. BNR Beter is elke maandag om 15:30 op de radio te beluisteren bij BNR Nieuwsradio, en vanaf dat moment ook als podcast via deze feed.

Over de makers

Nina van den Dungen (1987) is freelance journalist en als radio- en podcastpresentator al ruim 15 jaar verbonden aan BNR. Zo is ze regelmatig te horen als presentator van de nieuwsprogramma's in de ochtend- en avondspits en daarnaast presenteert ze wekelijks de beleggingspodcast Doorgelicht en BNR Beter over de zorgsector.

Stijn Goossens (1996) is de redacteur van BNR Beter en plaatsvervangend presentator. Bij BNR houdt Stijn zich bezig met onderwerpen over tech, wetenschap en innovatie. Hij presenteert ook de podcast Op de zaak en test elke vrijdag een nieuw techproduct in de Ochtendspits op BNR. Hiervoor was Stijn werkzaam voor NTR Wetenschap en techplatform Bright.