Wat heb je aan een commerciële preventieve gezondheidscheck? De medische wereld is er kritisch over: zonder klachten testen levert volgens huisartsen en wetenschappers vooral ruis op, en de mensen die er het meeste baat bij zouden hebben, kunnen het vaak toch niet betalen. Toch poppen er steeds meer commerciële aanbieders van medische checks op in Nederland. Op de Amsterdamse Prinsengracht opende in maart Blue Health Intelligence, dat voor 299 euro tien medische testen in een uur aanbiedt. Is dit de toekomst van gezondheidspreventie?

In deze aflevering van BNR Beter bespreekt Nina van den Dungen de opmars van commerciële preventieve gezondheidschecks. Te gast zijn Onno Huyghe, medeoprichter en co-CEO van Blue Health Intelligence, en Marco Blanker, hoogleraar huisartsgeneeskunde aan het UMCG en huisarts in Zwolle.

Huyghe legt uit hoe Blue Health werkt: in een uur tijd doen klanten tien testen, waaronder bloedonderzoek, een 3D-bodyscan, een ECG, een echo van de halsslagader en een bloeddrukmeting. Daarna volgt een gesprek met een arts en een persoonlijk actieplan in een app. Bewust geen MRI, en daarmee een stuk goedkoper dan total bodyscans van rond 2.000 euro. Huyghe wil dat zo'n preventieve check over 40 tot 50 jaar standaard onderdeel is van het huisartsbezoek, en dat zorgverzekeraars het op termijn vergoeden.

Blanker steunt het uitgangspunt dat Nederland meer aan preventie moet doen, maar plaatst stevige kanttekeningen bij de uitvoering. Een ECG of echo bij iemand zonder klachten heeft volgens hem geen aangetoonde meerwaarde boven kennis van de bekende risicofactoren als roken, gewicht, bloeddruk en cholesterol. Diagnostiek is ontwikkeld voor mensen met klachten; bij gezonde mensen kan dezelfde test andere uitkomsten opleveren. Hij wijst daarnaast op vals-positieve uitslagen die alsnog bij de huisarts terechtkomen, en op vals-negatieve uitslagen die juist schijnveiligheid geven.

Een tweede knelpunt is de doelgroep. Volgens Blanker bereikt een commerciële aanbieder vooral mensen die al met hun gezondheid bezig zijn, terwijl de gezondheidswinst juist bij kwetsbaardere groepen valt te halen. Huyghe erkent dat Blue nu de 'voorlopers' aantrekt, maar gelooft dat de aanpak op termijn wel breder kan werken. Verder gaat het over de vraag of structurele maatregelen als een suikertaks of een leeftijdsgrens voor roken effectiever zijn dan losse health checks, en over hoe je leefstijlverandering daadwerkelijk in gang zet.

Over deze podcast

BNR Beter is het wekelijkse programma van BNR Nieuwsradio over een toekomstbestendige zorgsector. Elke week bespreekt presentator Nina van den Dungen met zorgprofessionals, ondernemers en beleidsmakers hoe de Nederlandse zorg met technologie, innovatie, regelgeving en wetenschap beter kan worden. BNR Beter is elke maandag om 15:30 op de radio te beluisteren bij BNR Nieuwsradio, en vanaf dat moment ook als podcast via deze feed.

Over de makers

Nina van den Dungen (1987) is freelance journalist en als radio- en podcastpresentator al ruim 15 jaar verbonden aan BNR. Zo is ze regelmatig te horen als presentator van de nieuwsprogramma's in de ochtend- en avondspits en daarnaast presenteert ze wekelijks de beleggingspodcast Doorgelicht en BNR Beter over de zorgsector.

Stijn Goossens (1996) is de redacteur van BNR Beter en plaatsvervangend presentator. Bij BNR houdt Stijn zich bezig met onderwerpen over tech, wetenschap en innovatie. Hij presenteert ook de podcast Op de zaak en test elke vrijdag een nieuw techproduct in de Ochtendspits op BNR. Hiervoor was Stijn werkzaam voor NTR Wetenschap en techplatform Bright.