OpenAI claimt een wiskundig probleem te hebben gekraakt waar experts zich al bijna 80 jaar op stuk bijten. Het gaat om het 'unit distance'-probleem dat de Hongaarse wiskundige Paul Erdős in 1946 formuleerde. Stijn Goossens bespreekt het in deze Tech Update.

Een algemeen redeneermodel van OpenAI heeft een nieuwe oplossing gevonden voor het 'unit distance'-probleem uit de discrete meetkunde. De vraag: hoe rangschik je punten op een vlak zodanig dat zoveel mogelijk paren exact dezelfde afstand tot elkaar hebben? Erdős vermoedde in 1946 dat een vierkant raster de optimale aanpak was. Het OpenAI-model vond een nieuwe familie van puntconfiguraties die beter scoort dan dat raster.

De claim is geverifieerd door externe wiskundigen, waaronder Fields-medaillewinnaar Tim Gowers, Daniel Litt en Will Sawin. Volgens OpenAI is dit de eerste keer dat een AI-model zelfstandig een prominent openstaand probleem in een wiskundig deelgebied oplost. Opvallend: het bewijs is geleverd door een algemeen redeneermodel, niet door een systeem dat speciaal voor wiskunde is getraind.

Voor OpenAI is de bevestiging belangrijk omdat het bedrijf in oktober 2025 nog met reputatieschade kampte. Toen werd geclaimd dat een model tien Erdős-problemen had opgelost, maar binnen enkele dagen toonden wiskundigen aan dat die "oplossingen" deels al bekend waren of simpelweg onjuist. OpenAI trok die claim terug. Dat het bedrijf deze keer de verifiërende wiskundigen vooropstelt en niet de modelnaam, is geen toeval. AI is van oudsher zwak in wiskunde, maar dat lijkt te veranderen, met directe consequenties voor wetenschappelijk onderzoek.

Verder in deze Tech Update

• Studenten Erasmus Universiteit richten eigen AI-vereniging op. De Erasmus AI Society moet de kloof dichten tussen het onderwijsaanbod en de snelle AI-ontwikkelingen, met wekelijkse bijeenkomsten en hackathons voor zo'n 50 studenten. Volgens de oprichters biedt de universiteit zelf onvoldoende handvatten om studenten AI-vaardig de arbeidsmarkt op te sturen.

Zometeen in De Schaal van Hebben: Sony 1000-X The ColleXion