Nederland moet veel sneller werk maken van het opschalen van de eigen defensie-industrie. Die oproep doet Jan Christiaan Dicke, commissaris militaire productie. Volgens Dicke is de situatie vergelijkbaar met 1936, toen ook de noodzaak om de productiecapaciteit snel op te voeren steeds duidelijker werd. ‘Niet te veel praten, maar echt dingen gaan doen’, zegt hij. De Nederlandse industrie moet volgens hem nu al klaarstaan voor een mogelijke crisissituatie.

Het Commissariaat Militaire Productie bestaat 75 jaar en heeft als taak de Nederlandse defensie-industrie te beschermen, versterken en internationaal te positioneren. Dat gebeurt onder meer door Nederlandse bedrijven aan te sluiten bij buitenlandse defensieorders. Zo zijn Nederlandse bedrijven betrokken bij de nieuwe onderzeeboten van Naval en bij de productie en instandhouding van militaire systemen. Volgens Dicke is de industriële participatie de afgelopen jaren sterk gegroeid: waar die acht jaar geleden nog goed was voor zo’n 250 miljoen euro per jaar, ligt de waarde inmiddels boven de 900 miljoen euro.

Een aandachtspunt is de afhankelijkheid van derde landen. Strategische autonomie betekent volgens Dicke niet dat Europa zonder de Verenigde Staten moet kunnen, maar wel dat Nederland en Europa strategische posities in de internationale productieketens moeten opbouwen. Daarbij liggen volgens hem kansen in onder meer radar- en ruimtetechnologie, luchtverdediging en onbemande systemen. 

De komende jaren zijn volgens Dicke cruciaal. Nederland heeft nog altijd een sterke hightech maakindustrie, maar bijvoorbeeld personeel en toegang tot grondstoffen vormen belangrijke knelpunten. Nieuwe wetgeving moet de overheid meer mogelijkheden geven om productiecapaciteit en strategische voorraden veilig te stellen. Het doel voor de toekomst is ambitieus: een Nederlandse defensie-industrie die niet alleen kan bijdragen aan de NAVO, maar op onderdelen ook Europees toonaangevend is. ‘Groot denken’, is de boodschap van Dicke.

Over In het defensief

In de wekelijkse podcast ‘In het defensief’ nemen FD-verslaggever Ria Cats en BNR-journalist Michal van der Toorn je mee langs de frontlinies van Europa’s nieuwe wapenplan. In elke aflevering onderzoeken ze hoe burgers, bedrijven, politici en militairen zich voorbereiden op een wereld waarin veiligheid niet langer gegarandeerd is. Na tientallen jaren van vrede, ontwapening en internationale samenwerking, staat Europa voor een ingrijpende koerswijziging. De oorlog is terug op het continent, en daarmee ook een ongemakkelijke waarheid: vrede is niet vanzelfsprekend. Terwijl de wereldwijde spanningen oplopen, wordt van Europese landen verwacht dat ze hun defensie serieus gaan nemen.

Maar hoe doe je dat, als je decennialang vooral hebt ingezet op handel, diplomatie en gemeenschappelijke regelgeving? Van drone-startups tot tankfabrieken, van Brusselse vergaderzalen tot militaire oefenterreinen – deze podcast duikt diep in de Europese defensiemachine. Hoe ziet die eruit? Wie zijn de spelers? En hoever zijn we eigenlijk bereid te gaan om ons continent te beschermen?

🎧 Luister elke week naar een nieuwe aflevering van ‘In het Defensief’, te vinden in je favoriete podcastapp. Reageren of vragen? Stuur ons een bericht op LinkedIn of reageer in de Spotify comments. 

Michal van der Toorn is Europaverslaggever bij BNR. Ze houdt zich op dagelijkse basis bezig met wat er in Brussel gebeurt, waar Europa mee worstelt en hoe we ons los proberen te maken van de Verenigde Staten onder Trump, onder andere in de BNR-podcast Make Europe Great Again.  

Ria Cats is journalist defensie en geopolitieke veiligheid bij het Financieele Dagblad. Ze schrijft over zowel de defensie-industrie als de Navo en de worstelingen van politieke spelers met de toenemende onveiligheid. Daarvoor werkte ze voor het FD als Europa-correspondent in Brussel en als politiek verslaggever in Den Haag.