Stevent de wereld af op een nieuwe kernwapenwedloop, waarbij steeds meer landen proberen een nucleair wapen te ontwikkelen? Kernwapendeskundige Paul van Hooft vreest van wel. Regeringsleiders over de hele wereld hebben de afgelopen week gezien hoe gevaarlijk de weg naar de productie van een nucleair wapen is, zegt Van Hooft. Iran was bezig uranium te verrijken tot inmiddels 60%, terwijl voor burgerlijke toepassingen, zoals kernenergie maar zo'n 3% nodig is.  

De Verenigde Staten en Israël besloten Iran daarom aan te vallen, voordat het uranium tot 80% of 90% kan verrijken. Dat percentage is volgens Van Hooft nodig voor de ontwikkeling een kernwapen.  Noord-Korea, dat al een kernwapen, een bijzonder repressief regime én een zeer onberekenbare leider heeft, laten de VS wel ongemoeid. Ze hebben immers geen trek in een kernoorlog.  

De les die landen daaruit zouden kunnen trekken, is dat zij stiekem moeten proberen alsnog een kernwapen te ontwikkelen. Als ze dat eenmaal hebben, denken andere landen wel twee keer na, voor ze tot de aanval overgaan, zegt Van Hooft. ‘Ik denk dus wel dat we weer een tijdperk van proliferatie krijgen.’ 

Tweede reden waarom landen zoals bijvoorbeeld Japan en Zuid-Korea kunnen beginnen met een kernwapenprogramma, is de onvoorspelbaarheid van Washington zelf. Kunnen zowel de Europese landen als Zuidoost-Azië er nog op vertrouwen dat de VS inderdaad de toegezegde atoomparaplu voor hen openklapt?  

Volgens Van Hooft twijfelen steeds meer regeringen daaraan. Donald Trump is sowieso wispelturig en de gevolgen voor de VS zelf zijn enorm. De Amerikaanse samenleving loopt immers het risico op de totale vernietiging.  

Als extra ‘verzekeringspolis’ bood de Franse president daarom aan een aantal Europese landen, waaronder Duitsland, Polen en Nederland, deel te nemen aan de Franse atoomparaplu. Dat vindt Van Hooft goed nieuws, met het oog op de Europese autonomie.  Hoe kan Europa zich nucleair beter kan wapenen in een wereld die steeds instabieler wordt? Dat bespreken we in deze aflevering.   

Over In het defensief

In de wekelijkse podcast ‘In het defensief’ nemen FD-verslaggever Ria Cats en BNR-journalist Michal van der Toorn je mee langs de frontlinies van Europa’s nieuwe wapenplan. In elke aflevering onderzoeken ze hoe burgers, bedrijven, politici en militairen zich voorbereiden op een wereld waarin veiligheid niet langer gegarandeerd is. Na tientallen jaren van vrede, ontwapening en internationale samenwerking, staat Europa voor een ingrijpende koerswijziging. De oorlog is terug op het continent, en daarmee ook een ongemakkelijke waarheid: vrede is niet vanzelfsprekend. Terwijl de wereldwijde spanningen oplopen, wordt van Europese landen verwacht dat ze hun defensie serieus gaan nemen.

Maar hoe doe je dat, als je decennialang vooral hebt ingezet op handel, diplomatie en gemeenschappelijke regelgeving? Van drone-startups tot tankfabrieken, van Brusselse vergaderzalen tot militaire oefenterreinen – deze podcast duikt diep in de Europese defensiemachine. Hoe ziet die eruit? Wie zijn de spelers? En hoever zijn we eigenlijk bereid te gaan om ons continent te beschermen?

🎧 Luister elke week naar een nieuwe aflevering van ‘In het Defensief’, te vinden in je favoriete podcastapp. Reageren of vragen? Stuur ons een bericht op LinkedIn of reageer in de Spotify comments. 

Michal van der Toorn is Europaverslaggever bij BNR. Ze houdt zich op dagelijkse basis bezig met wat er in Brussel gebeurt, waar Europa mee worstelt en hoe we ons los proberen te maken van de Verenigde Staten onder Trump, onder andere in de BNR-podcast Make Europe Great Again.  

Ria Cats is journalist defensie en geopolitieke veiligheid bij het Financieele Dagblad. Ze schrijft over zowel de defensie-industrie als de Navo en de worstelingen van politieke spelers met de toenemende onveiligheid. Daarvoor werkte ze voor het FD als Europa-correspondent in Brussel en als politiek verslaggever in Den Haag.