Donald Trump heeft in het Midden-Oosten een enorme en onnodige crisis gecreëerd, waarmee hij de wereldeconomie en de Europese veiligheid in gevaar brengt. Het wordt tijd dat onze leiders de moed vinden daar conclusies aan te verbinden. Te gast: David Criekemans, hoogleraar internationale politiek aan de Universiteit Antwerpen.

Trump voert de oorlog met Iran op en ondergraaft tegelijk het Amerikaanse veiligheidsparterschap met Europa. De escalerende luchtaanvallen, dreigende acties rond de straat van Hormuz en de stijgende olieprijzen zetten niet alleen de wereldeconomie onder druk, maar vergroten ook de kans op militair en politiek gezichtsverlies voor de Verenigde Staten. Iran benut de asymmetrie handig, verdient aan doorvaart door Hormuz en dwingt zowel Washington als de Golfmonarchieën in het defensief.

Europa ziet ondertussen hoe de Amerikaanse wapenleveranties aan Oekraïne politiek wisselgeld worden, terwijl Donald Trump openlijk dreigt de Europese afzijdigheid in de Golf te ‘bestraffen’. Arend Jan Boekestijn, Rob de Wijk en David Criekemans schetsen hoe de NAVO met Amerikaanse deelname feitelijk wankelt en hoe Golfstaten en Oekraïne nieuwe defensienetwerken smeden buiten Washington om. De vraag schuift onverbiddelijk naar voren of Europa een eigen veiligheidsstructuur en harde economische hefboom tegen de VS durft te ontwikkelen.

De coalitie van gelijkgestemde middelgrote machten groeit tot een alternatief machtssysteem nu de Amerikaanse hegemon hapert. Boekestijn en De Wijk analyseren hoe een Europese NAVO zonder Amerikaanse ruggengraat eruit kan zien en welke rol landen als Saoedi-Arabië, Zuid-Korea en Japan daarin kunnen spelen. Politieke leiders in Parijs, Berlijn en Den Haag blijven nog opvallend stil, terwijl energie-experts al spreken van aanstaande fysieke tekorten; precies daar ontstaan volgens de drie gesprekspartners de breuken waar een nieuwe wereldorde doorheen kan schuiven.

[Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens]

Over de Podcast

Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit.

In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards

Reageren?

Op X: @ajboekestijn en @robdewijk

Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social

Mail: boekestijnendewijk@bnr.nl

Over de makers:

Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV.

Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op.

Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).