Begin 19de eeuw zat Napoleon op zwart zaad door de enorme kosten van zijn Europese oorlogen. In 1803 verkocht hij daarom de Franse kolonie in Amerika, in oppervlakte ongeveer een kwart van de huidige VS, voor 15 miljoen dollar aan president Thomas Jefferson. Die aankoop is de geschiedenis ingegaan als de ‘Louisana Purchase.’ Twaalf jaar later werd Napoleon verslagen, maar Frankrijk bleef de oudste Amerikaanse bondgenoot. En misschien ook de oudste rivaal, want ze maken vaak bonje.

Zo had president De Gaulle zo'n hekel aan de Amerikaanse militaire en politieke hegemonie, dat hij zijn land in 1966 uit de militaire afdeling van de Navo terugtrok. Alle Amerikaanse militairen moesten hun biezen pakken en het Navo-hoofdkwartier moest halsoverkop verkassen van Parijs naar België. Pas in 2009 keerde Frankrijk onder president Sarkozy helemaal terug in het bondgenootschap.

De huidige president Macron doet enorm zijn best om de relatie met zijn grillige Amerikaanse ambtgenoot Trump overeind te houden. In juni onthaalde hij hem op een exclusief diner op het paleis in Versailles, waar Trump zichzelf wellicht herkende in de Zonnekoning Lodewijk XIV, de tweede bewoner. Lodewijk XIII liet het toen bescheiden landhuis bouwen, maar zijn zoon vond dat het een monumentaal paleis moest worden, met onder meer een kolossale balzaal en onvoorstelbaar veel gouden ornamenten. Kortom: het was alsof Trump in de spiegel keek. Hij tekende daar ook het omstreden memorandum of understanding met Iran.

Lees ook
Amerikaanse oorlogskas is leeg

Amerikaanse weigering

 

En nu is het weer helemaal mis. Het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken weigert de geloofsbrieven te aanvaarden van de nieuwe Franse ambassadeur, Aurélien Lechavellier. Niet de eerste de beste. Hij volgde dezelfde elite-opleiding voor ambtenaren als Macron en was stafchef van de minister van buitenlandse zaken. Wat heeft Lechevallier misdreven? Niets, maar vorige maand stemde Amerika – samen met Rusland en Noord-Korea – tegen verlenging van de termijn van de VN Hoge Commissaris voor Mensenrechten, de Oostenrijker Volker Türk. Türk is een stevige criticaster van de Amerikaanse immigratiepolitiek en het Israëlische optreden in Gaza. Frankrijk maakte stampij over dat veto en Amerika neemt nu wraak door de poort gesloten te houden voor een nieuwe Franse ambassadeur.

Wraak

Politico veronderstelt dat het ook wraak kan zijn op Charles Kushner, de vader van Trumps schoonzoon, die Amerikaans ambassadeur is in Parijs. Hij mengt zich in de Franse politiek, onder meer door een campagne tegen antisemitisme in zijn gastland. Daar gaan we zelf over, vinden de Fransen. Daarmee is het recente sprookje in Versailles alweer vergeten. Als Napoleon in 1803 niet op zwart zaad had gezeten en zijn kolonie niet aan de VS had verkocht, had de Franse arrogantie het misschien van de Amerikaanse kunnen winnen. Maar helaas…

 

Begin 19de eeuw zat Napoleon op zwart zaad door de enorme kosten van zijn Europese oorlogen. In 1803 verkocht hij daarom de Franse kolonie in Amerika, in oppervlakte ongeveer een kwart van de huidige VS, voor 15 miljoen dollar aan president Thomas Jefferson. Die aankoop is de geschiedenis ingegaan als de &lsquo;Louisana Purchase.&rsquo; Twaalf jaar later werd Napoleon verslagen, maar Frankrijk bleef de oudste Amerikaanse bondgenoot. En misschien ook de oudste rivaal, want ze maken vaak bonje.
Zo had president De Gaulle zo'n hekel aan de Amerikaanse militaire en politieke hegemonie, dat hij zijn land in 1966&nbsp;<a href="https://www.ebsco.com/research-starters/history/france-withdraws-natos-military-structure">uit de militaire afdeling van de Navo</a>&nbsp;terugtrok. Alle Amerikaanse militairen moesten hun biezen pakken en het Navo-hoofdkwartier moest halsoverkop verkassen van Parijs naar Belgi&euml;. Pas in 2009 keerde Frankrijk onder president Sarkozy helemaal terug in het bondgenootschap.
De huidige president Macron doet enorm zijn best om de relatie met zijn grillige Amerikaanse ambtgenoot Trump overeind te houden. In juni onthaalde hij hem op een&nbsp;<a href="https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10603818/macron-zet-versailles-in-als-diplomatiek-wapen-succesvol-charmeoffensief-met-trump">exclusief diner op het paleis in Versailles</a>, waar Trump zichzelf wellicht herkende in de Zonnekoning Lodewijk XIV, de tweede bewoner. Lodewijk XIII liet het toen bescheiden landhuis bouwen, maar zijn zoon vond dat het een monumentaal paleis moest worden, met onder meer een kolossale balzaal en onvoorstelbaar veel gouden ornamenten. Kortom: het was alsof Trump in de spiegel keek. Hij tekende daar ook het omstreden memorandum of understanding met Iran.
Lees ook
<ul>
<li><a href="https://www.bnr.nl/column/columns-opinie/10606805/amerikaanse-oorlogskas-is-leeg">Amerikaanse oorlogskas is leeg</a></li>
</ul>
Amerikaanse weigering
&nbsp;
En nu is het weer helemaal mis. Het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken weigert de geloofsbrieven te aanvaarden van de&nbsp;<a href="https://brusselssignal.eu/2026/08/washington-stalls-approval-of-macrons-ambassador-pick-after-un-rights-clash/">nieuwe Franse ambassadeur,</a>&nbsp;Aur&eacute;lien Lechavellier. Niet de eerste de beste. Hij volgde dezelfde elite-opleiding voor ambtenaren als Macron en was stafchef van de minister van buitenlandse zaken. Wat heeft Lechevallier misdreven? Niets, maar vorige maand stemde Amerika &ndash; samen met Rusland en Noord-Korea &ndash; tegen verlenging van de termijn van de VN Hoge Commissaris voor Mensenrechten, de Oostenrijker Volker T&uuml;rk. T&uuml;rk is een stevige criticaster van de Amerikaanse immigratiepolitiek en het Isra&euml;lische optreden in Gaza. Frankrijk maakte stampij over dat veto en Amerika neemt nu wraak door de poort gesloten te houden voor een nieuwe Franse ambassadeur.
Wraak
<a href="https://www.politico.eu/article/washington-holding-up-approval-for-france-us-ambassador-pick-over-human-rights-row/">Politico veronderstelt&nbsp;</a>dat het ook wraak kan zijn op Charles Kushner, de vader van Trumps schoonzoon, die Amerikaans ambassadeur is in Parijs. Hij mengt zich in de Franse politiek, onder meer door een campagne tegen antisemitisme in zijn gastland. Daar gaan we zelf over, vinden de Fransen. Daarmee is het recente sprookje in Versailles alweer vergeten. Als Napoleon in 1803 niet op zwart zaad had gezeten en zijn kolonie niet aan de VS had verkocht, had de Franse arrogantie het misschien van de Amerikaanse kunnen winnen. Maar helaas&hellip;
&nbsp;

Bonje tussen Frankrijk en de VS

Oud-diplomaat en oud-ambassadeur Robert Serry heeft een bezoek aan Oekraïne voortijdig afgebroken vanwege de verslechterde situatie in het land. Rusland vuurt steeds meer ballistische raketten af op het land, nu Oekraïne door zijn voorraad aan luchtafweer heen is. 'Ik heb me eerder niet zo onveilig gevoeld', zegt Serry. Hij is te gast bij Bernard Hammelburg in BNR De Wereld.

Luister ook |'Amerika kan Iran alleen verslaan met grondtroepen'

‘Terwijl ik daar was bleek al dat de hoeveelheid luchtafweer op aan het raken waren', zegt Serry, die uitlegt waarom het zo link is in Kyiv. ‘Om de paar uur hoor je een sirene. Mijn stiefdochter gaat vaak naar de metro, maar die keuze heb ik niet. Het is ook al voorgekomen dat mensen die op de vlucht waren voor een inslag zelf werden geraakt op weg naar een schuilplek.’ Toch heeft Serry een klein beetje hoop op een goede afloop voor Oekraïne. ‘Ik heb kleine hoop dat deze oorlog eind dit jaar toch kan eindigen in een wapenstilstand. Dat heeft denk ik alles te maken met de midterms. Die hoop wordt ook wel gedeeld door bronnen die ik heb in Kyiv. Trump kan natuurlijk wel een succesje gebruiken.’

Ook zag Serry tijdens zijn verblijf in Kyiv de protesten tegen Zelensky's besluit om de minister van Defensie te ontslaan toenemen. ‘Ik vind niet dat Zelensky verstandig heeft geopereerd. Ik blijf hopen dat hij bijdraait en Fedorov terugneemt.' Hij voegt eraan toe dat Zelensky eigenlijk weg moet als de oorlog voorbij is. ‘Ik hoop dat Zelensky zich na de oorlog niet meer kandidaat stelt voor het presidentschap.'

Lees ook |Zelensky zet ambassadeurs onder druk: resultaat boeken of vertrekken

Bloedigste conflict ter wereld wordt alsmaar bloediger

Niet de oorlog in Oekraïne of Gaza, maar die de burgeroorlog in Soedan is de meest bloedige van dit moment. Honderdduizenden doden, en tientallen miljoenen mensen die honger hebben en op de vlucht zijn.

Volgens Anette Hoffmann, conflictonderzoeker en Soedan-expert bij Instituut Clingendael, denken wij ten onrechte dat wij niks met deze oorlog te maken hebben. 'Ik denk dat we onderschatten wat deze oorlog voor ons betekent. Het is de grootste ontheemdencrisis ter wereld. Dus de mensen hebben vaak geen keuze dan om door te trekken richting Europa, en dan schudden we wel ineens wakker. Ook zijn er handelsbelangen ook. Denk aan de Rode Zee waar Soedan aan grenst. Er zijn ook aanvallen aan de kust daar.' Volgens Hoffmann is het dan ook een 'politieke keuze' dat wij er niks aan doen om dit bloedvergieten te stoppen.

Luister ook |Blik op de Wereld

Europese ambtenaren zijn werkdruk spuugzat | Blik op Europa

De ambtenaren die bij de Europese Commissie werken zijn de werkdruk helemaal zat, blijkt uit berichtgeving van Politico. In twee jaar tijd zijn er ruim duizend klachten binnengekomen bij de instelling die dit onderzoekt. Buitenlandredacteur Luc de Klerk vertelt wat er hier aan de hand is.

Over de makers

Bernard Hammelburg is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.

Redactie

Michaël Roele, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.

Oud-diplomaat en oud-ambassadeur Robert Serry heeft een bezoek aan Oekra&iuml;ne voortijdig afgebroken vanwege de verslechterde situatie in het land. Rusland vuurt steeds meer ballistische raketten af op het land, nu Oekra&iuml;ne door zijn voorraad aan luchtafweer heen is. 'Ik heb me eerder niet zo onveilig gevoeld', zegt Serry. Hij is te gast bij Bernard Hammelburg in BNR De Wereld.
Luister ook | <a href="https://www.bnr.nl/podcast/de-wereld/10607315/amerika-kan-iran-alleen-verslaan-met-grondtroepen">'Amerika kan Iran alleen verslaan met grondtroepen'</a>
&lsquo;Terwijl ik daar was bleek al dat de hoeveelheid luchtafweer op aan het raken waren', zegt Serry, die uitlegt waarom het zo link is in Kyiv. &lsquo;Om de paar uur hoor je een sirene. Mijn stiefdochter gaat vaak naar de metro, maar die keuze heb ik niet. Het is ook al voorgekomen dat mensen die op de vlucht waren voor een inslag zelf werden geraakt op weg naar een schuilplek.&rsquo; Toch heeft Serry een klein beetje hoop op een goede afloop voor Oekra&iuml;ne. &lsquo;Ik heb kleine hoop dat deze oorlog eind dit jaar toch kan eindigen in een wapenstilstand. Dat heeft denk ik alles te maken met de midterms. Die hoop wordt ook wel gedeeld door bronnen die ik heb in Kyiv. Trump kan natuurlijk wel een succesje gebruiken.&rsquo;
Ook zag Serry tijdens zijn verblijf in Kyiv de protesten tegen Zelensky's besluit om de minister van Defensie te ontslaan toenemen. &lsquo;Ik vind niet dat Zelensky verstandig heeft geopereerd. Ik blijf hopen dat hij bijdraait en Fedorov terugneemt.' Hij voegt eraan toe dat Zelensky eigenlijk weg moet als de oorlog voorbij is. &lsquo;Ik hoop dat Zelensky zich na de oorlog niet meer kandidaat stelt voor het presidentschap.'
Lees ook | <a href="https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10607642/zelensky-zet-ambassadeurs-onder-druk-resultaat-boeken-of-vertrekken">Zelensky zet ambassadeurs onder druk: resultaat boeken of vertrekken</a>
Bloedigste conflict ter wereld wordt alsmaar bloediger
Niet de oorlog in Oekra&iuml;ne of Gaza, maar die de burgeroorlog in Soedan is de meest bloedige van dit moment. Honderdduizenden doden, en tientallen miljoenen mensen die honger hebben en op de vlucht zijn.
Volgens Anette Hoffmann, conflictonderzoeker en Soedan-expert bij Instituut Clingendael, denken wij ten onrechte dat wij niks met deze oorlog te maken hebben. 'Ik denk dat we onderschatten wat deze oorlog voor ons betekent. Het is de grootste ontheemdencrisis ter wereld. Dus de mensen hebben vaak geen keuze dan om door te trekken richting Europa, en dan schudden we wel ineens wakker. Ook zijn er handelsbelangen ook. Denk aan de Rode Zee waar Soedan aan grenst. Er zijn ook aanvallen aan de kust daar.' Volgens Hoffmann is het dan ook een 'politieke keuze' dat wij er niks aan doen om dit bloedvergieten te stoppen.
Luister ook | <a href="https://www.bnr.nl/podcast/blik-op-de-wereld">Blik op de Wereld</a>
Europese ambtenaren zijn werkdruk spuugzat | Blik op Europa
De ambtenaren die bij de Europese Commissie werken zijn de werkdruk helemaal zat, blijkt uit berichtgeving van Politico. In twee jaar tijd zijn er ruim duizend klachten binnengekomen bij de instelling die dit onderzoekt. Buitenlandredacteur Luc de Klerk vertelt wat er hier aan de hand is.
<hr>
Over de makers
Bernard Hammelburg&nbsp;is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.
Redactie
<a href="https://www.linkedin.com/in/michaelroele?originalSubdomain=nl" data-auth="NotApplicable">Micha&euml;l Roele</a>, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.

Russische rakettenregen op Oekraïne: 'Ik heb me niet eerder zo onveilig gevoeld'

De oorlog tussen Amerika en Iran is opnieuw opgelaaid. Deze keer doordat Iran een Amerikaanse basis in Jordanië aanviel. Dit brengt Trump in een steeds benardere positie, ziet Martijn Kitzen, hoogleraar irreguliere oorlogsvoering aan de Defensie Academie. 'Amerika kan Iran alleen verslaan met grondtroepen.' Kitzen is te gast in BNR De Wereld bij Bernard Hammelburg.

Luister ook |'Zelensky duldt niet al te veel populariteit om zich heen'

Dat Iran nu is begonnen met een aanval op een Amerikaanse basis laat volgens Kitzen zien dat Iran vol zelfvertrouwen zit. 'Amerika deelt klappen uit in de hoop dat Iran terugkeert naar de onderhandelingstafel, maar ondertussen is Iran bezig met zijn eigen strategie. In plaats van dat Iran beperkt wordt escaleert het juist en breidt het conflict zich uit.'

De sleutel in het conflict is volgens Kitzen de Straat van Hormuz. 'Iran heeft van dit conflict geleerd dat als zij die straat controleren dan hebben ze invloed en zeggenschap. Het is logisch dat Iran dat niet meer wil opgeven. Tegelijkertijd wil Amerika dat niet accepteren.'

Lees ook |Guterres zwaait af, Infantino wordt het niet, maar wie gaat wel de VN leiden?

Verenigde Naties kiezen nieuwe secretaris-generaal

Antonio Guterres zwaait na tien jaar af als secretaris-generaal van de Verenigde Naties. Daarom moeten de VN-leden nu een opvolger uitkiezen. Oud-topdiplomaat Ron Keller is niet rouwig om het vertrek van de Portugees Guterres. 'Guterres heeft niet het vermogen om te verbinden. Hij moet Zelensky en Poetin aan elkaar koppelen, hij moet de rivaliteit tussen China en de VS aanpakken. Allemaal verbindingsopdrachten die zo duidelijk zijn en zo overduidelijk bij de secretaris-generaal horen'

Volgens Keller is de ideale kandidaat Rafael Grossi, de Argentijnse voorzitter van het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA), maar of die het wordt is onzeker, want de concurrentie is hoog.

Luister ook |Amerika Podcast

Trump en de uitvaart van Lindsey Graham | Postma in Amerika

Washington DC stond deze week in het teken van de uitvaart van senator Lindsey Graham. Trump hield daar een opvallende speech waarin hij zichzelf tegensprak. Je hoort Amerika-correspondent Jan Postma.

Over de makers

Bernard Hammelburg is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.

Redactie

Michaël Roele, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.

De oorlog tussen Amerika en Iran is opnieuw opgelaaid. Deze keer doordat Iran een Amerikaanse basis in Jordani&euml; aanviel. Dit brengt Trump in een steeds benardere positie, ziet Martijn Kitzen, hoogleraar irreguliere oorlogsvoering aan de Defensie Academie. 'Amerika kan Iran alleen verslaan met grondtroepen.' Kitzen is te gast in BNR De Wereld bij Bernard Hammelburg.
Luister ook | <a href="https://www.bnr.nl/podcast/de-wereld/10606870/zelensky-duldt-niet-al-te-veel-populariteit-om-zich-heen">'Zelensky duldt niet al te veel populariteit om zich heen'</a>
Dat Iran nu is begonnen met een aanval op een Amerikaanse basis laat volgens Kitzen zien dat Iran vol zelfvertrouwen zit. 'Amerika deelt klappen uit in de hoop dat Iran terugkeert naar de onderhandelingstafel, maar ondertussen is Iran bezig met zijn eigen strategie. In plaats van dat Iran beperkt wordt escaleert het juist en breidt het conflict zich uit.'
De sleutel in het conflict is volgens Kitzen de Straat van Hormuz. 'Iran heeft van dit conflict geleerd dat als zij die straat controleren dan hebben ze invloed en zeggenschap. Het is logisch dat Iran dat niet meer wil opgeven. Tegelijkertijd wil Amerika dat niet accepteren.'
Lees ook | <a href="https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10607264/guterres-zwaait-af-infantino-wordt-het-niet-maar-wie-gaat-wel-de-vn-leiden">Guterres zwaait af, Infantino wordt het niet, maar wie gaat wel de VN leiden?</a>
Verenigde Naties kiezen nieuwe secretaris-generaal
Antonio Guterres zwaait na tien jaar af als secretaris-generaal van de Verenigde Naties. Daarom moeten de VN-leden nu een opvolger uitkiezen. Oud-topdiplomaat Ron Keller is niet rouwig om het vertrek van de Portugees Guterres. 'Guterres heeft niet het vermogen om te verbinden. Hij moet Zelensky en Poetin aan elkaar koppelen, hij moet de rivaliteit tussen China en de VS aanpakken. Allemaal verbindingsopdrachten die zo duidelijk zijn en zo overduidelijk bij de secretaris-generaal horen'
Volgens Keller is de ideale kandidaat Rafael Grossi, de Argentijnse voorzitter van het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA), maar of die het wordt is onzeker, want de concurrentie is hoog.
Luister ook | <a href="https://www.bnr.nl/podcast/amerikapodcast">Amerika Podcast</a>
Trump en de uitvaart van Lindsey Graham | Postma in Amerika
Washington DC stond deze week in het teken van de uitvaart van senator Lindsey Graham. Trump hield daar een opvallende speech waarin hij zichzelf tegensprak. Je hoort Amerika-correspondent Jan Postma.
<hr>
Over de makers
Bernard Hammelburg&nbsp;is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.
Redactie
<a href="https://www.linkedin.com/in/michaelroele?originalSubdomain=nl" data-auth="NotApplicable">Micha&euml;l Roele</a>, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.

'Amerika kan Iran alleen verslaan met grondtroepen'

Waarover ging het ook alweer, toen het duo Netanyahu-Trump besloot Iran binnen te vallen? Ze hadden vijf doelstellingen: het liquideren van het leiderschap, het bevrijden van de bevolking van het juk van de staatsterreur, het uitschakelen van het nucleaire programma, het vernietigen van het arsenaal aan ballistische raketten en het garanderen van de vrije doorgang voor de scheepvaart. Hoe ze het ook formuleren en elkaar de schuld geven, geen van die doelstellingen is bereikt. Bibi en Donald zijn mega-losers, en Iran laat ze door een hoepeltje springen. 

Het nieuwe leiderschap is minstens zo wreed als het oude. Deze week werden twee jonge mannen, beschuldigd van gewelddadige oppositie, in Isfahan opgehangen, het topje van een ijsberg, want liquidaties van tegenstanders zijn routine. De losers dachten dat het Iraanse volk na de moord op het oude leiderschap massaal zou opstaan om de macht over te nemen. Zoals New York Times columnist Thomas Friedman schreef: ‘als je iemand in Beiroet of Teheran wil laten vermoorden, bel dan de Mossad. Als je de politieke en sociale trends in Beiroet of Teheran wilt begrijpen, bel dan vooral niet met de Mossad.’ 

In een inmiddels achterhaald ‘memorandum of understanding’ stond dat tijdens een staakt-het-vuren van twee maanden zou worden onderhandeld over het nucleaire programma, en de zeggenschap over de Straat van Hormuz zou nader worden besproken, maar vooralsnog kon de scheepvaart doorgaan. Niet dus. Er zijn twee vaarroutes, een langs de kust van Iran, en de andere langs Oman. Schepen die de Oman-route kozen werden door Iran beschoten. De boodschap was een variant op de Ford-reclame uit 1914: je kunt elke kleur auto kiezen zolang het maar zwart is. In dit geval: iedereen mag zijn eigen route kiezen, zolang het maar de Iraanse is. 

De losers hebben vergelijkbare problemen: ze staan voor erop-of-eronder verkiezingen. Israëliërs en Amerikanen zijn het met elkaar eens dat hun leiders de oorlog tegen Iran hebben verloren, spectaculaire budgetten erdoor te hebben gejast, hun wapenvoorraden hebben gekannibaliseerd en kiezers in hun eigen partijen van zich hebben vervreemd. Amerikanen zijn woedend vanwege de idiote benzineprijs, Israëliërs zijn woedend omdat hun premier maar twee bezoekjes heeft afgelegd aan de nabestaanden van de 1200 vermoorde landgenoten op 7 oktober, maar wel helemaal naar Washington vliegt voor de uitvaart van senator Lindsey Graham. En nog steeds met de pretentie van ‘mr Security.’ 

Als Netanyahu wil doorvechten staat hij alleen, want Trump doet niet meer mee. Trump wil het liefst een Amerikaans vertrek bespoedigen, onder het bekende mantra ‘declare victory and leave.’ Want uiteindelijk is die vrije doorgang door Hormuz voor de VS niet van belang. Amerika importeert geen olie. Dus is het niet zijn probleem, maar het onze.

Waarover ging het ook alweer, toen het duo Netanyahu-Trump besloot Iran binnen te vallen? Ze hadden vijf doelstellingen: het liquideren van het leiderschap, het bevrijden van de bevolking van het juk van de staatsterreur, het uitschakelen van het nucleaire programma, het vernietigen van het arsenaal aan ballistische raketten en het garanderen van de vrije doorgang voor de scheepvaart. Hoe ze het ook formuleren en elkaar de schuld geven, geen van die doelstellingen is bereikt. Bibi en Donald zijn mega-losers, en Iran laat ze door een hoepeltje springen.&nbsp;
Het nieuwe leiderschap is minstens zo wreed als het oude. Deze week werden twee jonge mannen, beschuldigd van gewelddadige oppositie,&nbsp;<a href="https://www.jpost.com/middle-east/iran-news/article-903874">in Isfahan opgehangen</a>, het topje van een ijsberg, want liquidaties van tegenstanders zijn routine. De losers dachten dat het Iraanse volk na de moord op het oude leiderschap massaal zou opstaan om de macht over te nemen. Zoals New York Times columnist Thomas Friedman schreef: &lsquo;<a href="https://www.nytimes.com/2026/07/21/opinion/trump-netanyahu-putin-war.html?searchResultPosition=2">als je iemand in Beiroet of Teheran wil laten vermoorden, bel dan de Mossad</a>. Als je de politieke en sociale trends in Beiroet of Teheran wilt begrijpen, bel dan vooral niet met de Mossad.&rsquo;&nbsp;
In een inmiddels achterhaald &lsquo;memorandum of understanding&rsquo; stond dat tijdens een staakt-het-vuren van twee maanden zou worden onderhandeld over het nucleaire programma, en de zeggenschap over de Straat van Hormuz zou nader worden besproken, maar vooralsnog kon de scheepvaart doorgaan. Niet dus. Er zijn&nbsp;<a href="https://www.seatrade-maritime.com/security/strait-of-hormuz-ship-transits-two-routes-two-sets-rules">twee vaarroutes</a>, een langs de kust van Iran, en de andere langs Oman. Schepen die de Oman-route kozen werden door Iran beschoten. De boodschap was een variant op de Ford-reclame uit 1914: je kunt elke kleur auto kiezen zolang het maar zwart is. In dit geval: iedereen mag zijn eigen route kiezen, zolang het maar de Iraanse is.&nbsp;
De losers hebben vergelijkbare problemen: ze staan voor erop-of-eronder verkiezingen. Isra&euml;li&euml;rs en Amerikanen zijn het met elkaar eens dat hun leiders de oorlog tegen Iran hebben verloren, spectaculaire budgetten erdoor te hebben gejast, hun wapenvoorraden hebben gekannibaliseerd en kiezers in hun eigen partijen van zich hebben vervreemd. Amerikanen zijn woedend vanwege de idiote benzineprijs, Isra&euml;li&euml;rs zijn woedend omdat hun premier maar twee bezoekjes heeft afgelegd aan de nabestaanden van de 1200 vermoorde landgenoten op 7 oktober, maar wel helemaal naar Washington vliegt voor de uitvaart van senator Lindsey Graham. En nog steeds met de pretentie van &lsquo;mr Security.&rsquo;&nbsp;
Als Netanyahu wil doorvechten staat hij alleen, want Trump doet niet meer mee. Trump wil het liefst een Amerikaans vertrek bespoedigen, onder het bekende mantra &lsquo;declare victory and leave.&rsquo; Want uiteindelijk is die vrije doorgang door Hormuz voor de VS niet van belang. Amerika importeert geen olie. Dus is het niet zijn probleem, maar het onze.

Netanyahu en Trump zijn losers

President Zelensky is door de knieën gegaan door de druk van demonstranten in Oekraïne en heeft legerchef Syrsky aan de kant geschoven. De kritiek ontstond na het ontslag van de zeer populaire minister van Defensie Fedorov. Volgens Oekraïne-correspondent Chris Colijn wil Zelensky zo min mogelijk andere populaire mensen om zich heen hebben. Hij is te gast in BNR De Wereld bij Bernard Hammelburg.

Luister ook |'Iran dicteert alles in deze oorlog'

Hoewel het Oekraïne steeds meer voor de wind gaat op het slagveld heerst er bredere onvrede in het land. Onder meer over het rekruteren van soldaten, waarbij mannen soms gewoon van de straat worden geplukt. Volgens Colijn is dit begrijpelijk.'Oekraïne is een democratie die naar ondemocratische middelen grijpt.'

De populariteit van Zelensky neemt af, maar volgens Colijn wordt er niet aan zijn stoelpoten gezaagd, ondanks dat er al zeven jaar geen verkiezingen meer zijn geweest. 'Mensen begrijpen dat je in tijden van oorlog geen verkiezingen kunt houden. Dus 'Oekraïne is een democratie zonder verkiezingen'

Lees ook |Burgemeester New York wil Netanyahu arresteren op VN-top, ‘is oorlogsmisdadiger’

Netanyahu gokt op verdeeld Israël

De verkiezingscampagne in Israël is losgebarsten. Daarbij wordt vooral gekeken naar premier Netanyahu en zijn belangrijkste uitdager, voormalig legerleider Gadi Eisenkot. Buitenlandcommentator Jan van Benthem van het Nederlands Dagblad, beschrijft hoe hard de campagne er nu al aan toegaat. Onder meer met een omstreden AI-video waarin Netanyahu de spot drijft met het overlijden van de zoon van Eisenkot tijdens de oorlog in Gaza. 'Dit is beneden elk niveau wat je kunt bedenken', zegt Van Benthem. 'Veel Israëliërs verlangen naar fatsoen en overleg in de politiek.'

Luister ook |Amerika Podcast

Trump gelooft peiling, maar niemand weet welke | Postma in Amerika

President Trump krijgt veel kritiek op de oorlog die hij uitvecht met Iran, zelfs van zijn favoriete zender Fox News. Maar Trump heeft hij nu een peiling gevonden waaruit blijkt dat dat allemaal wel meevalt, alleen weet niemand over welke peiling Trump het heeft. Je hoort Amerika-correspondent Jan Postma.

Over de makers

Bernard Hammelburg is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.

Redactie

Michaël Roele, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.

President Zelensky is door de knie&euml;n gegaan door de druk van demonstranten in Oekra&iuml;ne en heeft legerchef Syrsky aan de kant geschoven. De kritiek ontstond na het ontslag van de zeer populaire minister van Defensie Fedorov. Volgens Oekra&iuml;ne-correspondent Chris Colijn wil Zelensky zo min mogelijk andere populaire mensen om zich heen hebben. Hij is te gast in BNR De Wereld bij Bernard Hammelburg.
Luister ook | <a href="https://www.bnr.nl/podcast/de-wereld/10606378/iran-dicteert-alles-in-deze-oorlog">'Iran dicteert alles in deze oorlog'</a>
Hoewel het Oekra&iuml;ne steeds meer voor de wind gaat op het slagveld heerst er bredere onvrede in het land. Onder meer over het rekruteren van soldaten, waarbij mannen soms gewoon van de straat worden geplukt. Volgens Colijn is dit begrijpelijk. 'Oekra&iuml;ne is een democratie die naar ondemocratische middelen grijpt.'
De populariteit van Zelensky neemt af, maar volgens Colijn wordt er niet aan zijn stoelpoten gezaagd, ondanks dat er al zeven jaar geen verkiezingen meer zijn geweest. 'Mensen begrijpen dat je in tijden van oorlog geen verkiezingen kunt houden. Dus 'Oekra&iuml;ne is een democratie zonder verkiezingen'
Lees ook | <a href="https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10606614/burgemeester-new-york-wil-netanyahu-arresteren-op-vn-top-is-oorlogsmisdadiger">Burgemeester New York wil Netanyahu arresteren op VN-top, &lsquo;is oorlogsmisdadiger&rsquo;</a>
Netanyahu gokt op verdeeld Isra&euml;l
De verkiezingscampagne in Isra&euml;l is losgebarsten. Daarbij wordt vooral gekeken naar premier Netanyahu en zijn belangrijkste uitdager, voormalig legerleider Gadi Eisenkot. Buitenlandcommentator Jan van Benthem van het Nederlands Dagblad, beschrijft hoe hard de campagne er nu al aan toegaat. Onder meer met een omstreden AI-video waarin Netanyahu de spot drijft met het overlijden van de zoon van Eisenkot tijdens de oorlog in Gaza.&nbsp;'Dit is beneden elk niveau wat je kunt bedenken', zegt Van Benthem. 'Veel Isra&euml;li&euml;rs verlangen naar fatsoen en overleg in de politiek.'
Luister ook | <a href="https://www.bnr.nl/podcast/amerikapodcast">Amerika Podcast</a>
Trump gelooft peiling, maar niemand weet welke | Postma in Amerika
President Trump krijgt veel kritiek op de oorlog die hij uitvecht met Iran, zelfs van zijn favoriete zender Fox News. Maar Trump heeft hij nu een peiling gevonden waaruit blijkt dat dat allemaal wel meevalt, alleen weet niemand over welke peiling Trump het heeft. Je hoort Amerika-correspondent Jan Postma.
<hr>
Over de makers
Bernard Hammelburg&nbsp;is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.
Redactie
<a href="https://www.linkedin.com/in/michaelroele?originalSubdomain=nl" data-auth="NotApplicable">Micha&euml;l Roele</a>, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.

'Zelensky duldt niet al te veel populariteit om zich heen'

Begin 1973 tekende Richard Nixon het vredesakkoord met Vietnam. Pas eind april 1975 vertrokken de laatste Amerikanen. In die ruim twee jaar werd nog wel stevig gevochten, maar het Congres draaide de geldkraan dicht, dus militair kon Nixon niets meer. Met 58.000 gesneuvelde soldaten distantieerden het Amerikaanse volk en parlement zich van deze gruwelijke episode.

De griezelwoorden in Amerika zijn ‘body bags’ en ‘luchtmachtbasis Dover,’ het vliegveld waar de lichamen van omgekomen militairen naar huis terugkeren. Trump reisde opnieuw naar Dover, dit keer voor de terugkeer van de lichamen van soldaten die waren omgekomen bij een Iraans bombardement op bases in Jordanië en Irak. Dat er ook tientallen soldaten gewond waren en gevechtshelikopters waren geraakt werd nog even geheimgehouden.

Maar het beeld van slachtoffers in plaats van overwinnaars lag plotseling onder een vergrootglas. Met als gevolg dat de behandeling van Trumps verzoek voor 88 miljard dollar extra voor deze oorlog – boven op het defensiebudget van 1500 miljard dollar – door de Senaat werd geblokkeerd. Indachtig Nixon en diens heilloze oorlog in Vietnam, noemt de Democratische fractievoorzitter Chuck Shumer het ‘een verzoek om toestemming voor de roekeloosheid die we in Iran zien plaatsvinden.’

Trump is waarschijnlijk behendig genoeg om het extra bedrag uiteindelijk binnen te harken, maar onder volk en parlement groeit de overtuiging dat de oorlog niet valt te winnen. De generaals van de machtigste krijgsmacht ter wereld zien dat het Iraanse wapenarsenaal nog steeds aanzienlijk is en dat, zoals Politico het uitdrukt ‘dit is hoe een moeras eruitziet.’

Dwight Eisenhower, commandant van de succesvolle Geallieerden in de Tweede Wereldoorlog, moest knarsetandend toezien hoe Amerika in Korea in 1953 niet verder kwam dan een wapenstilstand. Nixon moet toezien hoe Amerika na 12 jaar oorlog in 1975 verloor in Vietnam. Bush Jr, Obama, Trump en Biden moesten toezien hoe Amerika verloor van de Afghaanse Taliban en de sjiitische milities in Irak. Allemaal mét grondtroepen. Zelfs mét grondtroepen zou het in Iran waarschijnlijk ook niet lukken.

We houden de komende dagen het oog op het Congres, en vooral de defensiebegroting. De luchtmacht en marine hebben nog geld tot eind deze maand, daarna is het simpelweg op. En wat doet het Congres? Dat gaat nu eerst een maandje of zo op reces. In Teheran kijken de machthebbers schuddebuikend toe.

Begin 1973 tekende Richard Nixon het vredesakkoord met Vietnam. Pas eind april 1975 vertrokken de laatste Amerikanen. In die ruim twee jaar werd nog wel stevig gevochten, maar het Congres draaide de geldkraan dicht, dus militair kon Nixon niets meer. Met 58.000 gesneuvelde soldaten distantieerden het Amerikaanse volk en parlement zich van deze gruwelijke episode.
De griezelwoorden in Amerika zijn &lsquo;body bags&rsquo; en &lsquo;luchtmachtbasis Dover,&rsquo; het vliegveld waar de lichamen van omgekomen militairen naar huis terugkeren. Trump reisde opnieuw naar Dover, dit keer voor de terugkeer van de&nbsp;<a href="https://thehill.com/homenews/administration/5979309-us-servicemembers-killed-iran/">lichamen van soldaten</a> die waren omgekomen bij een Iraans bombardement op bases in Jordani&euml; en Irak. Dat er ook tientallen soldaten gewond waren en gevechtshelikopters waren geraakt werd nog even geheimgehouden.
Maar het beeld van slachtoffers in plaats van overwinnaars lag plotseling onder een vergrootglas. Met als gevolg dat de behandeling van Trumps verzoek voor 88 miljard dollar extra voor deze oorlog &ndash; boven op het defensiebudget van 1500 miljard dollar &ndash; door de Senaat werd geblokkeerd. Indachtig Nixon en diens heilloze oorlog in Vietnam, noemt de Democratische fractievoorzitter Chuck Shumer het &lsquo;een verzoek om toestemming voor de roekeloosheid die we in Iran zien plaatsvinden.&rsquo;
Trump is waarschijnlijk behendig genoeg om het extra bedrag uiteindelijk binnen te harken, maar onder volk en parlement groeit de overtuiging dat de oorlog niet valt te winnen. De generaals van de machtigste krijgsmacht ter wereld zien dat het Iraanse wapenarsenaal nog steeds aanzienlijk is en dat, zoals Politico het uitdrukt &lsquo;<a href="https://www.politico.com/news/2026/07/21/this-is-what-a-quagmire-looks-like-trump-enters-bleak-new-phase-with-iran-01005354">dit is hoe een moeras eruitziet</a>.&rsquo;
Dwight Eisenhower, commandant van de succesvolle Geallieerden in de Tweede Wereldoorlog, moest knarsetandend toezien hoe Amerika in Korea in 1953 niet verder kwam dan een wapenstilstand. Nixon moet toezien hoe Amerika na 12 jaar oorlog in 1975 verloor in Vietnam. Bush Jr, Obama, Trump en Biden moesten toezien hoe Amerika verloor van de Afghaanse Taliban en de sjiitische milities in Irak. Allemaal m&eacute;t grondtroepen. Zelfs m&eacute;t grondtroepen zou het in Iran waarschijnlijk ook niet lukken.
We houden de komende dagen het oog op het Congres, en vooral de defensiebegroting. De luchtmacht en marine hebben nog geld tot eind deze maand, daarna is het <a href="https://www.washingtonpost.com/national-security/2026/07/21/pentagon-sinking-billions-into-iran-is-quickly-running-short-cash/">simpelweg op</a>. En wat doet het Congres? Dat gaat nu eerst een maandje of zo op reces. In Teheran kijken de machthebbers schuddebuikend toe.

Amerikaanse oorlogskas is leeg

De oorlog tussen Iran en Amerika woedt weer in alle hevigheid. Hebben de strijdende partijen militair nog opties, of kan alleen creatieve diplomatie nog soelaas bieden? Maarten van Rossum, oud-diplomaat en onderhandelaar, heeft de hoop op een oplossing nog niet helemaal opgegeven. Volgens de oud-adviseur van Mark Rutte wordt er nu vooral onderhandeld over het proces om te komen tot echte vredesonderhandelingen. 

Richting de midterms brengt Trump zichzelf wel in een lastig parket. Er is gebleken dat de Iraniërs een asymmetrisch voordeel hebben in deze oorlog. Bovendien is het Iraanse regime nu nog gemotiveerder en harder geworden. 'Hier is bijna niet van te winnen', aldus van Rossum. 

Lees ook |De oorlog in Iran is weer terug bij af: ‘Iran kan Trump door een hoepeltje laten springen’

Oekraïense kabinetswissels

Volgens Europa-verslaggever en BNR's Oekraïne-watcher Geert Jan Hahn zorgen de protesten in Oekraïne vooral voor onrust over het vertrek van defensieminister Fedorov, die populair is vanwege zijn inzet op drones in de oorlog tegen Rusland. De demonstraties, met name in Kyiv, richten zich ook op opperbevelhebber Oleksandr Syrskyi, die onder delen van de bevolking weinig steun geniet. Hahn zegt dat dit een uitdaging kan worden voor president Zelensky, die moet voorkomen dat de onvrede uitgroeit tot bredere kritiek op de legerleiding en zijn eigen politieke kamp. Tegelijkertijd krijgt Oekraïne met Serhiy Koretsky een nieuwe premier, die dankzij zijn ervaring in de energiesector het land moet voorbereiden op een mogelijk zware winter.

Lees ook | Zelensky krijgt gewenste koerswijziging: Koretsky wordt premier Oekraïne

Amerikaanse druk op het Internationaal Strafhof

Amerika uitte deze week felle kritiek op het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag. Volgens advocaat Geert Jan Knoops is de felle kritiek van de Amerikaanse regering niet verrassend, omdat de Verenigde Staten al sinds de oprichting kritisch zijn op het hof. Hoewel sommige bezwaren volgens hem begrijpelijk zijn, zoals de grote bevoegdheden van aanklagers en de rol van slachtoffers in procedures, blijft het ICC volgens Knoops het belangrijkste internationale instrument om genocide, oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid te vervolgen. Tegelijkertijd erkent hij dat het trackrecord van het hof beperkt is, met relatief weinig veroordelingen en vooral zaken tegen leiders uit zwakkere landen. 

Knoops merkt ook op dat er recent drie rechters van het ICC de regering Trump hebben aangeklaagd bij een Amerikaanse federale rechter in Manhattan vanwege de eerdere Amerikaanse sancties tegen het strafhof. De rechters uit Benin, Oeganda en Canada beroepen zich op het feit dat er geen noodtoestand is geweest om die sancties uit te vaardigen. De kans bestaat dus dat een Amerikaanse rechter de sancties van Trump onwettig verklaart. 

Lees ook |Ministerie van Buitenlandse Zaken bezorgd over harde Amerikaanse aanval op ICC 

Postma in Amerika | Trump houdt leugen over verkiezingsfraude in leven voor midterms

Trump houdt de mythe van verkiezingsfraude levend. Trump blijft zes jaar na de verkiezingen van 2020 nog altijd volhouden dat hij heeft gewonnen. Republikeinse kandidaten en senatoren weigeren openlijk te erkennen dat Joe Biden de verkiezingen heeft gewonnen. Ze buigen met Trump mee, maar toch zijn ze er niet altijd blij mee. Ze hebben liever dat Trump praat over de economie. De president probeert met de leugens over de verkiezingen van 2020 zijn kiezers te mobiliseren voor de midterms.  

Over de makers

Bernard Hammelburg is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.

Redactie

Michaël Roele, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio

Luc de Klerk, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio

 

De oorlog tussen Iran en Amerika woedt weer in alle hevigheid. Hebben de strijdende partijen militair nog opties, of kan alleen creatieve diplomatie nog soelaas bieden? Maarten van Rossum, oud-diplomaat en onderhandelaar, heeft de hoop op een oplossing nog niet helemaal opgegeven. Volgens de oud-adviseur van Mark Rutte wordt er nu vooral onderhandeld over het proces om te komen tot echte vredesonderhandelingen.&nbsp;
Richting de midterms brengt Trump zichzelf wel in een lastig parket. Er is gebleken dat de Irani&euml;rs een asymmetrisch voordeel hebben in deze oorlog. Bovendien is het Iraanse regime nu nog gemotiveerder en harder geworden. 'Hier is bijna niet van te winnen', aldus van Rossum.&nbsp;
Lees ook | <a href="https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10606096/de-oorlog-in-iran-is-weer-terug-bij-af-iran-kan-trump-door-een-hoepeltje-laten-springen">De oorlog in Iran is weer terug bij af: &lsquo;Iran kan Trump door een hoepeltje laten springen&rsquo;</a>
Oekra&iuml;ense kabinetswissels
Volgens Europa-verslaggever en BNR's Oekra&iuml;ne-watcher Geert Jan Hahn zorgen de protesten in Oekra&iuml;ne vooral voor onrust over het vertrek van defensieminister Fedorov, die populair is vanwege zijn inzet op drones in de oorlog tegen Rusland. De demonstraties, met name in Kyiv, richten zich ook op opperbevelhebber Oleksandr Syrskyi, die onder delen van de bevolking weinig steun geniet. Hahn zegt dat dit een uitdaging kan worden voor president Zelensky, die moet voorkomen dat de onvrede uitgroeit tot bredere kritiek op de legerleiding en zijn eigen politieke kamp. Tegelijkertijd krijgt Oekra&iuml;ne met Serhiy Koretsky een nieuwe premier, die dankzij zijn ervaring in de energiesector het land moet voorbereiden op een mogelijk zware winter.
Lees ook | <a href="https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10606452/zelensky-krijgt-gewenste-koerswijziging-koretsky-wordt-premier-oekraine">Zelensky krijgt gewenste koerswijziging: Koretsky wordt premier Oekra&iuml;ne</a>
Amerikaanse druk op het Internationaal Strafhof
Amerika uitte deze week felle kritiek op het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag. Volgens advocaat Geert Jan Knoops is de felle kritiek van de Amerikaanse regering niet verrassend, omdat de Verenigde Staten al sinds de oprichting kritisch zijn op het hof. Hoewel sommige bezwaren volgens hem begrijpelijk zijn, zoals de grote bevoegdheden van aanklagers en de rol van slachtoffers in procedures, blijft het ICC volgens Knoops het belangrijkste internationale instrument om genocide, oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid te vervolgen. Tegelijkertijd erkent hij dat het trackrecord van het hof beperkt is, met relatief weinig veroordelingen en vooral zaken tegen leiders uit zwakkere landen.&nbsp;
Knoops merkt ook op dat er recent drie rechters van het ICC de regering Trump hebben aangeklaagd bij een Amerikaanse federale rechter in Manhattan vanwege de eerdere Amerikaanse sancties tegen het strafhof. De rechters uit Benin, Oeganda en Canada beroepen zich op het feit dat er geen noodtoestand is geweest om die sancties uit te vaardigen. De kans bestaat dus dat een Amerikaanse rechter de sancties van Trump onwettig verklaart.&nbsp;
Lees ook | <a href="https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10606288/ministerie-van-buitenlandse-zaken-bezorgd-over-harde-amerikaanse-aanval-op-icc">Ministerie van Buitenlandse Zaken bezorgd over harde Amerikaanse aanval op ICC</a><a href="https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10606288/ministerie-van-buitenlandse-zaken-bezorgd-over-harde-amerikaanse-aanval-op-icc">&nbsp;</a>
Postma in Amerika | Trump houdt leugen over verkiezingsfraude in leven voor midterms
Trump houdt de mythe van verkiezingsfraude levend. Trump blijft zes jaar na de verkiezingen van 2020 nog altijd volhouden dat hij heeft gewonnen. Republikeinse kandidaten en senatoren weigeren openlijk te erkennen dat Joe Biden de verkiezingen heeft gewonnen. Ze buigen met Trump mee, maar toch zijn ze er niet altijd blij mee. Ze hebben liever dat Trump praat over de economie. De president probeert met de leugens over de verkiezingen van 2020 zijn kiezers te mobiliseren voor de midterms.&nbsp;&nbsp;
Over de makers
Bernard Hammelburg&nbsp;is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.
Redactie
<a href="https://www.linkedin.com/in/michaelroele?originalSubdomain=nl" data-auth="NotApplicable">Micha&euml;l Roele</a>, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio
<a href="https://www.linkedin.com/in/lucdeklerk?originalSubdomain=nl">Luc de Klerk</a>, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio
&nbsp;

'Iran dicteert alles in deze oorlog'

Schaken is bedacht in India, maar maakte vanaf de zesde eeuw furore in Perzië. ‘Schaak,’ de gevaarlijkste bedreiging van de koning, komt van het Perzische woord ‘sjah.’ Een metafoor voor de strijd tussen Amerika en Iran. Trump staat schaak. Nog niet ‘schaak mat,’ wat in het Perzisch ‘de koning is dood’ betekent. Maar het scheelt niet veel.

Na bijna vier maanden is hij er niet in geslaagd het Iraanse leiderschap uit te schakelen, dat zich bovendien niet laat dwingen om het nucleaire programma op te geven, of om te stoppen met steun aan Hezbollah, Hamas en de Houthi’s. En, strategisch en economisch het belangrijkste: Iran blijft, ondanks stoere taal van Trump en de opnieuw opgelaaide oorlog, heer en meester in de Straat van Hormuz.

Maar ook Iran heeft niet wat het wil: Amerika is niet van plan zijn vlooteenheden en gevechtsvliegtuigen uit de regio weg te halen, handhaaft de sancties en verhindert de export van Iraanse olie. De economie is dramatisch slecht, maar na 47 jaar aan de macht en gewend aan boycots geven het leiderschap en het eliteleger, de Revolutionaire Gardes, geen krimp. De Amerikaanse bondgenoten in het Golfgebied betalen de prijs, want zij zijn het doelwit van Iraanse represailles, wat ook laat zien dat de voorraad raketten en drones nog lang niet op is.

Om uit zijn benarde situatie te komen zou Trump twee stappen terug moeten nemen: het sturen van, zoals persbureau AP het noemt, een veel grotere armada aan oorlogsschepen en tienduizenden soldaten voor een grondleger in Iran. Politiek suïcidaal, want een fikse meerderheid van de Amerikanen wil een einde aan de oorlog, en rekent op beheersing van de benzineprijs door grotere eigen voorraden aan te spreken. De Golfstaten proberen trouwens de levering via alternatieve middelen, zoals pijpleidingen en andere vaarroutes, op te voeren, maar om transport via Hormuz te evenaren zijn honderden miljarden nodig. 

Het inzetten van grondtroepen is uitgesloten. Maar ook het sturen van meer oorlogsschepen is een probleem, want zelfs het overmachtige Amerika moet rekening houden met onderhoud aan schepen en vliegtuigen, het roteren van bemanningen en financiering. Daartegen zal het Congres zich verzetten, zeker zo vlak voor de tussentijdse verkiezingen. Rest voor Trump alleen de diplomatieke weg, maar het is onderhandelen met de rug tegen de muur. Bijna zo erg als ‘schaakmat.’

Schaken is bedacht in India, maar maakte vanaf de zesde eeuw furore in Perzi&euml;. &lsquo;Schaak,&rsquo; de gevaarlijkste bedreiging van de koning, komt van het Perzische woord &lsquo;sjah.&rsquo; Een metafoor voor de strijd tussen Amerika en Iran. Trump staat schaak. Nog niet &lsquo;schaak mat,&rsquo; wat in het Perzisch &lsquo;de koning is dood&rsquo; betekent. Maar het scheelt niet veel.
Na bijna vier maanden is hij er niet in geslaagd het Iraanse leiderschap uit te schakelen, dat zich bovendien niet laat dwingen om het nucleaire programma op te geven, of om te stoppen met steun aan Hezbollah, Hamas en de Houthi&rsquo;s. En, strategisch en economisch het belangrijkste: Iran blijft, ondanks stoere taal van Trump en de opnieuw opgelaaide oorlog, heer en meester in de Straat van Hormuz.
Maar ook Iran heeft niet wat het wil: Amerika is niet van plan zijn vlooteenheden en gevechtsvliegtuigen uit de regio weg te halen, handhaaft de sancties en verhindert de export van Iraanse olie. De economie is dramatisch slecht, maar na 47 jaar aan de macht en gewend aan boycots geven het leiderschap en het eliteleger, de Revolutionaire Gardes, geen krimp. De Amerikaanse bondgenoten in het Golfgebied betalen de prijs, want zij zijn het doelwit van Iraanse represailles, wat ook laat zien dat de voorraad raketten en drones nog lang niet op is.
Om uit zijn <a href="https://apnews.com/article/iran-war-trump-strait-hormuz-f8d20baa977b2162ba235a1bbfd4246f">benarde situatie</a> te komen zou Trump twee stappen terug moeten nemen:&nbsp;het sturen van, zoals persbureau AP het noemt, een veel grotere armada aan oorlogsschepen en tienduizenden soldaten voor een grondleger in Iran. Politiek su&iuml;cidaal, want een fikse meerderheid van de Amerikanen wil een einde aan de oorlog, en rekent op beheersing van de benzineprijs door grotere eigen voorraden aan te spreken. De Golfstaten proberen trouwens de <a href="https://theconversation.com/what-alternatives-do-gulf-states-have-to-the-strait-of-hormuz-281805">levering via alternatieve middelen</a>, zoals pijpleidingen en andere vaarroutes, op te voeren, maar om transport via Hormuz te evenaren zijn honderden miljarden nodig.&nbsp;
Het inzetten van grondtroepen is uitgesloten. Maar ook het sturen van meer oorlogsschepen is een probleem, want zelfs het overmachtige Amerika moet rekening houden met onderhoud aan schepen en vliegtuigen, het roteren van bemanningen en financiering. Daartegen zal het Congres zich verzetten, zeker zo vlak voor de tussentijdse verkiezingen. Rest voor Trump alleen de diplomatieke weg, maar het is onderhandelen met de rug tegen de muur. Bijna zo erg als &lsquo;schaakmat.&rsquo;

Trump staat schaak

Donald Trump blonk op de Navo-top uit door Europese lidstaten te beledigen, al klonk hij aan het einde van de dag weer een stuk vrolijker. Wel is het zorgwekkend dat Trump opnieuw Groenland heeft aangekaart. Dat vindt Jaap de Hoop Scheffer, voormalig secretaris-generaal van de Navo en oud-minister van Buitenlandse Zaken. Hij is te gast in BNR De Wereld bij Bernard Hammelburg en Geert Jan Hahn.

Luister ook |'Scepsis over Nederlandse boots on the ground in Oekraïne'

'Als dit onderwerp niet goed gemanaged wordt, dan is dit met afstand de meest serieuze bedreiging voor de NAVO', zegt De Hoop Scheffer, die overigens wel vertrouwen heeft in het handelen van Mark Rutte als NAVO-chef. Rutte is volgens hem een noodzakelijke buffer tussen een wispelturige Amerikaanse president en bezorgde Europese bondgenoten, gedwongen om 'op heel veel eieren tegelijk' te lopen.

Het was een top van twee gezichten. Trump begon de dag boos, maar eindigde blij. Toch is duidelijk dat Trump meer afstand neemt van Europa. Ten onrechte, vindt De Hoop Scheffer. 'De Navo is een groot Amerikaans belang, niet een mecenas voor Europa.'

Lees ook |Trump belooft Oekraïne licentie om zelf Patriot-raketten te bouwen

Zelensky heeft nu wel kaarten

De grote winnaar van de top is misschien wel de Oekraïense president Zelensky. Die kreeg het voor elkaar om meer steun los te peuteren, waaronder licenties voor de bouw van luchtafweer in de vorm van de Amerikaanse patriots. Ook kreeg hij een prominente rol in de Navo-Oekraïne-raad en zeventig miljard aan extra steun, vooral van Europa en Canada, schetst Europa-verslaggever Geert Jan Hahn.

De Hoop Scheffer ziet dat ook. 'Ik denk dat Zelensky een redelijke hand heeft', verwijzend naar de opmerking van president Trump van vorig jaar tijdens het uit de hand gelopen bezoek aan de Oval Office van Zelensky.

Over de makers

Bernard Hammelburg is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.

Redactie

Michaël Roele, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.

Donald Trump blonk op de Navo-top uit door Europese lidstaten te beledigen, al klonk hij aan het einde van de dag weer een stuk vrolijker. Wel is het zorgwekkend dat Trump opnieuw Groenland heeft aangekaart. Dat vindt Jaap de Hoop Scheffer, voormalig secretaris-generaal van de Navo en oud-minister van Buitenlandse Zaken. Hij is te gast in BNR De Wereld bij Bernard Hammelburg en Geert Jan Hahn.
Luister ook | <a href="https://www.bnr.nl/podcast/de-wereld/10605038/scepsis-over-nederlandse-boots-on-the-ground-in-oekraine">'Scepsis over Nederlandse boots on the ground in Oekra&iuml;ne'</a>
'Als dit onderwerp niet goed gemanaged wordt, dan is dit met afstand de meest serieuze bedreiging voor de NAVO', zegt De Hoop Scheffer, die overigens wel vertrouwen heeft in het handelen van Mark Rutte als NAVO-chef. Rutte is volgens hem een noodzakelijke buffer tussen een wispelturige Amerikaanse president en bezorgde Europese bondgenoten, gedwongen om 'op heel veel eieren tegelijk' te lopen.
Het was een top van twee gezichten. Trump begon de dag boos, maar eindigde blij. Toch is duidelijk dat Trump meer afstand neemt van Europa. Ten onrechte, vindt De Hoop Scheffer. 'De Navo is een groot Amerikaans belang, niet een mecenas voor Europa.'
Lees ook | <a href="https://www.bnr.nl/nieuws/internationaal/10605775/trump-belooft-oekraine-licentie-om-zelf-patriot-raketten-te-bouwen">Trump belooft Oekra&iuml;ne licentie om zelf Patriot-raketten te bouwen</a>
Zelensky heeft nu wel kaarten
De grote winnaar van de top is misschien wel de Oekra&iuml;ense president Zelensky. Die kreeg het voor elkaar om meer steun los te peuteren, waaronder licenties voor de bouw van luchtafweer in de vorm van de Amerikaanse patriots. Ook kreeg hij een prominente rol in de Navo-Oekra&iuml;ne-raad en zeventig miljard aan extra steun, vooral van Europa en Canada, schetst Europa-verslaggever Geert Jan Hahn.
De Hoop Scheffer ziet dat ook. 'Ik denk dat Zelensky een redelijke hand heeft', verwijzend naar de opmerking van president Trump van vorig jaar tijdens het uit de hand gelopen bezoek aan de Oval Office van Zelensky.
<hr>
Over de makers
Bernard Hammelburg&nbsp;is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.
Redactie
<a href="https://www.linkedin.com/in/michaelroele?originalSubdomain=nl" data-auth="NotApplicable">Micha&euml;l Roele</a>, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.

'Groenland-kwestie is de meest serieuze bedreiging voor de Navo' 

Angst is een slechte raadgever, en het is een raadsel waarom het juist angst is die de Navo-top in Ankara zo in zijn macht heeft. Angst voor de grilligheid en de toorn van Donald Trump, voor zijn woede-uitvallen, voor zijn minachting voor Europa, voor zijn dreigementen. En angst dat vleierij, complimenten en nederigheid volkomen langs hem afglijden. Wie durft een rode kaart te trekken? 

Het belangrijkste thema van de top is, net als vorig jaar in Den Haag, geld. Navo-baas Mark Rutte dirigeert een orkest van lidstaten die laten zien hoe braaf ze wel niet zijn, hoe groot hun investering in defensie is, hoe ze de vorig jaar afgesproken 5 procent echt willen halen. Trump reageert met zichtbare onverschilligheid.

Waarom snoeven over meer defensie als we dat vorig jaar al hebben afgesproken, is zijn boodschap. Niemand die tegen Trump zegt: je zit zelf op 3,2 procent  – dat is minder dan Polen. Natuurlijk, Amerika heeft de grootste economie, dus in absoluut geld is het meer dan alle andere lidstaten samen, maar toch. 

En waarom zegt niemand: de president van een land met amper sociale voorzieningen heeft makkelijk praten. Een land waar 40 miljoen burgers op of onder de armoegrens leven, waar 28 miljoen mensen geen zorgverzekering  hebben omdat die onbetaalbaar is, waar grote delen geen openbaar vervoer hebben, waar het wegennet eruitziet als de derde wereld, waar een jaar studie gemiddeld een halve ton kost, waar nauwelijks milieuregels zijn. Dan is het geen kunst om een hoop aan defensie uit te geven. 

Een ander thema is Trumps eis dat bondgenoten loyaal zijn. Erg verwarrend, want loyaliteit is het fundament van Artikel 5 van het Navo-handvest. Hij bedoelt loyaliteit aan hem. Het beste antwoord daarop is: wij eisen ook jouw loyaliteit aan ons. Dat zegt niemand. Het blijft bij teksten zoals ‘loyaliteit binnen het bondgenootschap is vanzelfsprekend’ – niet wat hij wil horen. 

Terecht wordt alom de vergelijking getrokken met een mislukt huwelijk. Trump overwoog aanvankelijk niet eens naar de top te komen, en hij doet het eigenlijk alleen omdat zijn vriend Erdogan de gastheer is. De verhouding tussen de VS en de rest van de Navo is op zijn best een latrelatie.

Angst is een slechte raadgever, en het is een raadsel waarom het juist angst is die de Navo-top in Ankara zo in zijn macht heeft. Angst voor de grilligheid en de toorn van Donald Trump, voor zijn woede-uitvallen, voor zijn minachting voor Europa, voor zijn dreigementen. En angst dat vleierij, complimenten en nederigheid volkomen langs hem afglijden. Wie durft een rode kaart te trekken?&nbsp;
Het belangrijkste thema van de top is, net als vorig jaar in Den Haag, geld. Navo-baas Mark Rutte dirigeert een orkest van lidstaten die laten zien hoe braaf ze wel niet zijn, hoe groot hun investering in defensie is, hoe ze de vorig jaar&nbsp;<a href="https://www.pbs.org/newshour/world/nato-chief-faces-challenge-at-summit-as-trump-demands-loyalty-and-not-just-burden-sharing">afgesproken 5 procent</a>&nbsp;echt willen halen. Trump reageert met zichtbare onverschilligheid.
Waarom snoeven over meer defensie als we dat vorig jaar al hebben afgesproken, is zijn boodschap. Niemand die tegen Trump zegt: je zit zelf op&nbsp;<a href="https://fullfact.org/world/us-nato-contributions/">3,2 procent</a>&nbsp;&nbsp;&ndash; dat is minder dan Polen. Natuurlijk, Amerika heeft de grootste economie, dus in absoluut geld is het meer dan alle andere lidstaten samen, maar toch.&nbsp;
En waarom zegt niemand: de president van een land met amper sociale voorzieningen heeft makkelijk praten. Een land waar 40 miljoen burgers op of onder de armoegrens leven, waar&nbsp;<a href="https://www.fiercehealthcare.com/payers/cdc-uninsured-rate-stayed-flat-2025-83">28 miljoen mensen geen zorgverzekering</a>&nbsp;&nbsp;hebben omdat die onbetaalbaar is, waar grote delen geen openbaar vervoer hebben, waar het wegennet eruitziet als de derde wereld, waar een jaar studie gemiddeld een halve ton kost, waar nauwelijks milieuregels zijn. Dan is het geen kunst om een hoop aan defensie uit te geven.&nbsp;
Een ander thema is Trumps eis dat bondgenoten loyaal zijn. Erg verwarrend, want&nbsp;<a href="https://apnews.com/article/nato-summit-turkey-trump-spending-forces-iran-1be2097870a203c28469246077da4fd1">loyaliteit</a>&nbsp;is het fundament van Artikel 5 van het Navo-handvest. Hij bedoelt loyaliteit aan hem. Het beste antwoord daarop is: wij eisen ook jouw loyaliteit aan ons. Dat zegt niemand. Het blijft bij teksten zoals &lsquo;loyaliteit binnen het bondgenootschap is vanzelfsprekend&rsquo; &ndash; niet wat hij wil horen.&nbsp;
Terecht wordt alom de vergelijking getrokken met een mislukt huwelijk. Trump overwoog aanvankelijk niet eens naar de top te komen, en hij doet het eigenlijk alleen omdat zijn vriend Erdogan de gastheer is. De verhouding tussen de VS en de rest van de Navo is op zijn best een latrelatie.

Op de Navo-top regeert de angst

Bernard Hammelburg brengt je scherpe analyses over de internationale politiek.

De Wereld | BNR

Bernard Hammelburg brengt je scherpe analyses over de internationale politiek.

BNR De Wereld

Social links:

Follow the podcast:

1,222 clip(s)