De Verenigde Staten trekken 5000 militairen terug uit Duitsland, en dat zorgt in Europa voor ongemak en zorgen. De stap van Donald Trump komt voor sommigen niet als een verrassing — hij dreigde al langer met het “straffen” van NAVO-bondgenoten — maar de timing voelt gevoelig.

De Duitse bondskanselier Friedrich Merz noemde het Amerikaanse optreden eerder nog “vernederend”, maar probeert de situatie nu te sussen. Defensieminister Boris Pistorius zegt dat de stap wel in de lijn der verwachting lag. Tegelijk spelen er ook spanningen over Amerikaanse importheffingen op Europese auto’s, wat de relatie verder onder druk zet.

Binnen de EU klinkt teleurstelling. Buitenlandchef Kaja Kallas benadrukt dat Europa meer moet doen voor de eigen defensie. Dat voedt opnieuw de discussie over de Europese verdedigingsclausule (artikel 42.7), het EU-equivalent van het NAVO-artikel 5. Diplomaten oefenen inmiddels zelfs met scenario’s waarin zo’n clausule wordt ingeroepen.

Toch blijft de NAVO voorlopig de hoeksteen van de Europese defensie. Sommige lidstaten vrezen bovendien dat te veel nadruk op Europese alternatieven de Amerikanen juist verder van het continent wegduwt.

Wat speelt zich vandaag af op het wereldtoneel? Het laatste nieuws uit bijvoorbeeld Oekraïne, het Midden-Oosten, de Verenigde Staten of Brussel hoor je iedere werkdag om 12.10 in ‘Blik op de wereld’ in het zakelijke en economische programma BNR Zakendoen.