BeursnerdBeursnerd

XL | Het kippenkartel: manipulatie, eiflatie en politiek in de VS

View descriptionShare
 

Het klassieke model voor handel en beleggen is: 'waardeer iets beter dan anderen, koop het, en verkoop het later voor meer.' Vervolgens kan je lange discussies voeren over waarom het wel of niet lukte. Je kan zeggen dat je toevallig een nazaat van Jomanda bent, dat je een briljant financieel wetenschapper bent, of dat je nooit gelijk krijgt omdat het mechanisme voor 'gelijk krijgen' is veranderd. Hebben we vorige week over gepraat.

Dus als je jezelf wat meer zekerheid wil verschaffen, doe je er goed aan de lessen van Lewis Ranieri te leren. In beursboek-der-beursboeken Liar's Poker, dat eigenlijk over obligaties ging, wordt de beste methode verklapt. Een verhaal.

Ranieri werkt bij Salomon Brothers in de jaren tachtig, en zowel hijzelf als zijn bank zijn van danig grote omvang dat hij markten kon bewegen. Lewie zegt dat hypotheekobligaties gaan stijgen in prijs, en hij koopt een paar honderd miljoen dollar van het spul. De markt beweegt niet, maar dat maakt niet uit: Lewie smijt er nog eens 2 miljard dollar achteraan, de markt begint met een rally die zijn weerga niet kent, en meneer Ranieri dumpt zijn obligaties de rally in. Victorie! 'Ik zei toch dat 'ie omhoog ging'? Klaar.

Dus. Het recept. Stap 1: word een walvis. Stap 2: gok dat er heel veel water gaat bewegen. Stap 3: beweeg heel veel water. Stap 4: winst!

Stel nou dat je eierproducent bent.

De markt voor hypotheekobligaties werd door Salomon Brothers gedomineerd in de jaren tachtig, maar van eind 2022 tot begin 2025 werd de markt voor eieren in de VS gedomineerd door een kippenkartel. Daar hadden ze een hefboom voor. Een centrale prijs, waar vooral zij invloed op hebben, die alle andere prijzen bepaalde voor grote transacties in eieren. 

Als je naar eggs.org gaat, zie je daar een saai inlogschermpje voor producenten. Die kunnen daar overschotten eieren met elkaar verhandelen. Mijn kippen produceerden te weinig, die van jou te veel: geef maar hier die handel. De prijs die daar ontstaat bij Egg Clearinghouse Inc (jawel), is niet slechts van invloed op die overschotten van eieren. Die prijs werd in de voorgaande jaren namelijk gebruikt om dagelijkse eierprijzen te berekenen door Expana, het voormalige Urner Barry.

Vervolgens werden díe prijzen weer gebruikt in de handel met supermarkten, restaurants en anderen die eieren leveren aan consumenten.

Kortom: manipuleer eggs.org en je manipuleert de hele markt.

Dat bleek niet zo moeilijk. Uit de rechtszaak van de overheid tegen het kippenkartel:

Beginning in June 2022 and continuing through March 2025, Defendants conspired to artificially inflate Urner Barry’s price quotations to increase the price of eggs sold nationwide.

Defendants effectuated their conspiracy by, among other things:

(i) agreeing to submit a large number of bids in order to influence Urner Barry’s price quotations;

(ii) agreeing that multiple Defendants would submit bids so that a diverse set of market participants were bidding;

(iii) agreeing to submit a large number of bids in the hours leading up to the publication of Urner
Barry’s price quotations;

(iv) agreeing to submit bids that were unlikely to lead to executed trades in order to increase Urner Barry’s price quotations;

(v) agreeing to execute trades off of ECI (but still reported to Urner Barry) at premium prices in order to artificially inflate Urner Barry’s price quotations. Defendants also lobbied Urner Barry to increase its price quotations, including by citing their bids and trades at premium prices as justifications for Urner Barry to increase its price quotations.

Aha. Eind 2022 kwamen ze bij elkaar. Kartelleden met illustere namen als Cal-Maine Foods, Hickman's Egg Ranch en Versova Holdings gingen samenzweren. Wekelijkse belletjes, appjes, het levert leuk materiaal op:

In the afternoon on December 3, 2024, Hickman’s CEO spoke to executives from Cal-Maine and Versova over the phone. Early the next morning, on December 4, Cal-Maine’s former CEO sent Hickman’s CEO a text message stating, “[l]et it rip.” After that, Defendants significantly changed their bidding behavior. Specifically, after December 4, Defendants submitted more bids per day, and a greater percentage of their bids were at premium prices and unfilled.

Hm. Ze gingen zelfs netto short spelen, oftewel, te weinig leveren voor de aanwezige vraag. Maar man. Die heerlijke e-mails en appjes over en weer:

CEO later emailed again, stating, “[h]urry[.] There are only 16 bids on ECI right now and 15 of them are ours [Hickman’s bids].” Shortly after that email, all three Defendants collectively submitted dozens of bids on ECI, most of which were at premium prices. By contrast, all other market participants combined submitted fewer than six bids that morning.

'Ik ben de markt'. Marjolein Faber had het kunnen zeggen.

Enfin.

Het liep af met een schikking.

Eind vorige maand kreeg procureur-generaal Letitia James voor de staat New York een schikkingsbedrag van 3.3 miljoen dollar en 50 miljoen eieren. Ja, eieren. Zoveel zijn dat er overigens niet; er worden per maand miljarden eieren afgeleverd in de VS. Maar de woordvoerders maakten er een feestje van:

“When powerful corporations collude behind the scenes to raise prices, working families suffer the costs,” [zegt] Attorney General James. “These egg producers manipulated the market to squeeze even more profit out of consumers and businesses. By shutting this scheme down and delivering millions of eggs to those in need, we’re sending a clear message that companies will not get away with illegal price hikes in New York.”

Daar is veel van waar. Donald Trump sloeg zijn tegenstanders om de oren met de inflatie op bijvoorbeeld eieren. Je zal maar lid zijn van het kippenkartel en stomverbaasd opkijken wanneer je een toekomstig president met boodschappenmandjes ziet schermen in TV-optredens. Lag het aan de vogelgriep die huishield in de VS sinds 2022? Het ruimen van honderden miljoenen kippen? 

Tja, het kan zo zijn dat het kippenkartel zijn kosten de pan uit zag rijzen en toen pas begon met manipuleren, maar ja, dat komt op hetzelfde neer.

Toen het kartel er lucht van kreeg dat het onderzocht werd, waarschijnlijk rond maart 2025, begon de eiflatie opeens te dalen. Hoe zou dat toch komen?

Zo ziet u maar: you can't make a little inflation without breaking a few eggs.

Beursnerd en Beursnerd XL 

Iedere werkdag iets na elf uur werpt de Beursnerd in gesprek met presentator Thomas van Zijl een blik op de AEX, waarbij hij of zij de diepgang niet schuwt. Daarnaast is er donderdag om tien voor twaalf een langere beursanalyse. Die neemt Beursnerd XL Jochem Visser voor zijn rekening.

  • Facebook
  • X (Twitter)
  • WhatsApp
  • Email
  • Download

In 1 playlist(s)

Beursnerd

Iedere werkdag werpt de Beursnerd een blik op de AEX. De grote stijgers en dalers komen voorbij, voo 
Social links
Follow podcast
Recent clips
Browse 702 clip(s)