624 – Ondertussen in België: Peter van Rompuy over de crisis in politiek en samenleving
Onze zuiderburen gaan door een ingewikkelde kabinetscrisis. Zoveel verschil is er niet tussen België en Nederland. Jaap Jansen en PG Kroeger over oorzaken, complexe verhoudingen, oplossingsroutes en de rol van koning Filip. In gesprek met Peter van Rompuy, fractievoorzitter van CD&V, de christendemocraten in het Vlaams parlement. Over de politieke crisis en de crisis in de samenleving.
***
Deze aflevering is mede mogelijk gemaakt met donaties van luisteraars die we hiervoor hartelijk danken. Word ook vriend van de show!
Heb je belangstelling om in onze podcast te adverteren of ons te sponsoren? Zend ons een mailtje en wij zoeken contact.
***
Peter van Rompuy (1980) is telg van een politieke dynastie: zijn vader Herman van Rompuy was premier en eerste ‘president’ van de Europese Unie. Ook zijn moeder en zijn oom zitten in de politiek. Van Rompuy werd door Het Nieuwsblad ‘de rustige vastheid in het parlement’ genoemd; bewonderd als dealmaker. Hij schrijft boeken – Economie zkt geluk en Democratie zkt vertrouwen, en essays zoals Pleidooi voor een verantwoordelijke samenleving. Maar hij zou zelf nimmer beweren zo'n begaafd poëet te zijn als zijn vader, bekend van fameuze haiku’s.
De politieke crisis in België draait om de begroting. De Belgische staatsfinanciën staan er slecht voor. Fundamentele ingrepen zijn onvermijdelijk, zegt Van Rompuy. Komen deze niet, dan dreigt een Grieks scenario - extra pijnlijk nu de Grieken laten zien hoe je wél uit de ellende kunt geraken en Frankrijk de risico's voor België niet kleiner maakt. Ook in België wil links de grote vermogens extra belasten en de rechtsliberalen niet.
Van Rompuy wijst op nog een diepe crisis, waarin Nederland van de zuiderburen kan leren. Ook Vlaanderen heeft een stikstof-probleem. Maar daar heeft Vlaanderen niet gedraald. Polderend als ware Hollanders vonden ze een gezamenlijke aanpak. Ook leerzaam is de visie van Van Rompuy op een het slagvaardig maken van de overheid, waar bij ons een taskforce mee bezig is. Zijn aanpak van 'de regulitis' graaft dieper dan het schrappen van voorschriften.
Ideologisch ontdekte hij Henri Bontenbal als geestverwant. Dat begon tijdens een massale stroomuitval in Valencia. Ze sjokten uren door Valencia, vergeefs zoekend naar een werkend eethuis. Zoiets schept een band. Van Rompuy stelt dat het populisme een reactie is op de dominante geest van de technocratie in politiek en samenleving. Die leidt tot vereenzaming en sociaal isolement. “Daar moet een partij die wil staan voor de gemeenschap van burgers zich tegen keren." Kinderen moeten weer werken met pen en papier in plaats van smartphones en tablets.
Voor de politieke crisis in beide landen is de Belgische traditie van het 'colloque singulier' even leerzaam als eigenzinnig. Het biedt de koning een unieke positie om volstrekt onpartijdig de politici zo nodig te confronteren met 'parler vrai'. De verhalen - uiteraard nimmer bevestigd! - over zulke audiënties en hun effecten zijn kleurrijk en erg instructief. Legendarische politici als Jean-Luc Dehaene, Elio di Rupo en Van Rompuy's idool Leo Tindemans konden daarover vertellen. Maar dát was natuurlijk taboe!
***
Verder kijken
***
Verder luisteren
België
391 - Waarom de Nederlanders hun zuiderburen nooit helemaal zullen begrijpen
282 - Hoe Sammy Mahdi de Vlaamse christendemocraten er weer bovenop wil helpen
528 – Belgische vicepremier Vincent van Peteghem over België en Nederland
229 - Kristof Calvo: wat de Nederlandse en Belgische politiek van elkaar kunnen leren
430 - Zes markante Belgische premiers
Politieke denkers
446 – Doe wat Draghi zegt of Europa wacht een langzame doodsstrijd
208 – Max Weber: wetenschap als beroep en politiek als beroep
Crises
619 – De stroperige weg naar een slagvaardige overheid
610 – Kabinet-Jetten: de Algemene Politieke Beschouwingen van 2026 als tussenstand
Populisme
617 – Mona probeert het nog ‘n keer
521 - Hoe saaier de politiek, hoe gelukkiger het land
491 - De voortdurende twijfels van Nieuw Sociaal Contract
31 - Populisten tot mislukken gedoemd
***
Tijdlijn
00:00:00 – Deel 1
00:22:41 - Deel 2: gesprek met Van Rompuy
00:50:15 - Deel 3- Gesprek met Van Rompuy
01:38:58 - Einde



