Een analyse van 1170 jaar aan Noord-Europese boomringdata geeft onderzoekers nieuwe kennis over het klimaat in de middeleeuwen. Het was waarschijnlijk een stuk kouder dan gedacht en dat is niet bepaald goed nieuws. 

Tel de groeiringen van een boom en je weet hoe oud hij is. Maar uit die ringen kun je - net als bij schelpdieren - nog veel meer informatie halen. Bijvoorbeeld over de omstandigheden waarin de boom elk jaar groeide. Dat maakt het een interessante extra bron voor klimaatwetenschappers. 

Nieuw onderzoek laat zien hoe interessant precies. Over sommige periodes in de geschiedenis bestaat, zeker lokaal, nogal wat onduidelijkheid als het aankomt op het heersende klimaat van die tijd. Dat geldt bijvoorbeeld voor het jaar 950 tot 1250.  

Volgens veel modellen was het toen koeler dan nu. Maar sommige boomringdata wijst juist naar het tegenovergestelde: het was toen warmer. Dankzij de analyse van 50 miljoen individuele houtcellen uit 188 levende en dode grove dennen in Fenno-scandinavië kunnen onderzoekers nu aantonen dat het tijdens de middeleeuwen toch echt een stuk kouder moet zijn geweest in dit gebied dan het nu is. 

Dat zegt ook meteen iets over het verloop en het tempo van de opwarming sindsdien. Als het toen een stuk kouder was, dan is het in die regio nog sneller opgewarmd dan gedacht. De onderzoekers hopen dat vaker dit soort datasets kunnen worden gemaakt en gebruikt, zodat ze kunnen dienen als extra controle voor klimaatmodellen en we ook het toekomstige klimaat beter kunnen voorspellen.

Het Nature-artikel vind je hier: Fennoscandian tree-ring anatomy shows a warmer modern than medieval climate. 

Een analyse van 1170 jaar aan Noord-Europese boomringdata geeft onderzoekers nieuwe kennis over het klimaat in de middeleeuwen. Het was waarschijnlijk een stuk kouder dan gedacht en dat is niet bepaald goed nieuws. 
Tel de groeiringen van een boom en je weet hoe oud hij is. Maar uit die ringen kun je - net als bij schelpdieren - nog veel meer informatie halen. Bijvoorbeeld over de omstandigheden waarin de boom elk jaar groeide. Dat maakt het een interessante extra bron voor klimaatwetenschappers. 
Nieuw onderzoek laat zien hoe interessant precies. Over sommige periodes in de geschiedenis bestaat, zeker lokaal, nogal wat onduidelijkheid als het aankomt op het heersende klimaat van die tijd. Dat geldt bijvoorbeeld voor het jaar 950 tot 1250.  
Volgens veel modellen was het toen koeler dan nu. Maar sommige boomringdata wijst juist naar het tegenovergestelde: het was toen warmer. Dankzij de analyse van 50 miljoen individuele houtcellen uit 188 levende en dode grove dennen in Fenno-scandinavië kunnen onderzoekers nu aantonen dat het tijdens de middeleeuwen toch echt een stuk kouder moet zijn geweest in dit gebied dan het nu is. 
Dat zegt ook meteen iets over het verloop en het tempo van de opwarming sindsdien. Als het toen een stuk kouder was, dan is het in die regio nog sneller opgewarmd dan gedacht. De onderzoekers hopen dat vaker dit soort datasets kunnen worden gemaakt en gebruikt, zodat ze kunnen dienen als extra controle voor klimaatmodellen en we ook het toekomstige klimaat beter kunnen voorspellen.
Het Nature-artikel vind je hier: <a href="https://www.nature.com/articles/s41586-023-06176-4">Fennoscandian tree-ring anatomy shows a warmer modern than medieval climate</a>.

Over diepzeediertjes die broeikasgassen eten, immuuncellen die zichzelf opofferen en de zoektocht naar planeten. Over de nieuwste medicijnen, zonnecellen en sensoren. Kortom: hoe werkt de wereld om ons heen en hoe kunnen we hem nog beter maken?

Wetenschap Vandaag | BNR

Over diepzeediertjes die broeikasgassen eten, immuuncellen die zichzelf opofferen en de zoektocht naar planeten. Over de nieuwste medicijnen, zonnecellen en sensoren. Kortom: hoe werkt de wereld om ons heen en hoe kunnen we hem nog beter maken?