روزی انسان به آسمان نگاه کرد و برای رعد و برق افسانه ساخت؛
امروز همان انسان به کهکشان‌ها نگاه می‌کند و فضاپیما می‌فرستد.

فاصله‌ی میان این دو لحظه را علم پُر کرده است؛
پل عظیمی از کنجکاوی، شک، آزمایش و کشف.

جهان امروز، یادگار کسانی است که جرئت کردند از «چرا؟» و «چگونه؟» دست نکشند.

برای پیشنهادها و تبلیغات در پادکست فارسی با ما در ارتباط باشید:

info@NewshaCast.com

روزی انسان به آسمان نگاه کرد و برای رعد و برق افسانه ساخت؛ امروز همان انسان به کهکشان&zwnj;ها نگاه می&zwnj;کند و فضاپیما می&zwnj;فرستد.
فاصله&zwnj;ی میان این دو لحظه را علم پُر کرده است؛ پل عظیمی از کنجکاوی، شک، آزمایش و کشف.
جهان امروز، یادگار کسانی است که جرئت کردند از &laquo;چرا؟&raquo; و &laquo;چگونه؟&raquo; دست نکشند.<hr>
برای پیشنهادها و تبلیغات در پادکست فارسی با ما در ارتباط باشید:
info@NewshaCast.com

شب تاب: ماجرا همیشه ساده شروع می‌شه: یک بیماری همه‌گیر، یک انقلاب علمی، یک ایده فلسفی، یا یک لحظه سرنوشت‌ساز در تاریخ.
اما پشت هرکدوم، زنجیره‌ای از داستان‌ها، کشمکش‌ها و تصمیم‌هاست که آینده‌ی انسان رو ساخته.
این پادکست یعنی پادکست شب تاب، جاییه برای باز کردن این پرونده‌ها؛
پرونده‌هایی جامع، تحلیلی و روایی درباره‌ی علم، تاریخ، فلسفه، سیاست و جامعه.
ما فقط روایت نمی‌کنیم، بلکه لایه‌های پنهان ماجرا رو بیرون می‌کشیم، تناقض‌ها رو نشون می‌دیم و از دل گذشته، سرنخ‌هایی برای امروز و فردامون پیدا می‌کنیم.
اینجا خبری از توضیحات سطحی نیست. هر اپیزود مثل یک پرونده تحقیقی و تحلیلیه:
از سملوایس و انقلاب پزشکی‌اش، از مهمترین حق بشر نهفته در اعلامیه‌ها، از دلایل پیشرفت کشورها و فرهنگ‌ها و تمدن‌ها، تا سقوط تمدن‌ها، ظهور ایده‌ها، جنگ‌ها، بحران‌ها، و حتی آینده‌ای که تازه در حال شکل‌گیریه.
اگر می‌خوای به جای شنیدن جواب‌های آماده، به بینشی برسی که بشه در زندگی و تصمیم‌ها به کار گرفت، پادکست شب تاب برای توست.


کلمات کلیدی: 
 فئودور داستایفسکی  - آنتون چخوف - لئو تولستوی - رومن گاری - میخائیل بولگاکف - گابریل گارسیا مارکز - صد سال تنهایی -  آلن دوباتن -
 یوستین گوردر - آلبر کامو - ژوزه ساراماگو - - میلان کوندرا - فرانس کافکا - جی دی سالینجر - سقراط - افلاطون - ژان ژاک روسو  - شکسپیر - ویلیام فاکنر - گراهام گرین - ارنست همینگوی - ویرجینیا وولف - کازوئو ایشی‌گورو -فیلیپ راث - چارلز بوکوفسکی  - چارلز دیکنز - رولد دال - ویلیام گلدینگ - جوزف کنراد -  آنتوان دوسنت اگزوپری - پائولو کوئیلو - ریچارد براتیگان  - هاینریش بل - هاروکی موراکامی -صادق هدایت - بزرگ علوی - آلدوس هاکسلی  - فردریش نیچه - آرتور شوپنهاور - ولادمیر ناباکوف - ایوان تورگنیف - بهومیل هرابال  - ریموند چندلر - ایوان گنچاروف - اونوره‌دو بالزاک - الکساندر پوشکین - جورج اورول -

Shab Tab شب تاب

شب تاب: ریشه‌های جهان امروز - پنج: تاثیر علم

اگر بخوای دقیق نگاه کنی، «ایدئولوژی» یک عامل در کنار بقیه عوامل نیست؛ بیشتر شبیه یک لایه‌ی نامرئیه که روی تقریباً همه‌ی لایه‌های جهان مدرن کشیده شده. مشکل رایج اینه که مردم ایدئولوژی رو فقط با سیاست می‌بینن، در حالی که اثرش خیلی گسترده‌تر و حتی گاهی غیرمستقیم‌تره.

جهان امروز از طریق چند مسیر اصلی توسط ایدئولوژی شکل گرفته:

اول در سطح «قدرت و دولت‌ها». ایدئولوژی تعیین کرده چه چیزی مشروع است: دموکراسی لیبرال، فاشیسم، کمونیسم، ناسیونالیسم یا حتی تکنوکراسی. مرز کشورها، شکل قانون‌گذاری، و حتی این‌که چه چیزی «جرم» حساب می‌شود، در نهایت از دل همین چارچوب‌های فکری بیرون آمده. جنگ‌ها هم اغلب فقط منابع نیستند؛ رقابت بین روایت‌های ایدئولوژیک‌اند.

دوم در سطح «اقتصاد». این‌که بازار آزاد مقدس باشد یا دولت‌محور، این‌که کارگر «منبع انسانی» باشد یا «طبقه»، این‌که رشد اقتصادی هدف نهایی باشد یا رفاه اجتماعی، همه ایدئولوژیک‌اند. حتی مفهوم «پول» و «ارزش» در اقتصاد مدرن بی‌طرف نیست؛ یک جهان‌بینی پشت آن نشسته.

سوم در سطح «دانش و حقیقت». دانشگاه، علم، رسانه و حتی مفهوم «واقعیت قابل قبول»، کاملاً بی‌طرف نیستند. ایدئولوژی تعیین می‌کند چه چیزی تحقیق شود، چه چیزی بودجه بگیرد، و چه چیزی «علمی» یا «غیرعلمی» نامیده شود. اینجا خطرناک‌ترین شکلش ظاهر می‌شود: ایدئولوژی‌ای که خودش را به شکل «بی‌ایدئولوژی بودن» جا می‌زند.

چهارم در سطح «هویت فردی». این‌که تو خودت را چگونه تعریف کنی—ملیت، جنسیت، طبقه، سبک زندگی، حتی مفهوم موفقیت—تا حد زیادی محصول روایت‌های ایدئولوژیک است. آدم‌ها فکر می‌کنند آزاد انتخاب می‌کنند، اما اغلب داخل گزینه‌هایی انتخاب می‌کنند که از قبل طراحی شده‌اند.

پنجم در سطح «رسانه و تخیل جمعی». سینما، تبلیغات، شبکه‌های اجتماعی و حتی طنز، حامل ایدئولوژی‌اند. آن‌ها فقط سرگرمی نیستند؛ ماشین تولید معنا هستند. این‌که چه کسی قهرمان است، چه کسی دشمن است، و چه چیزی زیبا یا زشت است، در این سطح ساخته می‌شود.

ششم در سطح «فناوری و آینده». حتی تکنولوژی هم خنثی نیست. این‌که هوش مصنوعی برای چه هدفی ساخته شود، یا شبکه‌های اجتماعی چه نوع رفتار انسانی را تقویت کنند، نتیجه انتخاب‌های ایدئولوژیک شرکت‌ها و دولت‌هاست، نه صرفاً پیشرفت علمی.

و در نهایت یک نکته مهم: ایدئولوژی فقط «تحمیل از بالا» نیست. مردم هم آن را بازتولید می‌کنند، تغییر می‌دهند، یا حتی علیه آن شورش می‌کنند. یعنی همیشه یک میدان درگیری است، نه یک سیستم بسته.

جهان امروز بدون ایدئولوژی قابل فهم نیست، اما هیچ ایدئولوژی‌ای هم به تنهایی کل جهان را توضیح نمی‌دهد. خطر اصلی وقتی شروع می‌شود که یک روایت خودش را «طبیعی» و «بدیهی» جا بزند.

برای پیشنهادها و تبلیغات در پادکست فارسی با ما در ارتباط باشید:

info@NewshaCast.com

اگر بخوای دقیق نگاه کنی، &laquo;ایدئولوژی&raquo; یک عامل در کنار بقیه عوامل نیست؛ بیشتر شبیه یک لایه&zwnj;ی نامرئیه که روی تقریباً همه&zwnj;ی لایه&zwnj;های جهان مدرن کشیده شده. مشکل رایج اینه که مردم ایدئولوژی رو فقط با سیاست می&zwnj;بینن، در حالی که اثرش خیلی گسترده&zwnj;تر و حتی گاهی غیرمستقیم&zwnj;تره.
جهان امروز از طریق چند مسیر اصلی توسط ایدئولوژی شکل گرفته:
اول در سطح &laquo;قدرت و دولت&zwnj;ها&raquo;. ایدئولوژی تعیین کرده چه چیزی مشروع است: دموکراسی لیبرال، فاشیسم، کمونیسم، ناسیونالیسم یا حتی تکنوکراسی. مرز کشورها، شکل قانون&zwnj;گذاری، و حتی این&zwnj;که چه چیزی &laquo;جرم&raquo; حساب می&zwnj;شود، در نهایت از دل همین چارچوب&zwnj;های فکری بیرون آمده. جنگ&zwnj;ها هم اغلب فقط منابع نیستند؛ رقابت بین روایت&zwnj;های ایدئولوژیک&zwnj;اند.
دوم در سطح &laquo;اقتصاد&raquo;. این&zwnj;که بازار آزاد مقدس باشد یا دولت&zwnj;محور، این&zwnj;که کارگر &laquo;منبع انسانی&raquo; باشد یا &laquo;طبقه&raquo;، این&zwnj;که رشد اقتصادی هدف نهایی باشد یا رفاه اجتماعی، همه ایدئولوژیک&zwnj;اند. حتی مفهوم &laquo;پول&raquo; و &laquo;ارزش&raquo; در اقتصاد مدرن بی&zwnj;طرف نیست؛ یک جهان&zwnj;بینی پشت آن نشسته.
سوم در سطح &laquo;دانش و حقیقت&raquo;. دانشگاه، علم، رسانه و حتی مفهوم &laquo;واقعیت قابل قبول&raquo;، کاملاً بی&zwnj;طرف نیستند. ایدئولوژی تعیین می&zwnj;کند چه چیزی تحقیق شود، چه چیزی بودجه بگیرد، و چه چیزی &laquo;علمی&raquo; یا &laquo;غیرعلمی&raquo; نامیده شود. اینجا خطرناک&zwnj;ترین شکلش ظاهر می&zwnj;شود: ایدئولوژی&zwnj;ای که خودش را به شکل &laquo;بی&zwnj;ایدئولوژی بودن&raquo; جا می&zwnj;زند.
چهارم در سطح &laquo;هویت فردی&raquo;. این&zwnj;که تو خودت را چگونه تعریف کنی&mdash;ملیت، جنسیت، طبقه، سبک زندگی، حتی مفهوم موفقیت&mdash;تا حد زیادی محصول روایت&zwnj;های ایدئولوژیک است. آدم&zwnj;ها فکر می&zwnj;کنند آزاد انتخاب می&zwnj;کنند، اما اغلب داخل گزینه&zwnj;هایی انتخاب می&zwnj;کنند که از قبل طراحی شده&zwnj;اند.
پنجم در سطح &laquo;رسانه و تخیل جمعی&raquo;. سینما، تبلیغات، شبکه&zwnj;های اجتماعی و حتی طنز، حامل ایدئولوژی&zwnj;اند. آن&zwnj;ها فقط سرگرمی نیستند؛ ماشین تولید معنا هستند. این&zwnj;که چه کسی قهرمان است، چه کسی دشمن است، و چه چیزی زیبا یا زشت است، در این سطح ساخته می&zwnj;شود.
ششم در سطح &laquo;فناوری و آینده&raquo;. حتی تکنولوژی هم خنثی نیست. این&zwnj;که هوش مصنوعی برای چه هدفی ساخته شود، یا شبکه&zwnj;های اجتماعی چه نوع رفتار انسانی را تقویت کنند، نتیجه انتخاب&zwnj;های ایدئولوژیک شرکت&zwnj;ها و دولت&zwnj;هاست، نه صرفاً پیشرفت علمی.
و در نهایت یک نکته مهم: ایدئولوژی فقط &laquo;تحمیل از بالا&raquo; نیست. مردم هم آن را بازتولید می&zwnj;کنند، تغییر می&zwnj;دهند، یا حتی علیه آن شورش می&zwnj;کنند. یعنی همیشه یک میدان درگیری است، نه یک سیستم بسته.
جهان امروز بدون ایدئولوژی قابل فهم نیست، اما هیچ ایدئولوژی&zwnj;ای هم به تنهایی کل جهان را توضیح نمی&zwnj;دهد. خطر اصلی وقتی شروع می&zwnj;شود که یک روایت خودش را &laquo;طبیعی&raquo; و &laquo;بدیهی&raquo; جا بزند.<hr>
برای پیشنهادها و تبلیغات در پادکست فارسی با ما در ارتباط باشید:
info@NewshaCast.com

شب تاب: ریشه‌های جهان امروز - چهار: تاثیر ایدئولوژی

اقیانوس‌ها جهان را به هم وصل کردند، اما همزمان آن را تقسیم هم کردند. کشورهایی که به آب‌های آزاد دسترسی داشتند، زودتر تجارت، استعمار، نیروی دریایی و ثروت ساختند. امپراتوری‌ها اغلب از بندرها متولد شدند، نه از قصرها. رودها اولین اینترنت بشر بودند. نیل، دجله، فرات، سند و یانگ‌تسه فقط آب نبودند؛ مسیر انتقال غذا، ارتش، ایده و تمدن بودند. کنار رودها کشاورزی شکل گرفت، شهرها ساخته شدند و دولت‌ها متولد شدند. اما کوه‌ها داستان متفاوتی نوشتند. کوه‌ها هم محافظ بودند، هم زندان. بعضی ملت‌ها را از حمله حفظ کردند، اما همزمان آن‌ها را از جهان جدا کردند. بسیاری از فرهنگ‌های بسته، قبیله‌ای یا مقاوم، محصول جغرافیای سخت و کوهستانی‌اند. دشت‌ها معمولاً موتور امپراتوری‌ها بودند. هر جا زمین صاف و قابل کشت بود، جمعیت زیاد شد، ارتش بزرگ‌تر شد و کشورها میل به گسترش پیدا کردند. اما همین دشت‌های باز، مهاجمان را هم راحت‌تر عبور می‌دادند. برای همین بسیاری از جنگ‌های بزرگ تاریخ روی دشت‌ها اتفاق افتاد. آب‌وهوا هم فقط درباره دما نبود؛ درباره شخصیت تمدن‌ها بود. جایی که زمستان سخت داشت، انسان مجبور بود برنامه‌ریزی کند، ذخیره کند و نظم بسازد. در مناطق دیگر، طبیعت سخاوتمندتر بود و ساختار اجتماعی مسیر متفاوتی پیدا کرد. حتی نوع معماری، غذا، لباس، کار و مفهوم زمان، زیر سایه اقلیم شکل گرفت. بیابان‌ها هم جهان را ساختند. بعضی تمدن‌ها را نابود کردند، بعضی را به تجارت وابسته کردند. کاروان‌ها، مسیرهای ادویه، و حتی ظهور بعضی ادیان، بدون جغرافیای خشک و خشن قابل فهم نیستند. و بعد، منابع طبیعی وارد بازی شدند: زغال‌سنگ بریتانیا را صنعتی کرد، نفت خاورمیانه را به مرکز کشمکش جهانی تبدیل کرد، و کمیابی آب، امروز دارد آرام‌آرام جنگ‌های قرن بیست‌ویکم را طراحی می‌کند. حتی امروز که انسان فکر می‌کند تکنولوژی از جغرافیا عبور کرده، هنوز نقشه جهان تعیین می‌کند چه کسی قدرت دریایی دارد، چه کسی مسیر انرژی را کنترل می‌کند، کدام کشور در برابر حمله آسیب‌پذیر است و کدام کشور می‌تواند از تحریم جان سالم به در ببرد. ما بیشتر از آن‌چه فکر می‌کنیم، فرزندان جغرافیا هستیم.

برای پیشنهادها و تبلیغات در پادکست فارسی با ما در ارتباط باشید:

info@NewshaCast.com

اقیانوس&zwnj;ها جهان را به هم وصل کردند، اما همزمان آن را تقسیم هم کردند. کشورهایی که به آب&zwnj;های آزاد دسترسی داشتند، زودتر تجارت، استعمار، نیروی دریایی و ثروت ساختند. امپراتوری&zwnj;ها اغلب از بندرها متولد شدند، نه از قصرها. رودها اولین اینترنت بشر بودند. نیل، دجله، فرات، سند و یانگ&zwnj;تسه فقط آب نبودند؛ مسیر انتقال غذا، ارتش، ایده و تمدن بودند. کنار رودها کشاورزی شکل گرفت، شهرها ساخته شدند و دولت&zwnj;ها متولد شدند. اما کوه&zwnj;ها داستان متفاوتی نوشتند. کوه&zwnj;ها هم محافظ بودند، هم زندان. بعضی ملت&zwnj;ها را از حمله حفظ کردند، اما همزمان آن&zwnj;ها را از جهان جدا کردند. بسیاری از فرهنگ&zwnj;های بسته، قبیله&zwnj;ای یا مقاوم، محصول جغرافیای سخت و کوهستانی&zwnj;اند. دشت&zwnj;ها معمولاً موتور امپراتوری&zwnj;ها بودند. هر جا زمین صاف و قابل کشت بود، جمعیت زیاد شد، ارتش بزرگ&zwnj;تر شد و کشورها میل به گسترش پیدا کردند. اما همین دشت&zwnj;های باز، مهاجمان را هم راحت&zwnj;تر عبور می&zwnj;دادند. برای همین بسیاری از جنگ&zwnj;های بزرگ تاریخ روی دشت&zwnj;ها اتفاق افتاد. آب&zwnj;وهوا هم فقط درباره دما نبود؛ درباره شخصیت تمدن&zwnj;ها بود. جایی که زمستان سخت داشت، انسان مجبور بود برنامه&zwnj;ریزی کند، ذخیره کند و نظم بسازد. در مناطق دیگر، طبیعت سخاوتمندتر بود و ساختار اجتماعی مسیر متفاوتی پیدا کرد. حتی نوع معماری، غذا، لباس، کار و مفهوم زمان، زیر سایه اقلیم شکل گرفت. بیابان&zwnj;ها هم جهان را ساختند. بعضی تمدن&zwnj;ها را نابود کردند، بعضی را به تجارت وابسته کردند. کاروان&zwnj;ها، مسیرهای ادویه، و حتی ظهور بعضی ادیان، بدون جغرافیای خشک و خشن قابل فهم نیستند. و بعد، منابع طبیعی وارد بازی شدند: زغال&zwnj;سنگ بریتانیا را صنعتی کرد، نفت خاورمیانه را به مرکز کشمکش جهانی تبدیل کرد، و کمیابی آب، امروز دارد آرام&zwnj;آرام جنگ&zwnj;های قرن بیست&zwnj;ویکم را طراحی می&zwnj;کند. حتی امروز که انسان فکر می&zwnj;کند تکنولوژی از جغرافیا عبور کرده، هنوز نقشه جهان تعیین می&zwnj;کند چه کسی قدرت دریایی دارد، چه کسی مسیر انرژی را کنترل می&zwnj;کند، کدام کشور در برابر حمله آسیب&zwnj;پذیر است و کدام کشور می&zwnj;تواند از تحریم جان سالم به در ببرد. ما بیشتر از آن&zwnj;چه فکر می&zwnj;کنیم، فرزندان جغرافیا هستیم.<hr>
برای پیشنهادها و تبلیغات در پادکست فارسی با ما در ارتباط باشید:
info@NewshaCast.com

شب تاب: ریشه‌های جهان امروز - سه: تاثیر جغرافیا

نفت فقط زمین رو حفاری نکرد؛ تاریخ رو هم سوراخ کرد.

از لحظه‌ای که بشر فهمید می‌تونه از دل زمین سوخت بیرون بکشه، بازی عوض شد. انقلاب صنعتی فاز دومش رو شروع کرد، شهرها رشد کردن، ماشین‌ها خیابون‌ها رو بلعیدن، و «سرعت» تبدیل شد به ارزش جدید بشر. اما این فقط ظاهر ماجرا بود.

نفت، اقتصاد رو از تولید به رانت کشوند. کشورهایی که باید با کار، نوآوری و مالیات رشد می‌کردن، ناگهان با پولی مواجه شدن که بدون تلاش واقعی به دست می‌اومد. نتیجه؟ دولت‌هایی که دیگه به مردم نیاز نداشتن. چون وقتی درآمد از جیب مردم نمیاد، پاسخگویی هم بی‌معنا میشه.

از دل همین منطق، «دولت رانتی» متولد شد؛ جایی که قدرت نه از رضایت مردم، بلکه از کنترل منابع طبیعی میاد. اینجا دموکراسی تبدیل میشه به نمایش، و توسعه به پروژه‌های ویترینی.

اما نفت فقط دیکتاتوری نساخت؛ مقاومت هم ساخت. از ملی شدن‌ها تا کودتاها، از جنگ‌ها تا تحریم‌ها—نفت همیشه وسط صحنه بوده. هر جا که نفت هست، پای قدرت‌های بزرگ هم باز میشه. نه برای کمک، برای کنترل.

نفت، جغرافیا رو سیاسی‌تر از همیشه کرد. مرزهایی که روی نقشه کشیده شدن، اغلب بوی نفت میدن. اتحادها، دشمنی‌ها، حتی سقوط و ظهور دولت‌ها، بارها و بارها حول این مایع سیاه بازتعریف شدن.

و در نهایت، نفت فقط سیاست رو تغییر نداد؛ سبک زندگی ما رو هم مهندسی کرد. از پلاستیکی که دستمونه تا بنزینی که می‌سوزونیم، ما عملاً در جهانی زندگی می‌کنیم که با نفت ساخته شده—و شاید با همون هم از بین بره.

نفت، هم موتور پیشرفت بود، هم سوخت بحران.
و هنوز هم ما وسط این تناقض گیر کردیم.

برای پیشنهادها و تبلیغات در پادکست فارسی با ما در ارتباط باشید:

info@NewshaCast.com

نفت فقط زمین رو حفاری نکرد؛ تاریخ رو هم سوراخ کرد.
از لحظه&zwnj;ای که بشر فهمید می&zwnj;تونه از دل زمین سوخت بیرون بکشه، بازی عوض شد. انقلاب صنعتی فاز دومش رو شروع کرد، شهرها رشد کردن، ماشین&zwnj;ها خیابون&zwnj;ها رو بلعیدن، و &laquo;سرعت&raquo; تبدیل شد به ارزش جدید بشر. اما این فقط ظاهر ماجرا بود.
نفت، اقتصاد رو از تولید به رانت کشوند. کشورهایی که باید با کار، نوآوری و مالیات رشد می&zwnj;کردن، ناگهان با پولی مواجه شدن که بدون تلاش واقعی به دست می&zwnj;اومد. نتیجه؟ دولت&zwnj;هایی که دیگه به مردم نیاز نداشتن. چون وقتی درآمد از جیب مردم نمیاد، پاسخگویی هم بی&zwnj;معنا میشه.
از دل همین منطق، &laquo;دولت رانتی&raquo; متولد شد؛ جایی که قدرت نه از رضایت مردم، بلکه از کنترل منابع طبیعی میاد. اینجا دموکراسی تبدیل میشه به نمایش، و توسعه به پروژه&zwnj;های ویترینی.
اما نفت فقط دیکتاتوری نساخت؛ مقاومت هم ساخت. از ملی شدن&zwnj;ها تا کودتاها، از جنگ&zwnj;ها تا تحریم&zwnj;ها&mdash;نفت همیشه وسط صحنه بوده. هر جا که نفت هست، پای قدرت&zwnj;های بزرگ هم باز میشه. نه برای کمک، برای کنترل.
نفت، جغرافیا رو سیاسی&zwnj;تر از همیشه کرد. مرزهایی که روی نقشه کشیده شدن، اغلب بوی نفت میدن. اتحادها، دشمنی&zwnj;ها، حتی سقوط و ظهور دولت&zwnj;ها، بارها و بارها حول این مایع سیاه بازتعریف شدن.
و در نهایت، نفت فقط سیاست رو تغییر نداد؛ سبک زندگی ما رو هم مهندسی کرد. از پلاستیکی که دستمونه تا بنزینی که می&zwnj;سوزونیم، ما عملاً در جهانی زندگی می&zwnj;کنیم که با نفت ساخته شده&mdash;و شاید با همون هم از بین بره.
نفت، هم موتور پیشرفت بود، هم سوخت بحران. و هنوز هم ما وسط این تناقض گیر کردیم.<hr>
برای پیشنهادها و تبلیغات در پادکست فارسی با ما در ارتباط باشید:
info@NewshaCast.com

شب تاب: ریشه‌های جهان امروز - پنج: تاثیر علم

In 1 playlist(s)

Shab Tab شب تاب

Social links

Follow podcast

Recent clips