In Friesland worden vorige week drie drugslabs opgerold in vier dagen tijd. „Criminelen zoeken in onze provincie naar loodsen, schuren en noem maar op om een lab in te kunnen richten”, zegt misdaadverslaggever Wietske Koen in een nieuwe aflevering van onze misdaadpodcast Radio Ramkraak.

Heb je een tip voor de redactie van Radio Ramkraak? Mail dan naar podcast@dvhn.nl of podcast@lc.nl.

In Hoornsterzwaag, Minnertsga en Oudehaske rolt de politie in korte tijd drie productielocaties voor synthetische drugs op. „Voor Friesland is dat uitzonderlijk. In sommige jaren worden er helemaal geen labs ontdekt. Soms één of twee. Maar drie in vier dagen, dat gebeurt zelden”, vertelt Wietske.  Het roept de vraag op, of  Friesland ineens een hotspot voor drugsproductie is?

„Je kan nog niet zeggen dat dit een trend is, maar ja, ze komen niet uit de lucht vallen”, vertelt Edward van der Torre. Hij is criminoloog en sinds kort ook lector aan de NHL Stenden Hogeschool. Volgens Van der Torre is het opvallend dat in korte tijd drie drugslabs in Friesland zijn ontdekt, maar dat betekent nog niet dat het noorden ineens overspoeld wordt door synthetische drugsproductie. „Ik denk dat het toch stom toeval is”, zegt hij in een uitgebreid interview met Radio Ramkraak.

Achter ieder lab schuilt een goed georganiseerde criminele organisatie. „Zo’n lab is wel echt wat waard”, legt Van der Torre uit. In zo’n productielocatie staan ketels, apparatuur en grondstoffen die vaak uit het buitenland worden aangevoerd. Criminelen denken daarom zorgvuldig na over de plek waar ze produceren.

Daar komt bij dat omwonenden signalen niet altijd herkennen. Busjes die af en aan rijden, afgeplakte ramen of dichtgelaste staldeuren vallen achteraf soms wel op, maar worden niet meteen gelinkt aan een drugslab. „Mensen die gewoon deugen, gaan meestal toch uit van het goede”, aldus de criminoloog.

En zelfs als bewoners iets verdachts zien, melden ze dat niet altijd. Juist dat maakt drugslabs lastig te ontdekken. De productie van synthetische drugs is een miljardenindustrie waarin Nederlandse criminelen wereldwijd een sterke positie hebben opgebouwd.

Of de drie vondsten in Friesland een voorbode zijn van meer, durft niemand te zeggen. „Toeval is nog niet uit te sluiten”, zegt de Van der Torre. Maar één ding staat volgens hem vast: criminelen zoeken voortdurend naar nieuwe plekken om hun labs te verbergen.

Radio Ramkraak is de gezamenlijke misdaadpodcast van Leeuwarder Courant en Dagblad van het Noorden. Iedere week praten de verslaggevers van deze kranten je bij over het laatste misdaadnieuws. Presentator is Jeroen Kelderman.­