Voor Donald Trump is de oorlog in het Midden-Oosten een totaal uit de hand gelopen chaos, en het lukt hem maar niet om tot een solide bestand te komen. Officieel geldt er een staakt-het-vuren met Iran, maar dat wordt van weerskanten voortdurend geschonden. Nog ingewikkelder is de oorlog tussen Israël en Hezbollah, onlosmakelijk met het Iraanse conflict verbonden.
Trump heeft nog niets concreets uit de oorlog en het schijn-bestand kunnen slepen. Het leiderschap dat hij met de Israëliërs heeft uitgeschakeld, is vervangen door opvolgers die minstens zo meedogenloos omgaan met oppositie in eigen land. Ze zijn ook strategisch behendiger. Het nucleaire verrijkingsprogramma is intact, een indrukwekkend arsenaal aan ballistische raketten en drones staat opnieuw klaar, en de Straat van Hormuz blijft afgesloten. De voorlopige erfenis voor Trump is vertwijfeling in zijn achterban, ruzie met de NAVO, uit de hand lopende inflatie en een dreun voor het wereldwijde monetaire stelsel. Ondanks zijn voortdurende optimistische geluiden, is hij verdwaald in een doolhof en heeft geen idee waar de uitgang is.
Eén factor zou zijn kans op een vergelijk met Iran kunnen vergroten, en dat is beëindiging van de oorlog tussen Israël en Hezbollah. Dat gaat de goede kant op, zei hij optimistisch, want Israël heeft afgezien van het plan om een deel van Beiroet te bezetten. Daaruit werd door sommigen geconcludeerd Israël ook bereid zou zijn zich uit de bezette zone tussen de grens en de Litani-rivier terug te trekken, en uit andere posities, zoals de Beekaa Vallei. Daarop is voorlopig geen uitzicht. Netanyahu stelt dat Hezbollah bij lange na niet is verslagen en het noorden van Israël belaagt met zwermen drones, als een soort clusterbommen, en van een type drones dat met een glasvezelkabel wordt aangestuurd en daarmee onzichtbaar is voor radar en afweersystemen.
Netanyahu wil best even dimmen, maar peinst er niet over om de strijd op te geven, en dat is nu precies wat Trump van hem eist. Vandaar dat het telefoongesprek dat zij deze week voerden geen conversatie tussen vrienden was maar een ordinaire scheldpartij. ‘You’re fucking crazy’ sprak de president van de Verenigde Staten. ‘Ik probeer je te redden. Iedereen haat je. Iedereen haat Israël hierom.’
Hij had ook kunnen zeggen: als je niet door de knieën gaat, verliezen we allebei deze oorlog, en daarmee onze beider verkiezingen. Want de kans daarop is reëel. Intussen slaan Xi Jinping en Vladimir Poetin zich op de knietjes van de pret. Om nog maar niet te spreken van Mohamed Qalibaf, de parlementsvoorzitter en feitelijke leider van Iran.

'Mensen begrijpen de essentie van de oorlog in Oekraïne beter dan politici'
45:38

Poetins dreigement is wanhoopsoffensief
03:08

Schröder als EU-onderhandelaar? 'Die kans is wel klein'
43:20