BNR Beter | Philips

In Nederland bedragen de kosten van mislukte medtech-startups jaarlijks honderden miljoenen euro's, terwijl veelbelovende technologieën stranden bij de overgang van universiteit naar markt. Die kloof probeert de Venture Challenge te overbruggen met een tienweeks trainingsprogramma voor Life Sciences en MedTech-startups dat al bijna twintig jaar onderzoekers omvormt tot ondernemers. Oud-deelnemers haalden samen ruim een miljard euro op. In deze aflevering van BNR Beter bespreekt Nina van den Dungen hoe je als wetenschapper een medisch bedrijf opbouwt en waarom het Europese investeringsklimaat dat moeilijker maakt dan het hoeft te zijn. Te gast zijn Chretien Herben, programmadirecteur van LifeSciences@Work en medeoprichter van de Venture Challenge, en Bram Schermers, CEO en medeoprichter van Sirius Medical en voormalig deelnemer aan het programma. Chretien Herben richtte de Venture Challenge op na zijn eigen ervaring als startende ondernemer, waarbij hij botste op universiteitsbeleid, IP-conflicten en commerciële tarieven voor laboratoriumgebruik. Het programma bestaat uit twee intensieve driedaagse bootcamps, vijf weken validatie-onderzoek en een eindpitch voor investeerders. De winnaar ontvangt 25.000 euro, maar Herben stelt dat de echte waarde zit in de gedwongen keuzes, het coachnetwerk en de commerciële blik die deelnemers ontwikkelen. Bram Schermers deed in 2014 mee met wat nu Sirius Medical is geworden: een magnetisch navigatiesysteem waarmee chirurgen niet-voelbare borsttumoren tijdens een operatie precies kunnen lokaliseren. Het bedrijf is actief in 26 landen en groeide het afgelopen jaar 100% op jaarbasis. Schermers won de challenge destijds niet, maar noemt het programma toch essentieel voor zijn vroege ontwikkeling als ondernemer, met name voor het leren prioriteren en de commerciële druk verdragen. Verslaggever Stijn Goossens is voor de reportage langs bij het Innovation4Health-congres in het Beatrix Theater. Hij spreekt daar met de nieuwste winnaar van de Venture Challenge: Joric Oude Vrielink met zijn bedrijf Syntric Medical. Joric vertelt waar hij met zijn bedrijf aan werkt en waarom de Venture Challenge voor hem relevant was. Over deze podcast BNR Beter is het wekelijkse programma van BNR Nieuwsradio over een toekomstbestendige zorgsector. Elke week bespreekt presentator Nina van den Dungen met zorgprofessionals, ondernemers en beleidsmakers hoe de Nederlandse zorg met technologie, innovatie, regelgeving en wetenschap beter kan worden. BNR Beter is elke maandag om 15:30 op de radio te beluisteren bij BNR Nieuwsradio, en vanaf dat moment ook als podcast via deze feed. Over de makers Nina van den Dungen (1987) is freelance journalist en als radio- en podcastpresentator al ruim 15 jaar verbonden aan BNR. Zo is ze regelmatig te horen als presentator van de nieuwsprogramma's in de ochtend- en avondspits en daarnaast presenteert ze wekelijks de beleggingspodcast Doorgelicht en BNR Beter over de zorgsector. Stijn Goossens (1996) is de redacteur van BNR Beter en plaatsvervangend presentator. Bij BNR houdt Stijn zich bezig met onderwerpen over tech, wetenschap en innovatie. Hij presenteert ook de podcast Op de zaak en test elke vrijdag een nieuw techproduct in de Ochtendspits op BNR. Hiervoor was Stijn werkzaam voor NTR Wetenschap en techplatform Bright.

Jaarlijks worden in Nederland tientallen miljoenen bloedafnames gedaan. Een handeling die steeds vaker onder druk staat door personeelstekorten in de zorg. Het Utrechtse medtech-bedrijf Vitestro heeft daar een antwoord op: Aletta, de eerste autonome bloedprikrobot ter wereld die al klinisch wordt ingezet. In deze aflevering van BNR Beter bespreekt Nina van den Dungen de robotisering van de labdiagnostiek. Te gast zijn Toon Overbeeke, oprichter en CEO van Vitestro, en Anja Leyte, bestuurder bij OLVG Lab BV. Robot Aletta combineert infrarood en echografie om bloedvaten te lokaliseren, prikt zelfstandig en plakt daarna een pleister. Na tests bij meer dan 10.000 patiënten ontving het apparaat in 2024 de CE-markering. Vitestro haalde onlangs 60 miljoen euro op, mede van de Mayo Clinic, voor de commerciële uitrol. Volgend jaar worden de eerste betaalde systemen geplaatst in Nederlandse ziekenhuizen; daarna volgt de VS. OLVG Lab is al jaren nauw betrokken bij de ontwikkeling en gebruikt Aletta als een van de eersten in de dagelijkse praktijk. Leyte stipt een structureel probleem aan: diagnostiek is betrokken bij 70 procent van alle medische besluitvorming, maar krijgt een fractie van de innovatiebudgetten. Met de recent afgeronde verhuizing naar een nieuw gebouw en het digitale samenwerkingsplatform Glia Diagnostiek wil OLVG Lab bewijzen dat geïntegreerde labdiagnostiek de zorg slimmer en betaalbaarder maakt. Verslaggever Stijn Goossens gaat in een speciale reportage langs in OLVG Oost om een kijkje te nemen bij een van de eerste werkende Aletta robots. Hij spreekt met Maxime Schoonbrood van Vitestro en krijgt een demonstratie van wat er komt kijken bij een prik van Aletta. Hij ziet hoe er live bloed geprikt wordt door de robot. Over deze podcast BNR Beter is het wekelijkse programma van BNR Nieuwsradio over een toekomstbestendige zorgsector. Elke week bespreekt presentator Nina van den Dungen met zorgprofessionals, ondernemers en beleidsmakers hoe de Nederlandse zorg met technologie, innovatie, regelgeving en wetenschap beter kan worden. BNR Beter is elke maandag om 15:30 op de radio te beluisteren bij BNR Nieuwsradio, en vanaf dat moment ook als podcast via deze feed. Over de makers Nina van den Dungen (1987) is freelance journalist en als radio- en podcastpresentator al ruim 15 jaar verbonden aan BNR. Zo is ze regelmatig te horen als presentator van de nieuwsprogramma's in de ochtend- en avondspits en daarnaast presenteert ze wekelijks de beleggingspodcast Doorgelicht en BNR Beter over de zorgsector. Stijn Goossens (1996) is de redacteur van BNR Beter en plaatsvervangend presentator. Bij BNR houdt Stijn zich bezig met onderwerpen over tech, wetenschap en innovatie. Hij presenteert ook de podcast Op de zaak en test elke vrijdag een nieuw techproduct in de Ochtendspits op BNR. Hiervoor was Stijn werkzaam voor NTR Wetenschap en techplatform Bright.

Jaarlijks lopen meer dan 80.000 Nederlanders een hersenschudding op. Één op de vijf houdt daar maanden of jaren klachten aan over: hoofdpijn, vermoeidheid, overprikkeling, concentratieproblemen. Het standaardadvies is rust houden, maar voor deze groep werkt dat niet. Ze lopen vast in de zorg en komen soms pas na jaren bij de juiste behandeling terecht. In deze aflevering van BNR Beter bespreekt Nina van den Dungen wat er wél helpt bij langdurige klachten na een hersenschudding, ook wel postcommotioneel syndroom genoemd. Te gast zijn klinisch neuropsycholoog Marthe Ford bij Heliomare en de Universiteit van Amsterdam en Amy Aanen, head of business development Nederland voor het Deense Hemi Health. Marthe Ford legt uit waarom langdurige klachten vaak worden veroorzaakt door angst en vermijdingsgedrag, en hoe exposuretherapie dat kan doorbreken. Heliomare ontwikkelde in gezamenlijk studieverband een intensieve behandelweek van vijf dagen waarbij patiënten stapsgewijs worden blootgesteld aan zware prikkels. Van de eerste twintig deelnemers gingen er negentien aantoonbaar vooruit. De behandeling is nog niet vergoed en vooralsnog alleen in onderzoeksverband beschikbaar geweest. Amy Aanen introduceert het digitale behandelmodel van Hemi Health: een programma van gemiddeld twaalf weken met gespecialiseerde fysiotherapeuten en dagelijkse begeleiding op afstand. In Denemarken zag het bedrijf bij 80 tot 90 procent van de meer dan duizend behandelde patiënten verbetering. De kosten worden nog niet vergoed. Ook de omstreden CFX-behandeling uit Utah komt ter spraken. En de nieuwe richtlijnen uit 2024, die actieve revalidatie aanbevelen in plaats van rust, maar in de praktijk nog onvoldoende worden opgevolgd. Over deze podcast BNR Beter is het wekelijkse programma van BNR Nieuwsradio over een toekomstbestendige zorgsector. Elke week bespreekt presentator Nina van den Dungen met zorgprofessionals, ondernemers en beleidsmakers hoe de Nederlandse zorg met technologie, innovatie, regelgeving en wetenschap beter kan worden. BNR Beter is elke maandag om 15:30 op de radio te beluisteren bij BNR Nieuwsradio, en vanaf dat moment ook als podcast via deze feed. Over de makers Nina van den Dungen (1987) is freelance journalist en als radio- en podcastpresentator al ruim 15 jaar verbonden aan BNR. Zo is ze regelmatig te horen als presentator van de nieuwsprogramma's in de ochtend- en avondspits en daarnaast presenteert ze wekelijks de beleggingspodcast Doorgelicht en BNR Beter over de zorgsector. Stijn Goossens (1996) is de redacteur van BNR Beter en plaatsvervangend presentator. Bij BNR houdt Stijn zich bezig met onderwerpen over tech, wetenschap en innovatie. Hij presenteert ook de podcast Op de zaak en test elke vrijdag een nieuw techproduct in de Ochtendspits op BNR. Hiervoor was Stijn werkzaam voor NTR Wetenschap en techplatform Bright. 

Je bestelde pakketje is elk moment te volgen. De infuuspomp in het ziekenhuis? Vaak niet. Dat kost verpleegkundigen dagelijks 15 tot 60 minuten, terwijl ze zoeken naar de juiste apparatuur. Track and trace-technologie biedt een oplossing. Met digitale tags, barcodes en slimme software weet je op elk moment waar het medische hulpmiddel is dat je nodig hebt. Technologie die in de logistiek en transportsector al jaren gebruikt wordt, maar in de zorg nu pas het verschil lijkt te maken. In deze aflevering van BNR Beter spreekt Nina van den Dungen met Martijn de Vries, innovatiemanager Medische Technologie bij UMC Utrecht, en Martin de Jong, directeur van CoperniCare. Het UMC Utrecht ontwikkelde een eigen systeem waarmee dagelijks al ruim 5000 apparaten worden gevolgd, van infuuspompen tot ziekenhuisbedden. CoperniCare beheert de zorglogistiek van 26 Nederlandse zorginstellingen en ziet voorraadniveaus met 10 tot 15 procent dalen na invoering. In deze aflevering gaat het over hoe de technologie werkt, wat het oplevert en waarom ziekenhuisbestuurders track and trace nog te weinig als strategisch onderwerp zien. En de volgende stap: Robots die de fysieke logistiek overnemen en een ziekenhuis dat zichzelf leert voorspellen. Over BNR Beter BNR Beter is het wekelijkse programma van BNR Nieuwsradio over een toekomstbestendige zorgsector. Elke week bespreekt presentator Nina van den Dungen met zorgprofessionals, ondernemers en beleidsmakers hoe de Nederlandse zorg met technologie, innovatie, regelgeving en wetenschap beter kan worden. BNR Beter is elke maandag om 15:30 op de radio te beluisteren bij BNR Nieuwsradio, en vanaf dat moment ook als podcast via deze feed.  

Je smartwatch meet je hartritme terwijl je slaapt, en zelfs de camera van je smartphone kan het tegenwoordig als je je vinger op het scherm legt. Technologie die vroeger alleen in het ziekenhuis beschikbaar was, is nu voor iedereen toegankelijk. Maar hoe betrouwbaar zijn die metingen, en wat betekent dit voor artsen en patiënten? In deze aflevering van BNR Beter gaat presentator Stijn Goossens in gesprek met Michiel Winter, cardioloog bij Amsterdam UMC en Cardiologie Centra Nederland, en Yosef Safi Harb, oprichter en CEO van Happitech. Happitech ontwikkelde een medisch gecertificeerde app waarmee patiënten via de camera van hun smartphone hun hartritme kunnen meten. Boezemfibrilleren is de meest voorkomende hartritmestoornis en blijft vaak lang onopgemerkt. De stoornis zelf is beheersbaar, maar de complicaties niet: een bloedprop kan vanuit het hart naar de hersenen reizen en een herseninfarct veroorzaken. Vroeg opsporen en behandelen kan dat in veel gevallen voorkomen. Smartwatches en smartphone-apps bieden daarvoor een praktische oplossing, omdat ze continu meten en data direct naar zorgverleners kunnen sturen. Toch is er een keerzijde. Winter ziet op zijn poli steeds meer patiënten die onnodig bezorgd zijn door een melding op hun horloge. Een apparaat mist de context van iemands dagelijks leven, en dat leidt tot onnodige zorgconsumptie. Happitech werkt samen met ziekenhuizen aan protocollen en drempelwaarden om te voorkomen dat artsen worden overspoeld met irrelevante meldingen. Over BNR Beter BNR Beter is het wekelijkse programma van BNR Nieuwsradio over een toekomstbestendige zorgsector. Elke week bespreekt presentator Nina van den Dungen met zorgprofessionals, ondernemers en beleidsmakers hoe de Nederlandse zorg met technologie, innovatie, regelgeving en wetenschap beter kan worden. BNR Beter is elke maandag om 15:30 op de radio te beluisteren bij BNR Nieuwsradio, en vanaf dat moment ook als podcast via deze feed. Over de presentator Stijn Goossens is redacteur en presentator bij BNR Nieuwsradio. Hij presenteert BNR Beter als Nina er even niet is, maar hij is ook te horen in de podcast 'Op de zaak' of als techredacteur tijdens de nieuwsshows. Stijn is vooral geïnteresseerd in onderwerpen over innovatie, wetenschap en (consumenten)technologie.

Ruim 2 miljoen Nederlanders combineren een betaalde baan met mantelzorg voor een naaste. Door vergrijzing stijgt de zorgvraag, terwijl ontgroening het aantal beschikbare mensen om die zorg te verlenen juist verkleint. Dat legt druk op zowel de arbeidsmarkt als het zorgstelsel tegelijkertijd, omdat er steeds meer mantelzorg nodig is.  De Sociaal-Economische Raad (SER) bracht donderdag 19 februari een advies uit aan de rijksoverheid over hoe werk en mantelzorg beter te combineren zijn. Naar schatting wordt 18% van alle werkgerelateerde uitval veroorzaakt door mantelzorgtaken. In deze aflevering van BNR Beter bespreekt presentator Nina van den Dungen het SER-advies met drie gasten: Ruben Houweling – hoogleraar Arbeidsrecht en kroonlid van de SER, voorzitter van de commissie die het advies schreef. Cécile Boot – hoogleraar Gezond Werken bij Amsterdam UMC, onderzoeker naar de effecten van mantelzorg op werkenden. Jeroen Vermeulen – oprichter en CEO van Zorggenoot, een platform dat mantelzorgers ondersteunt bij regelgeving en administratie via AI. De SER werkt in zijn advies langs twee sporen. Het eerste richt zich op het vergemakkelijken van de combinatie werk en mantelzorg. Centraal daarin staat een voorstel voor acht weken doorbetaald zorgverlof op 70 procent, vergelijkbaar met de WW en de ziektewet. Het tweede spoor richt zich op het beheersen van de groeiende vraag naar mantelzorg, via preventie en investering in de formele zorgsector. Houweling licht toe waarom de SER kiest voor collectieve financiering: mantelzorg is volgens de raad een maatschappelijk risico dat buiten de invloedssfeer van individuele werkgevers valt. Boot benadrukt de rol van cultuurverandering op de werkvloer. Uit onderzoek blijkt dat gesprekken over mantelzorg in 80% van de gevallen tot een praktische oplossing leiden, maar die gesprekken vinden nog weinig plaats. "Mijn droom is dat het geven van mantelzorg net zo normaal wordt als het krijgen van kinderen," zegt ze. Vermeulen wijst op een complicerende factor: een gemiddeld mantelzorgtraject duurt zeven jaar. Verlofweken bieden in veel gevallen tijdelijke verlichting, maar lossen het structurele probleem niet op. Een deel van de verklaring waarom bestaande regelingen zo weinig worden gebruikt, ligt volgens hem in de versnippering van het aanbod. "Als je de hulpvraag niet weet, stel je hem niet en raak je overbelast," zegt hij. Zijn platform Zorggenoot probeert als één loket die informatiekloof te dichten.  Vragen of opmerkingen over deze aflevering? Mail de redactie: Stijn Goossens

Opereren met een hologram voor je ogen. In het Amsterdam UMC werd onlangs een hersenoperatie uitgevoerd terwijl de neurochirurg door een Augmented Reality-bril keek. Het is een technologische ontwikkeling die in meerdere Nederlandse ziekenhuizen in volle gang is. In deze aflevering van BNR Beter bespreekt presentator Nina van den Dungen met twee experts wat Virtual Reality (VR) en Augmented Reality (AR) nu écht betekenen voor de chirurgie, en of dit de operatiekamer fundamenteel gaat veranderen. Te gast zijn: Maarten Bot – neurochirurg bij het Amsterdam UMC, die met een Microsoft HoloLens een drain in de hersenen plaatste op basis van een 3D-hologram. Lideke van der Steeg – kinderchirurg bij het Prinses Máxima Centrum en leider van de onderzoeksgroep die AR inzet om operaties bij kinderen nauwkeuriger te maken, onder meer met de Apple Vision Pro. Bot gebruikt AR bij (spoed)operaties in de neurochirurgie. Op basis van een MRI of CT-scan projecteert hij een hologram van de hersenen direct op het hoofd van de patiënt. Zo ziet hij tijdens het opereren precies waar structuren in de diepte liggen, met als doel het aantal misplaatsingen van drains, nu nog zo’n 20 procent, verder terug te dringen. Van der Steeg experimenteert in Utrecht met AR bij kinderen met ribtumoren. Door een 3D-model van de borstkas op de patiënt te projecteren, kan ze mogelijk een extra kijkoperatie overslaan. Minder ingrepen betekent minder complicaties en minder belasting voor het kind. In de uitzending hoor je ook een reportage uit de operatiekamer van het Wilhelmina Kinderziekenhuis, waar verslaggever Stijn Goossens zelf een demo krijgt van promovendus en technisch geneeskundige Nick de Groot en postdoctoraal onderzoeker Matthijs Fitski, die als levend proefpersoon meewerkt in het experiment. Nick en Matthijs werken bij het Prinses Máxima Centrum aan de ontwikkeling van de 3D-technologie. Stijn ervaart wat je ziet met de Apple Vision Pro op en waar de technologie nog verder in moet doorontwikkelen. Vragen of opmerkingen over deze aflevering? Mail de redactie: Stijn Goossens

Het beoogde minderheidskabinet wil bijna 10 miljard euro bezuinigen op de zorg, terwijl de sector al kampt met personeelstekorten, vergrijzing en oplopende zorgvraag. Tegelijkertijd zet de coalitie stevig in op preventie, passende zorg en een andere inrichting van het zorgstelsel. Maar wat betekenen deze plannen in de praktijk voor patiënten, zorgverleners en instellingen? En hoe realistisch zijn de beloofde besparingen? In deze aflevering van BNR Beter gaat presentatrice Nina van den Dungen in gesprek met drie zwaargewichten uit het zorgveld over de gevolgen van het nieuwe zorgbeleid. De verhoging van het eigen risico naar 460 euro, het afschaffen van vergoeding voor ongecontracteerde zorg en de invoering van eigen bijdragen in de wijkverpleging roepen fundamentele vragen op over solidariteit en toegankelijkheid. Wie gaat de rekening betalen? En dreigt zorgmijding bij kwetsbare groepen? In deze aflevering hoor je: Xander Koolman – gezondheidseconoom aan de Vrije Universiteit Amsterdam Anneke Westerlaken – voorzitter van ActiZ, branchevereniging voor ouderenzorg en chronisch zieken Ad Melkert – bestuursvoorzitter van de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen Daarnaast wordt uitgebreid stilgestaan bij het idee van ‘passende zorg’: zorg die beter aansluit bij wat patiënten echt nodig hebben, en niet automatisch méér of zwaardere behandelingen. Is dit een kans om de zorg slimmer te organiseren, of wordt passende zorg vooral ingezet als verkapte bezuiniging? Preventie speelt een sleutelrol in de plannen van het kabinet, met extra aandacht voor jongeren, leefstijl en vaccinatie. Maar levert preventie op korte termijn daadwerkelijk geld op, of verschuiven de kosten vooral naar de toekomst?  Tot slot kijken de gasten vooruit: welke onderdelen van het zorgbeleid maken kans om overeind te blijven bij onderhandelingen met de oppositie? En waar is juist ruimte om nog stevig te onderhandelen vanuit de zorgsector? Waar moet de nieuwe minister voor zorg meteen de tanden in zetten? Deze aflevering werd opgenomen voordat bekend werd dat Sophie Hermans (VVD) de nieuwe minister voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport wordt.  Vragen of opmerkingen over deze aflevering van BNR Beter? Mail de redactie! Redacteur: Stijn Goossens

De inzet van technologie in de zorg neemt toe, ook op de verpleegafdeling. Ziekenhuizen experimenteren met AI en zorgrobots om verpleegkundigen te ondersteunen bij hun werk. Dat gebeurt tegen de achtergrond van toenemende zorgvraag, personeelstekorten en een beroep dat onder druk staat. Wat betekent die technologische ontwikkeling concreet voor het werk van verpleegkundigen en voor de zorg aan het bed? In deze aflevering van BNR Beter, opgenomen tijdens het ICT&health World Conference in Maastricht, spreekt presentator Nina van den Dungen over de veranderende rol van verpleegkundigen door de inzet van technologie. Te gast zijn Dennis van Helvert, regieverpleegkundige bij het Maastricht UMC+, en Jeroen Hendriks, hoogleraar verplegingswetenschap aan Maastricht University met focus op integrated care. Aanleiding voor het gesprek is een pilot met sociale robot Mace die wordt ingezet op de afdeling cardiologie van het Maastricht UMC+. De robot ondersteunt patiënten bij herhaalbare informatie, bijvoorbeeld over medicatie en leefregels na ontslag uit het ziekenhuis. Die uitleg wordt normaal gesproken door verpleegkundigen gegeven. Door dit deels te automatiseren, ontstaat er meer ruimte voor persoonlijke zorg en vragen die niet te standaardiseren zijn. Uit de eerste ervaringen blijkt dat patiënten van alle leeftijden de robot overwegend accepteren en dat het verpleegkundigen tijd kan besparen. In de aflevering gaat gaat het naast robot Mace over de bredere impact van AI en technologie op de verpleegkunde. Hendriks schetst hoe verdere professionalisering en academisering van verpleegkundigen nodig is om met deze veranderingen om te gaan. Van Helvert laat zien hoe verpleegkundigen zelf een actieve rol kunnen spelen in innovatie, naast hun werk op de afdeling. Redactie: Stijn Goossens

De zorg krijgt er een nieuwe speler bij: medische AI-chatbots. Deze maand kondigden de Amerikaanse techbedrijven OpenAI en Anthropic speciale zorgvarianten van hun chatbots aan. Met ChatGPT Health en Claude for Healthcare beloven zij medische data beter inzichtelijk te maken — voor patiënten én zorgorganisaties. Van het uploaden van meetgegevens en dossiers tot hulp bij het voorbereiden van een doktersbezoek. De vraag is alleen: wat betekent dit concreet voor de dagelijkse praktijk in de spreekkamer? In BNR Beter onderzoekt presentatrice Nina van den Dungen hoe deze nieuwe generatie medische chatbots het werk van artsen verandert en welke risico’s daarbij horen. Te gast zijn Tijs Stehmann, kinderarts bij de Noordwest Ziekenhuisgroep en mede-oprichter van de medische AI-zoekmachine Ask Aletta, en Saar Hommes, postdoctoraal onderzoeker aan Tilburg University, gespecialiseerd in digitale gezondheid en mentaal welzijn. Patiënten komen steeds vaker met door AI gegenereerde analyses en adviezen bij de arts binnen. Het levert soms tijdwinst op, maar ook nieuwe spanningen. Chatbots kunnen overtuigend klinken, terwijl context, nuance en medische verantwoordelijkheid ontbreken. Tegelijkertijd worstelt de zorg met hoge werkdruk en versnipperde informatie, precies waar AI het verschil kan maken. In deze aflevering bespreken we waar die beloftes realistisch zijn en waar niet. Wanneer kan een chatbot geruststellen, en wanneer wordt het juist riskant? Hoe ga je om met privacy, datagebruik en afhankelijkheid van grote Amerikaanse techbedrijven? En waarom kiest de AI-tool Ask Aletta er bewust voor om zich uitsluitend op zorgprofessionals te richten?

De mentale gezondheid van jongeren gaat achteruit. Angstklachten, somberheid en stress komen  steeds vaker voor onder kinderen en tieners. Dat blijk uit de Monitor Mentale Gezondheid van RIVM en het Trimbos Instituut. Vaak worden sociale media in verband gebracht met die klachten, maar is die relatie echt zo eenvoudig? En kan een verbod op platforms als TikTok, Snapchat en Instagram jongeren daadwerkelijk beschermen? In deze aflevering van BNR Beter bespreekt presentator Nina van den Dungen of een verbod op sociale media helpt bij het verbeteren van de mentale gezondheid van jongeren. Aanleiding is het recente verbod voor jongeren onder de 16 jaar in Australië en de discussie die daarover in Europa is losgebarsten. Te gast zijn Esther Rozendaal, hoogleraar Digitale Weerbaarheid aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, en Noortje Meijer, orthopedagoog bij THUIS Orthopedagogen. Zij plaatsen het debat in perspectief met wetenschappelijke inzichten en praktijkervaring. En kijken naar oplossingen die beter rekening houden met de genuanceerde situatie. Rozendaal legt uit waarom onderzoek naar sociale media en mentale gezondheid geen eenduidig beeld oplevert. Sociale platforms kunnen gevoelens van onzekerheid en stress versterken, maar spelen voor veel jongeren ook een belangrijke rol in sociale verbinding en identiteitsontwikkeling. Volgens haar zit het risico niet alleen in het gebruik zelf, maar vooral in hoe, hoe lang en door wie sociale media worden gebruikt. Meijer ziet in haar werk met basisschoolleerlingen dat mentale onrust en prikkelgevoeligheid steeds eerder beginnen. Met hun preventieve programma op scholen, genaamd Be Buji, probeert zij met haar collega's kinderen vaardigheden aan te leren zoals zelfregulatie, omgaan met prikkels en het herkennen van emoties. Die controle over het mentale welzijn blijkt ook cruciaal voor de digitale veerkracht van tieners. Redactie: Stijn Goossens

Nederland moet zich voorbereiden op scenario’s waar we liever niet over nadenken: grootschalige stroomuitval, cyberaanvallen of zelfs oorlog. Wat betekent dat voor onze zorg? In deze aflevering van BNR Beter duiken we onder de grond, letterlijk, in het Calamiteitenhospitaal in Utrecht – het enige ziekenhuis ter wereld dat volledig is ingericht voor grote rampen en noodsituaties. Presentator Nina van den Dungen is te gast in het UMC Utrecht, waar het calamiteitenhospitaal binnen dertig minuten operationeel kan zijn en direct tweehonderd patiënten kan opvangen, van licht- tot zwaargewonden. Carina Hilders, bestuursvoorzitter van het UMC Utrecht en eindverantwoordelijk voor het noodziekenhuis, legt uit hoe ziekenhuizen zich voorbereiden op uitzonderlijke crisissituaties, welke scenario’s worden geoefend en hoe de samenwerking met Defensie en andere zorginstellingen is georganiseerd. Ook komen de kwetsbaarheden van het zorgsysteem aan bod. Wat gebeurt er als digitale dossiers uitvallen, communicatie wegvalt of de toestroom van slachtoffers groter is dan de beschikbare capaciteit? En hoe bereid je zorgprofessionals voor op het maken van moeilijke keuzes als reguliere zorg onder druk komt te staan? In het laatste deel van de uitzending krijgen we een unieke rondleiding door het calamiteitenhospitaal. Joris Prinssen, hoofd van het calamiteitenhospitaal, laat zien hoe de opvang van grote aantallen gewonden praktisch is ingericht. Van de ambulancehal en pettenruimte tot de crashrooms waar triage plaatsvindt, en van intensivecarecapaciteit tot logistiek en voorraden. Hij vertelt hoe het ziekenhuis razendsnel kan opschalen, wat er gebeurt bij een grootschalig incident of militaire gewonden, en waarom juist oefenen cruciaal is om in echte noodsituaties het hoofd koel te houden. Daarnaast schuift Martin Buijsen, hoogleraar gezondheidsrecht aan de Erasmus Universiteit, aan met een analyse van weinig bekende noodwetgeving die de overheid in extreme situaties vergaande bevoegdheden geeft, waaronder het verplicht inzetten van zorgverleners. Wat betekent dat juridisch en ethisch voor iedereen die in de zorg werkt?   Binnen 30 minuten 200 patiënten: dit noodziekenhuis is klaar voor oorlog en rampen

AI-agents staan op het punt om Nederlandse ziekenhuizen te veroveren. Wordt dit het jaar dat die AI-agents echt het zorgwerk veranderen? Wat kunnen zulke AI-agents nu echt, en onder welke voorwaarden durven ziekenhuizen ze toe te laten? In BNR Beter staat deze week de opkomst van agentic AI centraal. Te gast zijn Bart Scheerder, Lead AI-strategie en samenwerkingen bij het UMCG, en Gauthier Willemse, CEO en mede-oprichter van de Belgische AI-startup Mindoo. Samen schetsen zij een beeld van een zorgsector die voorzichtig experimenteert met AI die verder gaat dan alleen chatten of samenvatten. Een AI-agent is geen losse chatbot, maar een systeem dat meerdere stappen kan uitvoeren: patiënten digitaal interviewen, informatie structureren, dossiers voorbereiden en vervolgacties klaarzetten voor zorgverleners. In theorie levert dat tijdwinst op voor artsen en verpleegkundigen, die nu veel tijd kwijt zijn aan administratie. In de praktijk roept het ook fundamentele vragen op over verantwoordelijkheid, transparantie en datagebruik. Mindoo ontwikkelt AI-agents die onder meer worden getest bij spoedtriage in ziekenhuizen in België en Duitsland. Patiënten vullen vooraf via hun smartphone een vragenlijst in, waarna de AI de informatie ordent voor het zorgteam. Volgens Willemse verlaagt dat de administratieve druk, zonder medische beslissingen over te nemen. De arts blijft eindverantwoordelijk. Bij het UMCG wordt nog geen AI-agent in de dagelijkse zorg ingezet, maar de voorbereiding is in volle gang. Scheerder werkt aan een strategie om dit jaar de eerste toepassingen gecontroleerd te introduceren. Daarbij gelden strikte randvoorwaarden: AI moet uitlegbaar zijn, patiëntdata moet binnen Europa blijven en systemen moeten voldoen aan zware beveiligings- en certificeringseisen. “De belofte is groot, maar het moet aantoonbaar waarde toevoegen,” is de lijn binnen het ziekenhuis. In de uitzending, gepresenteerd door Stijn Goossens, komt ook de bredere context aan bod. Kunnen AI-agents helpen om het dreigende zorginfarct – meer patiënten, minder personeel – te verzachten? En hoe verhoudt de snelle ontwikkeling van AI-tools zich tot de beperkte investeringsruimte van veel zorginstellingen? Daarnaast wordt gekeken naar de rol van grote techbedrijven versus jonge startups. Redactie: Stijn Goossens

Poep als medicijn: het klinkt vreemd, maar voor sommige patiënten is het letterlijk levensreddend. In deze aflevering van BNR Beter hoe gezonde ontlasting, in de vorm van een speciale pil, wordt gebruikt om ernstige ziektes te bestrijden. Presentator Stijn Goossens spreekt met Liz Terveer, medisch microbioloog bij het LUMC en hoofd van de Nederlandse Donor Feces Bank, en met Nordin Hanssen, internist bij het Amsterdam UMC. Beiden doen onderzoek naar de rol van het microbioom bij ziekte én naar een opvallende innovatie: de zogenoemde poeppil. Op dit moment krijgen patiënten met terugkerende, ernstige diarree door de Clostridioides difficile-bacterie vaak een fecestransplantatie, ofwel poeptransplantatie, via een slang door de neus naar de darm. Dat werkt snel en effectief, maar is belastend en duur. Onderzoekers werken daarom aan een alternatief in capsulevorm. Zo’n poeppil zou de behandeling eenvoudiger, goedkoper en beter schaalbaar kunnen maken – al blijkt uit het onderzoek dat daarbij ook belangrijke bacteriën verloren kunnen gaan. Hanssen onderzoekt hoe het microbioom een rol speelt bij auto-immuunziekten zoals diabetes type 1. De hypothese: door onze steeds hygiënischer leefstijl, het veelvuldig gebruik van antibiotica en veranderingen in voeding, krijgt het immuunsysteem minder ‘training’ van darmbacteriën. Dat zou kunnen bijdragen aan de sterke toename van auto-immuunziekten. Ook komt aan bod hoe fecestransplantaties mogelijk levensreddend zijn bij kwetsbare patiëntengroepen, zoals mensen met leukemie na een beenmergtransplantatie, en waarom het microbioom mogelijk invloed heeft op het succes van immuuntherapie bij kanker. Redactie: Noor van Gils

De Nederlandse sector voor zorgtechnologie heeft een nieuw Groeiplan MedTech gepresenteerd, als aanvulling op het rapport van oud-ASML-topman Peter Wennink. De sector zegt zo'n vijf miljard euro aan publiek-private investeringen nodig te hebben in de komende tien jaar om innovatie in de zorg te versnellen en Nederland bij de wereldtop voor medische technologie te krijgen. Het plan is deze week aangeboden aan de ministeries van Volksgezondheid en Economische Zaken. In BNR Beter bespreken we wat er in het groeiplan staat en wat de investering moet opleveren. De sector zet in op onder meer autonome MRI-systemen, AI-gestuurde en robotondersteunde therapieën en een landelijk netwerk voor zorgdata en patiëntmonitoring. Volgens de initiatiefnemers zijn dit belangrijke ontwikkelingen om zowel de zorg als de economie te versterken. Het groeiplan schetst ook duidelijke randvoorwaarden: betere toegang tot zorgdata en een sterke AI-infrastructuur, snellere opschaling van innovaties van idee naar praktijk, innovatievriendelijkere regelgeving, behoud van hoogwaardige maakindustrie en een stabiel, voorspelbaar overheidsbeleid. Zonder die voorwaarden dreigen start-ups en innovaties te blijven steken in pilots of naar het buitenland te vertrekken. Presentator Rens de Jong praat erover met Roy Jakobs, ceo van Philips, Wiro Niessen, decaan Medische Wetenschappen aan de Rijksuniversiteit Groningen en bestuurder bij het UMCG, en Marjoleine van der Zwan, managing director Health & Work bij TNO. Zij gaan in op de haalbaarheid van het plan, de rol van publiek geld, de knelpunten rond databeschikbaarheid en regelgeving, en het risico dat innovaties en start-ups Nederland verlaten als die randvoorwaarden niet verbeteren. Lees hier meer over het groeiplan van de MedTech-sector.

Steeds meer gezondheidsinformatie wordt continu gemeten, gewoon thuis of onderweg. Maar hoe vertaal je al die data uit sensoren, smartphones en wearables naar betrouwbare medische inzichten waar artsen en patiënten écht iets aan hebben? In deze aflevering van BNR Beter staat de opkomst van digitale biomarkers centraal: digitale metingen die inzicht geven in iemands gezondheid en ziekteverloop. Denk aan hartslag, hartritmevariabiliteit, slaap, beweging of loopsnelheid. Die biomarkers worden verzameld via sensoren en algoritmes, en steeds vaker ingezet om zorg persoonlijker, preventiever en minder afhankelijk van ziekenhuisbezoeken te maken. Presentator Nina van den Dungen gaat hierover in gesprek met twee experts uit het veld. Annika van Rosmalen, business developer Pharma & Digital Health bij TNO, legt uit hoe digitale biomarkers worden ontwikkeld, gevalideerd en toegepast in samenwerking met ziekenhuizen, patiëntenorganisaties en farmaceuten. Binnen het TNO Digital Biomarker Lab worden zulke meetmethoden getest en opgeschaald, met projecten rond onder meer type 2-diabetes, inflammatoire darmziekten en hart- en vaatziekten. Het doel: eerder signaleren, beter voorspellen en gerichter behandelen. Daarnaast schuift Bram den Teuling aan, oprichter en CEO van Orikami. Zijn bedrijf ontwikkelt een softwareplatform waarmee digitale biomarkers klinisch betrouwbaar kunnen worden ingezet, bijvoorbeeld bij multiple sclerose en in de oncologie. Den Teuling laat zien waarom juist de frequentie van meten, bijvoorbeeld via de sensoren in een smartphone, zoveel waarde oplevert, maar ook waarom medische software door strenge Europese regelgeving vaak jaren nodig heeft om de praktijk te bereiken. Samen bespreken zij de kansen en dilemma’s van digitale biomarkers: – Wat is het verschil tussen wellness-data en medisch gevalideerde metingen? – Welke rol spelen consumenten-wearables zoals smartwatches in de zorg? – Hoe ga je om met privacy en medische data, zeker als die via grote techbedrijven lopen? – En wat is er nodig om deze technologie écht te implementeren, voorbij pilots en experimenten?

In Nederland leven ruim 200.000 mensen met epilepsie, vaak met aanvallen die ’s nachts plaatsvinden zonder dat patiënten of ouders het merken. Die nachtelijke aanvallen kunnen gevaarlijk zijn en zijn bovendien lastig te documenteren, waardoor behandelaars vaak onvoldoende zicht hebben op het echte aanvalspatroon. Een speciale wearable moet daar meer inzicht in geven, maar het Zorginstituut lijkt niet voldoende overtuigd.  Te gast zijn Jeroen van den Hout, CEO van het bedrijf achter de NightWatch, en Roland Thijs, neuroloog bij het LUMC en onderzoeksdirecteur bij SEIN. De NightWatch is ontwikkeld binnen een brede samenwerking tussen epilepsie-experts, ingenieurs en productontwikkelaars, en wordt inmiddels gebruikt door duizenden patiënten en zorginstellingen in meerdere landen. Presentatrice Nina van den Dungen spreekt met hen over hoe de wearable werkt: een armband die via hartslag- en bewegingsmetingen risico’s op tonisch-clonische aanvallen detecteert en direct alarm slaat in de thuissituatie. De verzamelde data blijkt niet alleen van waarde voor veiligheid, maar ook voor de behandeling van epilepsie. Veel patiënten onderschatten het aantal aanvallen, mede doordat de aanvallen het geheugen beïnvloeden. Thuismonitoring levert daardoor nauwkeurigere informatie op, wat helpt bij het aanpassen van medicatie of het beoordelen van zwaardere interventies zoals epilepsiechirurgie, diepe hersenstimulatie of nieuwe vormen van neuro­modulatie. Toch stuit de technologie op uitdagingen. Zorginstituut Nederland wees vergoeding van de NightWatch recent opnieuw af, omdat er volgens het instituut onvoldoende direct bewijs is dat de wearable sterfte voorkomt. Wat betekent dat voor patiënten, en voor de opschaling van dit soort zorginnovatie?  Verslaggever Stijn Goossens sprak met neuroloog Frans Leijten van UMC Utrecht over het gebruik van de NightWatch in het ziekenhuis. Volgens Leijten is het gebruik een uitkomst voor verplegers die 's nachts maar dun bezet zijn. Redactie: Stijn Goossens

In deze nieuwe aflevering van BNR Beter, gepresenteerd door Nina van den Dungen, gaat het over een neusspray die griepvirussen al in de neus moet blokkeren. De technologie wordt ontwikkeld door het Leidse biotechbedrijf Leyden Labs, dat werkt aan breed beschermende antilichamen die influenza kunnen tegenhouden nog vóór het lichaam geïnfecteerd raakt. Te gast zijn Koenraad Wiedhaup, CEO en medeoprichter van Leyden Labs, en Ingrid de Visser-Kamerling, Research Director bij het Centre for Human Drug Research (CHDR) en COO van INFECTA. Samen bespreken zij hoe deze innovatie werkt, waarom de aanpak fundamenteel verschilt van een griepvaccin en waarom vooral kwetsbare groepen – ouderen, mensen met een zwak immuunsysteem – er veel baat bij kunnen hebben. De spray richt zich op nu vooral op influenza A en B, de virussen die jaarlijks verantwoordelijk zijn voor miljoenen ziekenhuisopnames en circa een miljoen doden wereldwijd. Volgens Wiedhaup kan één dagelijkse neusspray een brede beschermingslaag vormen, ook tegen nieuwe griepvarianten en zelfs tegen potentieel pandemische bedreigingen zoals vogelgriep. Ingrid de Visser legt uit hoe INFECTA, via zogeheten Controlled Human Infection Models, geneesmiddelen al in een vroege fase test op vrijwilligers. Door mensen onder streng gecontroleerde omstandigheden bloot te stellen aan een infectie, kan sneller worden vastgesteld of een middel echt werkt. Dat verkort ontwikkeltijden en voorkomt dat veelbelovende middelen pas in een laat stadium stranden – een doorbraak voor infectieziektenonderzoek. Redactie: Stijn Goossens

Na jaren van dalende hiv-cijfers ziet Nederland voor het eerst weer een duidelijke stijging:444 nieuwe hiv-diagnoses in het afgelopen jaar, en naar schatting meer dan 1600 mensen die niet weten dat ze met hiv geïnfecteerd zijn. Dat meldt Stichting HIV Monitor in de jaarlijkse berichtgeving over de cijfers. De toename van het aantal infecties baart zorgprofessionals zorgen, omdat deze stijging zich volgens onderzoekers de komende jaren waarschijnlijk zal voortzetten. Wat is de oorzaak van deze stijging en hoe voorkomen we grotere stijgingen in de toekomst? In deze aflevering van BNR Beter spreekt presentator Nina van den Dungen met twee sleutelfiguren in de Nederlandse hiv-zorg en preventie: Kai Jonas, hoogleraar toegepaste sociale psychologie aan de Maastricht University en onderzoeker op het gebied van HIV-preventie Elske Hoornenborg, hoofd van het Centrum Seksuele Gezondheid bij de GGD Amsterdam en internist-infectioloog bij het Amsterdam UMC Samen duiden zij de nieuwe cijfers en bespreken ze waarom de stijging niet onverwacht komt. Ze leggen uit hoe verminderd condoomgebruik, minder voorlichting, en moeilijke toegang tot PrEP een rol spelen. Ook belichten ze de stijging GGD’s onder andere meer diagnoses bijjongeren, trans personen, sekswerkers, en ook vrouwen met een migratieachtergrond die zelf soms geen verhoogd risico vermoeden. Daarnaast gaat het gesprek in op de regionale verschillen: Amsterdam heeft een goed functionerend preventieprogramma, maar in andere delen van Nederland zijn drempels hoger — van huisartsen die PrEP liever niet voorschrijven tot beperkte campagnes binnen de doelgroep. Verder gaat het over nieuwe preventiemiddelen, zoalsinjecteerbare PrEP (al wel Europees goedgekeurd, nog niet beschikbaar in Nederland), manieren om stigma te bestrijden en innovatieve vormen van testen zoals mobiele health-checks. Wat is er nodig om de stijging van hiv-infecties te stoppen? En is een doel van nul nieuwe besmettingen in de nabije toekomst nog haalbaar? Je hoort het in deze aflevering van BNR Beter. Redactie: Stijn Goossens

Het Radboudumc in Nijmegen gaat als eerste ziekenhuis ter wereld een nieuwe genetische test gebruiken die het vinden van zeldzame ziekten drastisch moet verbeteren. Met de zogenaamde long-read-sequencingtest kunnen veel langere stukken van het complete menselijke DNA worden gelezen dan voorheen, waardoor genetische foutjes veel beter zichtbaar zijn. Naar verwachting kunnen daardoor jaarlijks honderden extra patiënten duidelijkheid over de genetische oorzaak van hun ziekte krijgen. In deze uitzending van BNR Beter spreekt presentator Nina van den Dungen met twee betrokken onderzoekers van het Radboudumc: Alexander Hoischen – Bioloog en hoogleraar voor genoomtechnologieën aan het Radboud UMC. Wendy van Zelst – Klinisch geneticus enHoogleraar Zorg voor Zeldzaam, aan de Radboud en het Maastricht UMC. De nieuwe test kan vijftien huidige genetische onderzoeken vervangen en moet de zoektocht naar een juiste diagnose flink versnellen. In Nederland zijn naar schatting een miljoen mensen met een zeldzame ziekte, maarveel gevallen lukt het vaak niet om een genetische oorzaak te vinden. Hoogleraar genoomtechnologie Alexander Hoischen verwacht dat de nieuwe technologie in de toekomst de standaard zal worden voor genoomdiagnostiek. De test leest stukken DNA die honderden keren langer zijn dan bij traditionele technieken. “Daardoor zien we varianten die we al jaren over het hoofd zagen,” zegt hij in BNR Beter. Uit onderzoeken blijkt dat het voor sommige ziekten 10 tot 15 procent extra diagnoses oplevert. De nieuwe aanpak moet ook een einde maken aan het langzame en gefragmenteerde diagnoseproces waar veel patiënten in terechtkomen. Een uitslag kan nu binnen weken worden gegeven, terwijl gezinnen eerder soms maanden tot jaren van test naar test gingen. Klinisch geneticus Wendy van Zelst benadrukt in het radioprogramma BNR Beter dat de vernieuwing voor veel patiënten het verschil kan maken. “Bij een derde van de mensen met een zeldzame ziekte wordt nu een verkeerde diagnose gesteld,” vertelt ze. “Dat zorgt ook voor een verkeerd behandeltraject. Met deze test vinden we sneller de juiste diagnose en kunnen we het zorgpad veel beter afstemmen.” Het Radboudumc begint met zo’n vijfduizend testen per jaar, vooral bij erfelijk blindheid en ontwikkelingsstoornissen. De onderzoekers wijzen erop dat Nederland internationaal vooroploopt door de concentratie van genetische zorg in de zeven universitair medische centra. Die opzet maakt het mogelijk om sneller de lijn te trekken van wetenschap, labtechniek tot praktijk. Daardoor kan deze nieuwe DNA-test als eerste wereldwijd voor klinische toepassingen worden ‍ingezet. Redactie: Stijn Goossens

Op 14 november, Wereld Diabetes Dag, opent bij het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) een onderzoekscentrum dat de zoektocht naar genezing van diabetes type 1 moet versnellen: het Cure One Lab. Het lab is een intitiatief van Stichting DON en LUMC. In Nederland leven ruim 100.000 mensen met deze auto-immuunziekte, waarbij het eigen afweersysteem de cellen vernietigt die insuline aanmaken. Zonder insuline kunnen patiënten hun bloedsuiker niet reguleren en zijn zij dagelijks afhankelijk van sensoren, pompen en injecties. Een genezende behandeling bestaat nog niet – maar komt die nu dichterbij? In deze aflevering spreekt presentator Nina van den Dungen met twee sleutelpersonen in die zoektocht: Prof. dr. Eelco de Koning, hoogleraar diabetologie aan het LUMC en hoofd van het nieuwe Cure One Lab. Rens Vandeberg, Chief Impact Officer bij het Diabetes Fonds, dat het onderzoek financieel ondersteunt. De Koning legt uit hoe onderzoekers met stamceltechnologie insulineproducerende cellen willen maken die niet worden afgestoten door het immuunsysteem – een stap die genezing voor veel meer mensen mogelijk kan maken. Door samen te werken met immunologen, celbiologen en internationale partners wil het Cure One Lab de wetenschap versnellen en kennis delen over de grenzen heen. Vandeberg benadrukt het belang van samenwerking tussen wetenschap, overheid en zorgverzekeraars om deze baanbrekende therapieën straks ook betaalbaar en beschikbaar te maken. “De top van de berg komt eindelijk in zicht,” zegt hij, “maar de kabelbaan moet nog worden gebouwd.” Redactie: Stijn Goossens

In het Meander Medisch Centrum in Amersfoort wordt deze week voor het eerst geopereerd met de Da Vinci 5, de nieuwste generatie operatierobot van Intuitive Surgical. Deze robot assisteert chirurgen bij kijkoperaties tot op een honderdste millimeter nauwkeurig en analyseert beelden achteraf met kunstmatige intelligentie. Zo kan de chirurg feedback krijgen op zijn eigen werk. Een primeur die ook vragen oproept over verantwoordelijkheid, opleiding en stress in de operatiekamer. Presentatrice Nina van den Dungen spreekt in deze aflevering met Ivo Broeders, chirurg en hoogleraar robotica bij het Meander MC, over de eerste operaties met de Da Vinci 5 en de rol van de robot in de operatiekamer. Ook te gast is Iwan van Vijfeijken, CEO van het Eindhovense Microsure, dat werkt aan een Nederlandse operatierobot voor open microchirurgie. Hun robot, de MUSA 3, maakt het mogelijk om op microschaal te opereren aan bloed- en lymfevaten. Precisiewerk dat nu slechts een klein deel van de chirurgen aankan. Verslaggever Stijn Goossens bezoekt de operatiekamers van het Meander MC, krijgt uitleg van chirurg Esther Consten en test de nieuwe Da Vinci 5-robot zelf. Wat maakt die nieuwe robot zo belangrijk? En hoe werkt het tijdens een operatie? Redactie: Stijn Goossens

In deze speciale verkiezingsaflevering van BNR Beter, opgenomen in het Beatrix Theater in Utrecht, bespreken zorgprofessionals en kandidaat-Kamerleden de grootste uitdagingen in de Nederlandse gezondheidszorg. Van de oplopende werkdruk tot de rol van kunstmatige intelligentie – en van ondernemerschap tot ethiek in de zorg.  Presentator Nina van den Dungen ontvangt drie politieke partijen, elk gekoppeld aan een expert uit het zorgveld: Ondernemerschap in de zorg: huisarts en ondernemer Bernard Leenstra (Schok & Pomp, Stichting Burgerhulpverlening) pleit voor meer ruimte voor innovatie vanuit het werkveld, tegenover Julian Bushoff (GroenLinks-PvdA), die waarschuwt voor te veel marktwerking. “De welwillende zorgondernemer krijgt nu geen enkele kans,” stelt Leenstra. AI in de zorg: intensivist en AI-specialist Jessica Workum (Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis) gaat in gesprek met Harmen Krul (CDA) over de belofte én de risico’s van kunstmatige intelligentie. Hoe zorgen we dat AI de zorg ontlast zonder de menselijke maat te verliezen? “De technologie gaat sneller dan de overheid kan bijbenen,” erkent Krul. Werkdruk en personeelstekort: verpleegkundig bestuurder Catharina van Oostveen (V&VN) bespreekt met Harry Bevers (VVD) hoe we de zorg aantrekkelijk houden, de werkdruk verlagen en de wachtlijsten aanpakken. “We hebben straks 260.000 mensen tekort – dat los je niet op met een bonus alleen,” waarschuwt Van Oostveen. Deze verkiezingsspecial werd opgenomen na het Grote Zorgdebat 2025 op 21 oktober. Dit zorgdebat is terug te luisteren in drie losse delen: luister hier deel 1 luister hier deel 2 luister hier deel 3 Redactie: Stijn Goossens

In deze speciale aflevering van BNR Beter hoor je het eerste deel van Het Grote Zorgdebat, opgenomen in het Beatrix Theater in Utrecht. Zes politieke partijen kruisen de degens over één van de grootste verkiezingsthema’s van 2025: de toekomst van onze zorg. Dit debat wordt geleid door Donatello Piras, met als sidekick Suse van Kleef. In het derde en laatste deel gaat het over een gezonder Nederland. We geven in Nederland 49 keer meer geld uit aan zorg dan aan preventie, terwijl ongezond gedrag verantwoordelijk is voor 14 procent van de totale ziektelast. Als we niets veranderen, zullen de zorguitgaven richting 2050 bijna verdubbelen. Deelnemers aan het debat zijn Wieke Paulusma (D66), Vicky Maeijer (PVV), Harmen Krul (CDA), Julian Bushoff (GroenLinks-PvdA), Harry Bevers (VVD) en Sarah Dobbe (SP) de degens over de rol van de overheid bij een gezonde levensstijl. Gaat de overheid te ver in haar bemoeienis, of juist niet ver genoeg? 👉 Beluister ook deel 1 (werken in de zorg) en deel 2 (wachttijden en toegankelijkheid). De volledige registratie van Het Grote Zorgdebat vind je in BNR Beter via BNR.nl/beter of je favoriete podcastapp. Het Grote Zorgdebat wordt georganiseerd door een brede coalitie van 23 zorgorganisaties, waaronder de KNMG, V&VN, Patiëntenfederatie Nederland en Zorgverzekeraars Nederland. Zij willen met het debat de belangrijkste zorgthema’s voor de verkiezingen onder de aandacht brengen. BNR Nieuwsradio is mediapartner van het debat. Op 27 oktober is een speciale verkiezingsspecial te horen met deelnemers van het debat en zorgprofessionals.

In deze speciale aflevering van BNR Beter hoor je het eerste deel van Het Grote Zorgdebat, opgenomen in het Beatrix Theater in Utrecht. Zes politieke partijen kruisen de degens over één van de grootste verkiezingsthema’s van 2025: de toekomst van onze zorg. Dit debat wordt geleid door Donatello Piras, met als sidekick Suse van Kleef. In dit tweede deel gaat het over een van de grootste frustraties in de Nederlandse gezondheidszorg: de wachtlijsten Uit de patiëntenmonitor van 2024 blijkt dat 63% van de Nederlanders moet wachten op een behandeling, en een kwart zelfs langer dan twee maanden. Deelnemers aan het debat zijn de kandidaat-Kamerleden Julian Bushoff (GroenLinks–PvdA), Harmen Krul (CDA), Vicky Maeijer (PVV), Sarah Dobbe (SP), Harry Bevers (VVD) en Wieke Paulusma (D66). Ze gaan in debat over de oorzaken van de wachtlijsten, de rol van het eigen risico en de vraag of meer geld of juist minder marktwerking de oplossing is. 👉 In deel 3 van Het Grote Zorgdebat gaat het over een gezonder Nederland en de rol van preventie. Beluister alle delen via BNR.nl/beter of in je favoriete podcastapp. Het Grote Zorgdebat wordt georganiseerd door een brede coalitie van 23 zorgorganisaties, waaronder de KNMG, V&VN, Patiëntenfederatie Nederland en Zorgverzekeraars Nederland. Zij willen met het debat de belangrijkste zorgthema’s voor de verkiezingen onder de aandacht brengen. BNR Nieuwsradio is mediapartner van het debat. Op 27 oktober is een speciale verkiezingsspecial te horen met deelnemers van het debat en zorgprofessionals.

In deze speciale aflevering van BNR Beter hoor je het eerste deel van Het Grote Zorgdebat, opgenomen in het Beatrix Theater in Utrecht. Zes politieke partijen kruisen de degens over één van de grootste verkiezingsthema’s van 2025: de toekomst van onze zorg. Dit debat wordt geleid door Donatello Piras, met als sidekick Suse van Kleef. In dit eerste deel gaat het over werken in de zorg – een sector die afstevent op een tekort van ruim 266.000 medewerkers in 2034. Hoe zorgen we dat zorgverleners hun werk met plezier kunnen blijven doen, zonder te bezwijken onder werkdruk en administratie? Aan het woord zijn kandidaat-Kamerleden Harry Bevers (VVD), Sarah Dobbe (SP), Julian Bushoff (GroenLinks-PvdA), Wieke Paulusma (D66), Harmen Krul (CDA) en Vicky Maeijer (PVV). Ze discussiëren over hogere lonen, regeldruk, marktwerking in de zorg, en de vraag: moet zorg nog concurreren – of vooral menselijk blijven? 👉 In deel 2 hoor je het debat over wachtlijsten in de zorg, en in deel 3 over een gezonder Nederland. Beluister alle delen via BNR.nl/beter of in je favoriete podcastapp. Op maandag 27 oktober hoor je een speciale verkiezingsspecial die na het debat werd opgenomen. Het Grote Zorgdebat wordt georganiseerd door een brede coalitie van 23 zorgorganisaties, waaronder de KNMG, V&VN, Patiëntenfederatie Nederland en Zorgverzekeraars Nederland. Zij willen met het debat de belangrijkste zorgthema’s voor de verkiezingen onder de aandacht brengen. BNR Nieuwsradio is mediapartner van het debat. Op 27 oktober is een speciale verkiezingsspecial te horen met deelnemers van het debat en zorgprofessionals.

Spermacellen die worden omgevormd tot minirobots om kanker te bestrijden – het klinkt als sciencefiction, maar het is werkelijkheid. Tenminste, in het laboratorium. Onderzoekers van de Universiteit Twente experimenteren met gemagnetiseerde spermacellen om medicijnen precies op de juiste plek in het lichaam toe te dienen. Nina van den Dungen spreekt hierover in deze aflevering van BNR Beter met Ewout Ligtenberg, onderzoeker aan de Universiteit Twente, en Ralf van de Laar, oncologisch gynaecoloog bij het Erasmus MC.  Ewout Ligtenberg legt uit hoe de techniek werkt, en hoe überhaupt dit idee is ontstaan. Vooral in de bestrijding van baarmoederhalskanker zou dit kunnen werken, maar ook voor vruchtbaarheidsbehandelingen zou dit wel eens een veelbelovende techniek kunnen zijn.  Ralf van de Laar legt uit hoe dit in de praktijk in behandelingen toegepast zou kunnen worden. Al duurt het nog jaren voordat de techniek klinisch inzetbaar is.  

De zorg kampt met een enorm personeelstekort. De roep om meer handen aan het bed klinkt al jaren, maar het aantal studenten verpleegkunde daalt juist - en wie wél begint, haakt vaak voortijdig af. Waarom lukt het niet om jonge mensen én zij-instromers te behouden voor de zorg? In deze aflevering van BNR Beter onderzoekt Nina van den Dungen hoe het anders kan. Te gast zijn Hanny de Bruin, onderwijskundig teamleider bij mboRijnland, en Elise Spaan, oprichter van Floow.ai — een digitaal leerplatform dat theorie en praktijk in de zorg dichter bij elkaar wil brengen. Samen bespreken ze wat studenten afschrikt, waarom het imago van de zorg nog steeds worstelt met clichés, en hoe flexibel onderwijs en deelcertificaten het verschil kunnen maken. Ook hoor je hoe digitale tools en AI kunnen helpen om verpleegkundigen sneller bevoegd te maken, zonder concessies te doen aan kwaliteit of begeleiding. Is de toekomst van zorgonderwijs flexibel, digitaal en praktijkgericht? En hoe zorgen we dat studenten snel ook echt het verschil kunnen maken in de praktijk? Redactie: Stijn Goossens

Een dwarslaesie verandert je leven ingrijpend: een beschadiging van het ruggenmerg kan leiden tot verlamming, uitval van organen — en een flink verminderde kwaliteit van leven. Maar een nieuwe medische doorbraak uit Nederland, Zwitserland en Canada geeft hoop. Onderzoekers hebben een implantaat ontwikkeld dat de bloeddruk van mensen met een dwarslaesie stabiliseert — en dat blijkt hun dagelijks functioneren drastisch te verbeteren. In deze aflevering van BNR Beter spreekt Nina van den Dungen met Erkan Kurt, neurochirurg aan het Radboudumc, en Ilse van Nes, revalidatiearts bij de Sint Maartenskliniek. Samen onderzoeken zij hoe elektrische stimulatie in het ruggenmerg de verborgen zenuwbanen kan activeren die bloeddruk en rompcontrole aansturen. Het resultaat: minder duizeligheid, minder vermoeidheid — en patiënten die weer langer zelfstandig in hun rolstoel kunnen zitten. Ook hoor je redacteur Stijn Goossens in gesprek met Sjors Roosen, die als een van de eerste Nederlanders het implantaat kreeg. Hij vertelt hoe zijn leven veranderde sinds het apparaat zijn lichaam helpt de bloeddruk op peil te houden. Met één tik op zijn smartwatch stuurt hij de impulsen aan zodat hij weer makkelijker kan koken, praten of bewegen zonder telkens buiten adem te raken. Wat betekent deze technologie voor de toekomst van revalidatie? Kunnen dwarslaesie patiënten straks zelfs weer leren lopen met vergelijkbare implantaten? En hoe ver zijn we nog verwijderd van een volledig ‘slim’ ruggenmerg dat zelf reageert op het lichaam? Redactie: Stijn Goossens

In Nederland kampen ruim 1,2 miljoen mensen met een chronische longaandoening, zoals COPD, astma of longfibrose. Voor hen kan een simpele verkoudheid of griep al uitmonden in een ernstige longaanval, met wekenlang herstel of een ziekenhuisopname tot gevolg. Hoe kunnen we deze groeiende groep patiënten beter beschermen en hun kwaliteit van leven verbeteren? In deze aflevering van BNR Beter spreekt Nina van den Dungen met twee longartsen die elk vanuit hun expertise naar oplossingen zoeken: 🔹 Sami Simons, longarts en onderzoeker aan het Maastricht UMC, ontwikkelt een app die met behulp van AI en stemherkenning longaanvallen bij COPD-patiënten kan vaststellen én voorspellen. Daarmee krijgen patiënten meer grip op hun ziekte en kan mogelijk sneller worden ingegrepen om ernstige complicaties te voorkomen. Je vindt hier meer informatie over de app en het onderzoek van Sami 🔹 Suzanne Huyts, longarts bij het Máxima MC in Veldhoven, schreef de nieuwe vaccinatieleidraad voor chronische longpatiënten. Zij pleit voor een bredere inzet van vaccins – tegen griep, corona, pneumokokken en RSV – om longaanvallen en ziekenhuisopnames terug te dringen. Je vindt hier meer informatie over de vaccinatieleidraad voor chronische longpatiënten  Verder gaat de aflevering in op de maatschappelijke oorzaken van longziekten: vergrijzing, luchtvervuiling en rookgedrag. Nederland dreigt in 2050 zelfs tot de landen te behoren met het hoogste percentage COPD-patiënten in Europa. Hoe voorkomen we dat? En hoe zorgen we ervoor dat patiënten toegang krijgen tot zowel innovatieve technologie als bewezen preventieve maatregelen? 21 oktober: Het Grote Zorgdebat BNR Beter zal aanwezig zijn bij Het Grote Zorgdebat, dat op 21 oktober plaatsvindt in het Beatrix Theater in Utrecht. Wil je er fysiek of online bij zijn? Kijk op het hetgrotezorgdebat.nl. Hier in de feed kun je het debat terughoren en hier vind je op 27 oktober een speciale verkiezingsspecial die na het debat wordt opgenomen. Redactie: Stijn Goossens

Kunstmatige intelligentie wordt vaak gepresenteerd als dé oplossing voor alle problemen in de zorg. Maar in de praktijk stranden veel projecten omdat implementatie ingewikkeld blijkt. Hoe zorg je ervoor dat AI niet een mooie belofte blijft, maar daadwerkelijk de werkdruk verlaagt en de patiëntenzorg verbetert? In deze aflevering van BNR Beter spreekt presentator Nina van den Dungen met twee specialisten van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC): Leandra van Leeuwen-Mulder, data engineer bij het CAIRELab, en Albert Simonse, wondverpleegkundige en Nursing Information Officer. We horen hoe het CAIRELab fungeert als AI-expertisecentrum binnen het LUMC en waarom juist de samenwerking tussen technici en zorgprofessionals cruciaal is. Leandra vertelt over succesvolle toepassingen zoals de opnamevoorspeller, een systeem dat met AI berekent hoeveel patiënten waarschijnlijk moeten worden opgenomen en daarmee de communicatie en capaciteit op de spoedeisende hulp en de opnameafdeling sterk verbetert. Albert deelt zijn eigen innovatie: een AI-tool die wondfoto’s automatisch analyseert en verslag legt. Dit idee won deze maand de Nationale AI Challenge en wordt nu daadwerkelijk ontwikkeld. Daarmee kan kostbare tijd van verpleegkundigen worden bespaard en de kwaliteit van verslaglegging verbeterd. Daarnaast gaat het gesprek over de uitdagingen van implementatie: hoe neem je zorgpersoneel mee in de technologie, hoe voorkom je bias in AI-modellen en waarom zijn digitale vaardigheden minstens zo belangrijk als de technologie zelf? 21 oktober: Het Grote Zorgdebat BNR Beter zal aanwezig zijn bij Het Grote Zorgdebat, dat op 21 oktober plaatsvindt in het Beatrix Theater in Utrecht. Wil je er fysiek of online bij zijn? Kijk op het hetgrotezorgdebat.nl. Hier in de feed kun je het debat terughoren en hier vind je op 27 oktober een speciale verkiezingsspecial die na het debat wordt opgenomen. Redactie: Stijn Goossens

De Nederlandse zorgkosten stijgen jaar na jaar, het ziekteverzuim in de sector is hoger dan in welke andere branche ook, en de personeelstekorten nemen toe. Met Prinsjesdag en de verkiezingen in aantocht is dit hét moment om de balans op te maken: hoe houden we ons zorgstelsel toekomstbestendig? In deze aflevering van BNR Beter spreekt presentator Nina van den Dungen met huisarts en columnist Danka Stuijver en gezondheidseconoom Xander Koolman over de harde keuzes die we als samenleving moeten maken. Stuijver, auteur van het boek Dit kost ons de zorg, wijst op een paradox: aan de ene kant worden gezonde veertigers met vage knieklachten binnen twee weken doorverwezen voor een MRI, terwijl kwetsbare kinderen maanden op jeugdzorg moeten wachten. Het probleem is niet alleen geld, maar vooral prioritering: wie krijgt welke zorg, en waarom? Koolman benadrukt dat het huidige stelsel versnipperd is en dat zorgaanbieders vaak zelf bepalen waar de capaciteit naartoe gaat. Dat leidt tot rendabele zorg, maar niet altijd tot de zorg die maatschappelijk het hardst nodig is. Ook komt de discussie over het eigen risico aan bod. Het halveren of afschaffen ervan lijkt aantrekkelijk voor de patiënt, maar kan leiden tot meer – soms onnodige – zorgconsumptie en hogere premies voor iedereen. De vraag is: hoe vinden we de balans tussen solidariteit, betaalbaarheid en doelmatigheid? Stuijver pleit voor een “dijkgraaf” voor de zorg: een onafhankelijke beslisser die boven de partijen staat en maatschappelijke belangen zwaarder laat wegen dan individuele of commerciële belangen. Koolman ziet daarnaast kansen in burgerberaden om keuzes over zorgverdeling samen met de samenleving te maken. 21 oktober: Het Grote Zorgdebat BNR Beter zal aanwezig zijn bij Het Grote Zorgdebat, dat op 21 oktober plaatsvindt in het Beatrix Theater in Utrecht. Wil je er fysiek of online bij zijn? Kijk op het hetgrotezorgdebat.nl. Hier in de feed kun je het debat terughoren en vind je op 27 oktober een speciale verkiezingsspecial die na het debat wordt opgenomen. Redactie: Stijn Goossens

Onze biologische klok bepaalt veel meer dan alleen wanneer we moe worden. Het interne ritme in onze hersenen en cellen stuurt ook hoe we voedsel verteren, hoe ons immuunsysteem reageert en zelfs hoe goed medicijnen werken. Maar in de praktijk houden we daar in de zorg en in de maatschappij nauwelijks rekening mee. Van nachtdiensten tot vaste schooltijden en ziekenhuizen die patiënten midden in de nacht wakker maken: ons natuurlijke ritme raakt uit balans, met grote gevolgen voor gezondheid en herstel. In deze aflevering van BNR Beter spreekt presentator Nina van den Dungen met twee experts: Inês Chaves (Erasmus MC), chronobioloog die onderzoekt hoe te vroeg geboren baby’s hun biologische klok ontwikkelen op de intensive care. Ze laat zien hoe licht-donker-ritmes en de samenstelling van moedermelk invloed hebben op de ontwikkeling van deze kwetsbare kinderen. Dirk Jan Stenvers (Amsterdam UMC), internist-endocrinoloog die onderzoekt hoe slaap, voeding en medicatie in ziekenhuizen beter afgestemd kunnen worden op het ritme van patiënten. Hij werkte mee aan projecten waarin slaap op ziekenhuisafdelingen actief werd verbeterd. Daarnaast hoor je een reportage van verslaggever Stijn Goossens vanaf het festival Lowlands, waar onderzoekers testen hoe slaaptekort en een verstoord ritme de alertheid en prestaties beïnvloeden. Het laat zien dat dezelfde principes gelden voor festivalgangers, nachtwerkers én patiënten in de zorg. Onderwerpen die langskomen in deze aflevering: Het verschil tussen ochtend- en avondmensen en de invloed van licht. Social jetlag: waarom een wekker ons vaak te vroeg uit bed haalt. Hoe nachtwerk en verkeerde eettijden bijdragen aan obesitas en diabetes. Het belang van slaapkwaliteit in ziekenhuizen en simpele interventies die patiënten sneller kunnen laten herstellen. Wat de politiek en maatschappij kunnen doen: van afschaffen van de zomertijd tot flexibelere school- en werktijden. Redactie: Stijn Goossens

Steeds minder meisjes en vrouwen slikken de anticonceptiepil, blijkt uit onderzoek van de Rutgers stichting. Vooral vanwege de hoeveelheid hormonen die het bevat en de eventuele bijwerkingen die dat geeft. Ondertussen zijn er volop ontwikkelingen gaande om hormoonvrije anticonceptie te ontwikkelen. Daarover praten we in deze aflevering met arts en onderzoeker Nanke Cui, verbonden aan het LUMC en werkt aan een hormoonvrije anticonceptiepil. Ook praten we met Leonie van de Kamer, co founder en Chief Clinical Affairs van Choice. Zij werkt aan een minuscuul klepje voor in de eileider die open en dicht kan. In de hormoonvrije pil zit het stofje Mifepriston, een antihormoon. Dit middel werkt juist tégen het hormoon progesteron, waardoor je niet zwanger kan raken. Deze pil hoef je in plaats van dagelijks, maar één keer per week in te nemen. Een jaar lang kunnen vrouwen tussen de 18 en 35 jaar die in aanmerking komen deze pil testen.  Bij de methode van Choice wordt een minuscuul klepje in de eileiders ingebracht, waardoor de vrouw kan kiezen of zij zwanger wil kunnen raken (klepje open) of niet (klepje dicht). De ingreep bij de gynaecoloog lijkt enigszins op de situatie van het spiraaltje, maar in dit geval wordt het klepje heel precies ingebracht, wat voor minder pijn kan zorgen. Ook Choice zal de komende jaren nog onderzoek doen om hun succes te bewijzen. Beide nieuwe methodes lijken in te spelen op wat de vrouw van vandaag de dag wil: meer keuzevrijheid als het gaat om anticonceptie, en vooral minder hormonen. Voordat één of beide producten de markt op kunnen, zullen er nog enkele jaren overheen gaan. Toch is het een belangrijke stap op het gebied van anticonceptie: voor zowel het bewustzijn, als het creëren van mogelijkheden. 

Allergieën nemen wereldwijd toe. Eén op de vijf Nederlanders heeft inmiddels last van klachten zoals hooikoorts, astma of voedselallergieën, en in Europa loopt dat op tot 40 procent. Maar waar komt die allergie-explosie vandaan? En wat kunnen we doen om de impact te beperken? In de nieuwste aflevering van BNR Beter duiken we in deze vragen met kinderarts-allergoloog Monique Gorrissen van het Deventer Ziekenhuis en Sven Seys, Chief Scientific Officer bij het Belgische medtechbedrijf Hippo Dx. Volgens Gorrissen speelt de aantasting van onze huid- en slijmvliesbarrière een grote rol. Stoffen in wasmiddelen en tandpasta, maar ook luchtvervuiling en fijnstof, maken ons lichaam gevoeliger voor allergenen. Onderzoek in Zwitserland laat zien dat sinds de jaren zestig steeds meer jonge mannen antistoffen ontwikkelen tegen alledaagse stoffen, en die trend loopt gelijk met de opkomst van moderne schoonmaakmiddelen. Ook verstedelijking, hitte en agressievere pollen van bomen dragen bij aan de toename. Naast leefomgeving speelt ook leeftijd een rol. Het immuunsysteem is bij kinderen actiever en reageert anders dan bij volwassenen. Dat verklaart waarom allergieën vaak in fases komen en bij kinderen ernstiger kunnen verlopen. In het Deventer Ziekenhuis wordt onderzocht of gecontroleerde blootstelling aan kleine hoeveelheden allergenen bij jonge kinderen kan helpen om klachten later in het leven te verminderen. Een andere ontwikkeling komt van Hippo Dx. Het bedrijf ontwikkelde een prikrobot die tot twaalf huidprikken tegelijk kan zetten, met een constante prikdiepte en hoeveelheid allergeen. Dit maakt allergietesten efficiënter en preciezer dan de handmatige methode die verpleegkundigen nu gebruiken. Bovendien worden de huidreacties met AI gedigitaliseerd en gestandaardiseerd, wat vergelijkbare onderzoeksresultaten tussen ziekenhuizen mogelijk maakt. De robot wordt al in zo’n veertig klinieken in Europa gebruikt. Voor jonge kinderen is hij nog niet geschikt, maar daar wordt aan gewerkt. De economische impact van allergieën is groot: van productiviteitsverlies tijdens het pollenseizoen tot hoge zorgkosten. Toch zijn er volgens Monique Gorrissen ook preventieve maatregelen. Meer tijd in de natuur doorbrengen, kinderen vroeg blootstellen aan diversiteit in de omgeving, en matig gebruik van was- en schoonmaakmiddelen kunnen helpen.

Een computerchip doorslikken klinkt niet zo logisch, maar de slimme pil die ontwikkeld wordt door OnePlanet is precies daarvoor bedoeld. In de pil zitten speciale sensoren die je lichaam van binnenuit kunnen meten. In deze aflevering van BNR Beter bespreekt Nina van den Dungen wat de pil allemaal kan. Ook gaat het over de  Te gast in de studio zijn: Aniek Even, onderzoeker bij imec & projectleider doorslikbare technologie bij OnePlanet Research Center Marjolijn Duijvestein, MDL-arts bij Radboud UMC. OnePlanet Research Center is een multidisciplinaire samenwerking tussen Wageningen University & Research (WUR), Radboud Universiteit, Radboudumc en imec. Imec is een onafhankelijk onderzoekscentrum in chip- en digitale technologie. Binnen OnePlanet wordt de technologiekennis van imec gecombineerd met de domeinkennis van WUR en Radboud om zo tot duurzame innovaties in gezondheid, landbouw, voeding en milieu te komen.  De slimme pil die Aniek met haar team ontwikkeld heeft kan gebruikt worden om in het lichaam de pH-waarde, temperatuur en redox-balans te meten. Dit is relevant voor het bestuderen van darmontstekingen, zoals bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa. Het biedt een uitkomst bij het analyseren en zelfs voorspellen van opvlammingen van de ziekte. Daarmee hoeft een patiënt in de toekomst mogelijk minder vaak een endoscopie te ondergaan, iets wat vaak als minder prettig wordt ervaren. De pil wordt nu in samenwerking met het Radboud UMC voor het eerst getest op patiënten, maar wanneer zal de pil ook echt worden opgeschaald? En wat als we nog meer sensoren kwijt kunnen in zo'n pil-formaat? Je hoor het in deze aflevering van BNR Beter. Redactie: Stijn Goossens

Het chronische tekort aan donorharten dwingt de hartchirurgie tot radicale vernieuwing. In Nederland wachten naar schatting ruim 250.000 patiënten met eindstadium-hartfalen op termijn op een levensreddend orgaan, terwijl het aantal beschikbare donorharten al jaren stagneert. In deze aflevering BNR Beter bespreek presentator Nina van den Dungen een opvallend Nederlands project: het hybride hart—een pneumatisch aangedreven hartprothese van siliconen en textiel. Prof. dr. Jolanda Kluin, hartchirurg en hoogleraar aan het Erasmus MC, en dr. Bas Overvelde, onderzoeksleider van de Soft Robotic Matter Group bij AMOLF, leggen uit hoe zij de fysica van zachte robotica inzetten om klassieke complicaties van mechanische kunstharten—bloedstolsels, trombose en infecties—te vermijden. In de studio beschrijven zij hun recente doorbraak: een prototype dat in een geit één uur lang de volledige pompfunctie overnam. De ambities zijn hoog. Met een Nederlandse subsidie van 11 miljoen euro kan het consortium de komende vijf-en-een-half jaar een robothart ontwikkelen dat minimaal drie maanden in een groot proefdier kan kloppen—de essentiële stap vóór een eerste menselijke implantatie. Maar de route naar de echt klinische toepassingen is niet enkel technisch. Kluin en Overvelde belichten de ethische ballast: wie wordt de eerste patiënt, hoe weeg je risico’s af, en hoe kom je aan voldoende financiering? Ook de fysiologie komt aan bod. Het team werkt aan een speciaal mechanisme zodat het hybride hart automatisch reageert op wisselende bloeddruk en lichamelijke activiteit—zonder sensoren of software. Luister de hele podcast voor meer informatie over het Holland Hybrid Heart. 

Elke minuut telt bij een beroerte. Toch gaan er in de praktijk nog altijd kostbare minuten verloren in de overdracht tussen ambulance, ziekenhuis en specialist. In deze aflevering van BNR Beter duiken we in de nieuwste technologische oplossingen om die keten te versnellen, met speciale aandacht voor kunstmatige intelligentie en slimme apps die inmiddels al in de praktijk worden gebruikt. Te gast zijn Merel Boers, directeur en medeoprichter van Nicolab, en Bob Roozenbeek, vasculair neuroloog aan het Erasmus MC. Beiden werken aan innovaties die ervoor moeten zorgen dat een patiënt sneller de juiste behandeling krijgt na een beroerte. Merel Boers vertelt over de StrokeViewer, een AI-platform dat direct na een CT-scan automatisch analyseert of er sprake is van een herseninfarct of -bloeding. De beelden worden razendsnel gedeeld met specialisten, ook als die op afstand zijn. Wereldwijd gebruiken inmiddels bijna 200 ziekenhuizen deze technologie, met aantoonbare tijdswinst en betere behandeluitkomsten tot gevolg. Bob Roozenbeek ontwikkelde de Stroke Triage App voor ambulancepersoneel. Daarmee kunnen zij al tijdens de rit bepalen welk ziekenhuis de beste zorg kan leveren – en dus niet automatisch naar het dichtstbijzijnde ziekenhuis rijden. In de regio Rotterdam is deze aanpak nu live getest bij meer dan 2000 patiënten. Deze uitzending werd opgenomen tijdens The Next Web Conference 2025. De aflevering geeft inzicht in hoe medische innovaties in de beroertezorg het verschil kunnen maken tussen blijvende hersenschade en volledig herstel. Ook spreken we over de uitdagingen van systeemintegratie, de toekomst van mobiele CT-scanners in ambulances, en de wens om tot één landelijk triageplatform te komen voor álle acute aandoeningen. Presentatie: Nina van den Dungen Redactie: Stijn Goossens

In deze speciale aflevering van BNR Beter hoor je het Nationaal Zorgdebat 2025, georganiseerd door BNR en Zorgvisie. Presentatrice Nina van den Dungen leidt het gesprek tussen vier kopstukken uit de zorg, verdeeld over drie thema's.  Deelnemers aan het debat: Conny Helder, voormalig minister voor Langdurige Zorg en Sport (VVD) Georgette Fijneman, bestuursvoorzitter bij het zorgverzekeraar Zilveren Kruis Carina Hilders, bestuursvoorzitter van het UMC Utrecht Leonard Witkamp, zorgondernemer en oprichter van het digitale ziekenhuis Ksyos Personeelstekort & Zorginfarct Terwijl er nu al ongeveer 60.000 openstaande zorgvacatures zijn en de FNV voor 2034 zelfs 265.000 onvervulde plekken voorziet, lopen teams op de werkvloer “harder dan ooit”. Oud-minister Conny Helder waarschuwt dat “het zorginfarct écht al begonnen is”, zeker in sectoren als ouderenzorg en huisartsenpraktijken. Tegelijkertijd slurpt administratie nog steeds tot 50 procent van de werktijd op, zo erkent UMC-voorzitter Carina Hilders. De centrale vraag: hoe winnen we mensen terug voor het vak én geven we zorgprofessionals weer ademruimte? Innovatie “Innovatie volgt het hart, opschaling volgt het geld,” stelt zorgondernemer Leonard Witkamp. Zijn ‘digitale ziekenhuis’ laat zien dat veel van de routinematige zorg prima online, thuis of onder supervisie op afstand kan plaatsvinden. Toch stranden veel goede pilots omdat structurele financiering en uniforme data-uitwisseling ontbreken. Wie durft het oude systeem veilig, sociaal verantwoord af te breken zodat technologische én organisatorische innovaties écht kunnen opschalen? Het prioriteitenlijstje voor de nieuwe zorgminister Met de val van het kabinet, moet een nieuw bewindspersoon op het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport de boel gaan straktrekken. Een Aanvullend Zorgakkoord was bijna ondertekend, maar wat kan er nog gedaan worden met de afspraken die al op tafel lagen? En welke punten moeten bovenaan de agenda van de nieuwe zorgminister komen? Het Nationaal Zorgdebat is een coproductie van BNR en Zorgvisie, mede mogelijk gemaakt door Philips. Redactie door Stijn Goossens, met dank aan Jan Peterson en Pierre de Winter.

Een oogpleister opplakken is al eeuwen de standaardbehandeling voor amblyopie – het beruchte ‘luie oog’ waar 3 tot 5 procent van alle kinderen mee te maken krijgt. Maar iedere ouder weet hoe lastig het is om hun kind urenlang met zo’n sticker rond te laten lopen. In BNR Beter spreekt presentator Nina van den Dunge met Daniel Jansen (CEO & medeoprichter Vedea Healthware) en neurowetenschapper Marnix Naber (Universiteit Utrecht) over een alternatief dat kinderen mogelijk wél leuk vinden: gamen met een VR-bril. Met slechts dertig minuten gamen per dag – in plaats van minimaal twee uur lang het oog afplakken – boekten kinderen volgens onderzoek van Vedea Healthware net zoveel vooruitgang in gezichtsscherpte. Het VR-platform van Vedea draait als software as a medical device op een gewone smartphone; samen met een goedkope VR-headset kan een kind de games spelen als behandeling. Deze aflevering zoomt verder in op de kansen die de VR-behandeling van Vedea heeft, wat er nodig is om het ook echt op te schalen en hoe VR nog meer kansen biedt in de oogheelkunde. Naber legt uit hoe eye-tracking in high-end VR-headsets (< €1.500) traditionele testen voor gezichtsveldonderzoek kan vervangen, wat klinieken zowel tijd als geld bespaart.  Benieuwd hoe gamification, virtual reality en neurowetenschap samenkomen in de behandeling van oogproblemen bij kinderen? Luister deze aflevering naar BNR Beter.

Doordat de aarde opwarmt krijgen we steeds vaker te maken met serieuze hittegolven. Daarnaast doen steeds meer mensen jonge mensen fanatiek mee aan hardloopwedstrijden. Dat soort zware fysieke inspanning kan leiden tot hittestress of zelfs een hitteberoerte. En dat kan levensgevaarlijk zijn of voor blijvende schade zorgen.   Het is vandaag Heat Action Day om meer bewustwording te creëren voor het gevaar van hitte. Voor onze gezondheid is het noodzakelijk dat we hiermee leren omgaan. In deze aflevering praat presentatrice Nina van den Dungen over het gevaar van hitte op de mens en de druk hiervan op de zorg. Dat doet zij met: Hein Daanen: Hoogleraar inspanningsfysiologie aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Expert op het gebied van hitte in combinatie met het menselijk lichaam.   Jelmer Alsma: Internist en directeur acute geneeskunde bij het Erasmus MC. Daarnaast werkt hij als arts in de topsport. Wanneer je te maken kan krijgen met hittestress of zelfs een hitteberoerte kan krijgen hoor je in deze podcast. Er wordt besproken hoe hitte een steeds groter probleem wordt in de zorg en hoe we ervoor kunnen zorgen dat mensen zich steeds beter kunnen wapenen tegen toenemende hitte. Daarbij hoor je hoe snel je oververhit kan raken tijdens fysieke inspanning en wat je daartegen kan doen, zodat er geen permanente schade optreedt. Behalve ijsvesten zijn er al meerdere technologische innovaties op de commerciële markt beschikbaar, maar is dit lang niet bij iedereen bekend. Deze worden op kleine schaal al gebruikt in bepaalde beroepssectoren of in het leger. Redactie: Rosanne Peters

Steeds meer Nederlanders kiezen ervoor om hun gezondheid preventief te controleren. Met behulp van wearables die constant vitale functies meten, preventieve total body scans en extra bevolkingsonderzoeken, hopen we eventuele ziektes vroegtijdig op te sporen. "Meten is weten", is vaak het motto. Maar is al dat meten echt nuttig, of heeft het ook een negatieve impact op onze zorg? Tijdens de Radiologendagen in Den Bosch sprak presentatrice Nina van den Dungen met drie gasten over dit onderwerp: Catrien Schimmelpenninck, senior-adviseur bij de Raad voor Volksgezondheid & Samenleving (RVS), vertelt over het rapport 'iedereen bijna ziek', waarin wordt gewaarschuwd voor het gevaar van overdiagnose. Het fenomeen waarbij mensen onnodig als patiënt worden bestempeld en dit onrust en stress met zich meebrengt. Jet Quarles van Ufford, radioloog bij het Haaglanden Medisch Centrum en voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Radiologie, wijst erop dat de toenemende vraag naar preventieve scans een enorme druk legt op de radiologische zorg. Zij ziet problemen bij de toename van commerciële aanbieders voor total body scans, die volgens haar vaak zorgen voor onnodige vervolgonderzoeken en daarmee bijdragen aan langere wachttijden. Danka Stuijver, huisarts en columnist bij De Volkskrant, benadrukt dat preventieve testen vaak leiden tot extra belasting van huisartsen en specialisten. Veel patiënten komen terug met uitslagen van scans die vaak geen medische meerwaarde hebben. Zij pleit voor terughoudendheid en roept op om de focus te verleggen naar echte preventie door betere leefstijlkeuzes. Aan bod komen onder meer de gevolgen van gratis levertesten, zoals recent in Amsterdam werd aangeboden, en het fenomeen van zogenaamde 'pre-ziekte', waarbij mensen zonder echte klachten al gediagnostiseerd worden. Daarnaast passeren ook de voor- en nadelen van bevolkingsonderzoeken de revue. De oplossing? We moeten scherpere keuzes maken, met een focus op echte preventie en beter gereguleerde commerciële screenings om de druk op de zorg niet verder te vergroten. Redactie: Stijn Goossens

Miljarden microbelletjes helpen al decennia bij interne beeldvorming van het lichaam, maar die gasgevulde belletjes kunnen voor veel meer medische toepassingen gebruikt worden. Onderzoekers aan de Universiteit Twente werken aan nieuwe belletjes met speciale eigenschappen, maar ook de bestaande belletjes zijn in staat om zelfs behandelingen van kanker te versnellen. In deze aflevering van BNR Beter spreekt Nina van den Dungen met natuurkundige Tim Segers en technisch geneeskundige Erik Groot Jebbink die allebei werken met microbellen aan de Universiteit Twente. Ze vertellen over de technologie achter de microbellen en hoe deze innovaties in de praktijk gebruikt kunnen worden. De basis van de microbellen is relatief simpel: ze bestaan uit een gasbelletje omhuld door een dunne coating van bijvoorbeeld lipiden of eiwitten. Dankzij hun bijzondere samenstelling reageren ze sterk op ultrageluid, waardoor ze goed zichtbaar zijn op echobeelden. Maar er is meer mogelijk. Door gerichte trillingen toe te passen, kunnen de microbellen bijvoorbeeld tijdelijk de bloed-hersenbarrière openen of zelfs medicatie direct in tumorweefsel afgeven. Dit biedt hoop voor behandelingen van onder andere leverkanker en neurologische aandoeningen. Erik Groot Jebbink onderzoekt daarnaast hoe bestaande microbellen gebruikt kunnen worden voor de diagnostiek en behandeling van leverkanker. Het voordeel van microbellen is dat het gemakkelijk te maken is en vrij goedkoop toe te passen. Zeker in vergelijking met een MRI-scanner. De belletjes van Tim moeten alleen nog goedgekeurd worden door veiligheidsinstanties, voordat ze gebruikt mogen worden in het lichaam.   

De Europese lidstaten werken intensief samen op gebied van handel, financiën en tegenwoordig zelfs defensie. Toch blijft de gezondheidszorg grotendeels nationaal geregeld, terwijl Europa met een gezamenlijk probleem kampt: vergrijzing. Hoe kunnen Europese landen beter samenwerken om de zorg toekomstbestendig te maken? Waar liggen kansen voor de EU om de regie te nemen? Daarover spreekt Nina van den Dungen met Anniek de Ruijter, hoogleraar gezondheidsrecht en -beleid aan de Universiteit van Amsterdam, en Rob de Bie, verantwoordelijk voor kritieke zorg in Europa bij Philips.  Anniek de Ruijter legt uit dat de EU momenteel wel invloed heeft op volksgezondheid, zoals medicijnveiligheid en pandemiebestrijding, maar dat de daadwerkelijke zorgverlening vooral nationaal georganiseerd blijft. Dit komt doordat zorg grotendeels wordt gefinancierd door nationale belastinggelden, wat landen liever in eigen beheer houden. Rob de Bie benadrukt dat ondanks verschillen tussen zorgsystemen in Europa, de uitdagingen vrijwel overal hetzelfde zijn: vergrijzing en een tekort aan zorgpersoneel. Nederland is op dat gebied goed opweg met de concentratie van specialistische zorg, zoals bij oncologische centra. In andere landen, zoals Duitsland, is zorg juist nog sterk verspreid. Volgens Rob kan digitalisering een belangrijke rol spelen in het verkleinen van de afstand tussen zorgverleners en patiënten. Een interessante discussie ontstaat over de rol van technologie. De Bie benadrukt dat interoperabiliteit tussen medische systemen cruciaal is om zorg efficiënter en schaalbaarder te maken. Nieuwe interoperabiliteitstandaarden maken het mogelijk dat medische apparaten niet alleen informatie delen, maar ook bidirectioneel communiceren. Dit zou een revolutie kunnen betekenen voor zorg op afstand. De Ruijter ziet kansen voor de EU bij het gezamenlijk inkopen van medicijnen en het creëren van Europese kwaliteitsstandaarden. Toch blijft de balans zoeken tussen nationale autonomie en Europese uniformiteit een uitdaging. Een gezamenlijke zorginfrastructuur lijkt voorlopig toekomstmuziek, maar samenwerking op het gebied van digitalisering en crisisvoorbereiding biedt wel mogelijkheden.

Je leert een bedrijf pas écht goed kennen, als je er langs gaat 'op de zaak'. In de nieuwste podcast van BNR doen we precies dat. Presentatoren Anne-Marie Fokkens en Stijn Goossens bezoeken elke maand een MKB'er die op eigen wijze onderneemt, innoveert, pioniert en zich ook in lastige tijden geld moet verdienen.  In aflevering 1 een toch wel medische innovatie met voorheen een wat 'suf' imago: de steunkous. Het Amsterdamse STOX toverde de compressiesok om in een hip mode-item dat door steeds meer sporters en mensen met een staand beroep gedragen wordt. Hoe maak je zo'n suf product ineens hip? En welke rol speelt juist de locatie van hun kantoor daarbij? Luister de uitzending nu in de feed van 'Op de zaak'. Elke eerste vrijdag van de maand een nieuwe aflevering met verrassende inzichten over innovatie, strategie, marketing, financiering en het bouwen van een sterk merk. Van modehypes tot maakindustrie, van buurtbakker tot biotech: Op de zaak geeft je een unieke blik achter de schermen van het Nederlandse midden- en kleinbedrijf.

Je mond is een spiegel voor je gezondheid. Een tandarts kan in je mond zien of je bepaalde ziektes onder de leden hebt. En dus moeten we die mondzorg veel serieuzer nemen, vinden de experts. Nina van den Dungen spreekt in deze aflevering met Albert Feilzer, voorzitter van het Ivoren Kruis. Hij vindt dat de tandarts weer in de basisverzekering zou moeten. Want als steeds meer mensen de halfjaarlijkse controle overslaan omdat ze het te duur vinden, zorgt dat uiteindelijk alleen maar voor meer kosten. Bovendien kan die tandarts dus al veel eerder ziektes opsporen, zeker als de samenwerking met de huisarts zou worden verbeterd. Dat niet iedereen het gebit even serieus neemt, blijkt uit de Dental Health Barometer 2025. Bijna één op de vijf mensen poetst niet elke dag de tanden. Feilzer maakt zich daar zorgen om en wil een goede mondverzorging weer bij iedereen tussen de oren krijgen. Ook Frank Walboomers, programmadirecteur van ORANGEHealth NL, ziet het belang daarvan in. Maar hij kijkt vooral naar innovatie om mondzorg te verbeteren, en om die mondzorg ook nog eens veel meer te laten aansluiten op onze algemene gezondheidszorg. Zo kun je met een kleine sensor achter op de kies een hele hoop gezondheidseffecten meten.

Wetenschappers gebruiken stamcellen om beter te begrijpen waarom mensen verschillend reageren op ziektes en medicijnen. In het lab helpt een ‘dorp’ van cellen om ziektes na te bootsen en behandelingen te testen – een belangrijke stap richting gepersonaliseerde geneeskunde. In deze aflevering spreekt presentatrice Nina van den Dungen met Joyce van Meurs, hoogleraar populatiegenetica aan het Erasmus MC, en Berend van Meer, medeoprichter van Sync Biosystems. Aan bod komt hoe persoonlijke cellen en genetische verschillen gebruikt kunnen worden om medische behandelingen en medicijnen beter af te stemmen op het individu. Joyce van Meurs is hoofdonderzoeker van het iCELL-project. Daarin worden stamcellen van verschillende mensen opgekweekt tot bijvoorbeeld hersen-, nier- of kraakbeencellen. Zo ontstaat een representatief ‘dorp in een petrischaaltje’ van honderden cellen waarmee onderzoekers kunnen achterhalen waarom bepaalde mensen bijwerkingen krijgen van medicijnen, of juist helemaal niet reageren op een behandeling. Ook biedt het project aanknopingspunten voor een toekomst waarin een ‘DNA-paspoort’ artsen helpt om betere keuzes te maken in de spreekkamer. Berend van Meer werkt aan technologie om de petrischaaltjes in het lab slimmer te maken. Zijn bedrijf ontwikkelt systemen die cellen continu kunnen voeden en prikkelen, waardoor de laboratoriumomgeving meer lijkt op het menselijk lichaam. Hierdoor kunnen onderzoekers nauwkeuriger simuleren hoe medicijnen zich in het lichaam gedragen, bijvoorbeeld bij kinderen met hersenstamkanker. Zo worden modellen in het lab realistischer én betrouwbaarder. Redactie: Stijn Goossens

Hoe houd je actieve mensen met knieslijtage op de been zonder meteen naar een knieprothese te grijpen? In deze aflevering van BNR Beter spreekt presentator Meindert Schut met Tony van Tienen (ATRO Medical) en Ewoud van Arkel (Haaglanden Medisch Centrum) over de ontwikkeling van de kunstmeniscus: een innovatieve oplossing voor mensen die nu vaak onderbehandeld blijven. Van Tienen is kniechirurg en oprichter van de start-up ATRO Medical, daar werkt hij aan de ontwikkeling van een rubberen kunstmeniscus. Voor zowel de binnen- als buitenmeniscus kan dit implantaat de kans op een uiteindelijke knieprothese verminderen. Bovendien kan de kunstmeniscus een behandeling bij knieslijtage veel toegankelijker maken.  Ook orthopedisch chirurg Ewoud van Arkel van Haaglanden Medisch Centrum is enthousiast. Hij helpt jaarlijks tien tot vijftien mensen aan met een meniscustransplantatie, waarbij een donormeniscus voor jonge kniepatieten een uitkomst biedt. De kunstmeniscus is vooral bij 45+ interessant, maar moet zich de komende jaren nog bewijzen om medisch gecertificeerd te worden en op grote schaal beschikbaar te komen. Voor het onderzoek van ATRO Medical wordt nog gezocht naar nieuwe patiënten die in aanmerking kunnen komen voor een kunstmeniscus. Meer informatie op: https://www.atromedical.com/nl/onderzoek/  Redactie: Stijn Goossens

Kan kunstmatige intelligentie het werk van artsen écht verlichten? De zorgstart-up Delphyr denkt van wel en ontwikkelde een Nederlandse chatbot zoals ChatGPT die gespecialiseerd is op medische gegevens. Volgens Delphyr maakt hun oplossing het werken met data in het Elektronisch Patiëntendossier een stuk gemakkelijker.  In deze aflevering van BNR Beter spreekt Nina van den Dungen met Michel Abdel Malek, arts én CEO van Delphyr, over dat nieuwe taalmodel 'M1'. Het taalmodel werd speciaal getraind op Nederlandse data en specifiek gericht op medische toepassingen. Ook te gast is intensivist Diederik Gommers (Erasmus MC), die uitlegt waarom AI volgens hem cruciaal is voor de toekomst van de zorg. Gommers wordt erg enthousiast van de oplossing die de AI-tool van Delphyr biedt: 'Ik geloof er heilig in dat dit soort modellen ongelooflijk behulpzaam kunnen zijn voor de artsen aan het bed en ook de verpleegkundigen.' Het gesprek gaat over concrete toepassingen van het taalmodel M1, zoals het verlagen van administratielast en het verbeteren van werkplezier. Ook komt het ethisch en praktisch kader aan bod: hoe borg je privacy, en wie is verantwoordelijk bij medische AI-beslissingen?  Redacteur Stijn Goossens sprak voor de uitzending met Azam Nurmohamed, Chief Medical Information Officer van het Amsterdam UMC. Hij is verantwoordelijk voor de implementatie en het beheer van nieuwe technologische tools zoals met AI in het ziekenhuis. Nurmohamed legt uit waarom niet zomaar elke nieuwe AI-tool gebruikt en getest kan worden in het ziekenhuis en waarom het belangrijk is om goed te testen of een nieuwe AI-functie ook echt voor tijdswinst zorgt. Volgens Delphyr-oprichter Abdel Malek zijn er nog veel nieuwe functies die ontwikkeld worden voor de medische chatbot. Bovendien wordt er al gewerkt aan een tweede en derde generatie van het taalmodel, die sneller, slimmer en krachtiger moet worden. Abdel Malek hoopt daarmee zelfs een pratende AI-assistent voor de arts te kunnen maken. Daarnaast kondigt Abdel Malek in de uitzending een nieuwe samenwerking aan met een Nederlandse zorginstelling. Redactie: Stijn Goossens

Nederland barst van de zorginnovaties, maar hoe zorg je ervoor dat een goed idee ook echt landt in de praktijk? In deze aflevering van BNR Beter zoeken we uit hoe je met een goed idee ook echt impact maakt in de zorgsector. En wat gebeurt er als je de Nationale Zorginnovatieprijs wint? Te gast zijn Laura Gähler, valorisatiemanager bij Health Holland en organisator van de Nationale Zorginnovatieprijs, en Thomas Kluiters, medeoprichter van de zorgstart-up Juvoly. Zijn bedrijf won vorig jaar de juryprijs en verwerkt inmiddels maandelijks 250.000 consulten via AI-technologie die de administratielast voor zorgverleners verlaagt. Wat maakt een innovatie schaalbaar, impactvol en implementeerbaar in een complexe zorgmarkt? En wie pakt dit jaar de prijs?  In deze uitzending komt voorbij: Waarom de Zorginnovatieprijs méér is dan een geldbedrag van 10.000 euro Hoe exposure en vertrouwen doorslaggevend zijn voor startupgroei Welke barrières blijven bestaan, zoals de 'pilotcultuur' en certificering van AI Waarom Juvoly twee gloednieuwe supercomputers heeft aangeschaft De finalisten van de Zorginnovatieprijs 2025: van wearables en biosensoren tot SOA-diagnostiek en sta-rolstoelen Redactie door Stijn Goossens