Meer dan 300.000 Nederlanders hebben boezemfibrilleren, de meest voorkomende hartritmestoornis, en dat aantal groeit met de vergrijzing. Lukt het niet om het ritme met medicijnen te herstellen, dan volgt in het ziekenhuis een stroomstoot onder narcose. Onderzoekers willen dat het hart die taak zelf overneemt, met een lichtflits in plaats van een schok. De techniek die dat mogelijk moet maken, optogenetica, kreeg begin oktober de Nobelprijs voor Geneeskunde.

In deze aflevering van BNR Beter bespreekt Stijn Goossens hoe gentherapie het hart een eigen defibrillator en pacemaker moet geven, en wat er nog moet gebeuren voordat patiënten daar iets aan hebben. Te gast zijn Daniël Pijnappels, hoogleraar cellulaire elektrofysiologie aan het LUMC en hoofd van het Laboratory of Experimental Cardiology, en Geert Boink, cardioloog bij Amsterdam UMC en medeoprichter van de spin-off PacingCure.

Pijnappels legt uit hoe zijn team met gentherapie lichtgevoelige eiwitten uit algen in hartcellen aanbrengt. Een dunne reeks ledlampjes op het hart geeft bij een ritmestoornis een lichtflits, waarna het hart zelf de stroom opwekt die het ritme herstelt. In proefdieren werkt dat al: de dieren lopen rond en slapen door terwijl hun ritme wordt hersteld. De eerste resultaten in ratten verschenen in 2019. Samen met de TU Delft werkt het team aan een smartwatch die de ritmestoornis herkent en via een ontvanger onder de huid het lampje aanzet. Het einddoel is een eiwit dat zelf op de ritmestoornis reageert, zonder licht of elektronica.

Boink werkt aan een biologische pacemaker. Eén injectie in een gebied van minder dan een kubieke centimeter moet het kastje onder de huid en de draden naar het hart overbodig maken. Die hardware gaat stuk en kan levensbedreigende infecties geven, wat vooral zwaar weegt voor kinderen die er een leven lang mee moeten. Zijn groep liet deze zomer zien dat een route waar andere onderzoekers jarenlang op inzetten, het gen TBX18, geen echte pacemakerfunctie oplevert. Een menselijk pacemaker-ionkanaal doet dat volgens hem wel.

Verder gaat het over de risico’s van een blijvende genetische ingreep bij een veelvoorkomende aandoening, een mogelijke afweerreactie op eiwitten uit algen en de vraag hoe je een biologische defibrillator aan het einde van het leven weer uitzet. Ook komt aan bod waarom de ontwikkeling via een spin-off met durfkapitaal loopt, hoe de prijs van gentherapie tot stand komt en wat de Nobelprijs betekent voor het onderzoeksveld.

Over deze podcast

BNR Beter is het wekelijkse programma van BNR Nieuwsradio over een toekomstbestendige zorgsector. Elke week bespreekt presentator Nina van den Dungen met zorgprofessionals, ondernemers en beleidsmakers hoe de Nederlandse zorg met technologie, innovatie, regelgeving en wetenschap beter kan worden. BNR Beter is elke maandag om 15:30 op de radio te beluisteren bij BNR Nieuwsradio, en vanaf dat moment ook als podcast via deze feed.

Over de makers

Nina van den Dungen (1987) is freelance journalist en als radio- en podcastpresentator al ruim 15 jaar verbonden aan BNR. Zo is ze regelmatig te horen als presentator van de nieuwsprogramma’s in de ochtend- en avondspits en daarnaast presenteert ze wekelijks de beleggingspodcast Doorgelicht en BNR Beter over de zorgsector.

Stijn Goossens (1996) is de redacteur van BNR Beter en plaatsvervangend presentator. Bij BNR houdt Stijn zich bezig met onderwerpen over tech, wetenschap en innovatie. Hij presenteert ook de podcast Op de zaak en test elke vrijdag een nieuw techproduct in de Ochtendspits op BNR. Hiervoor was Stijn werkzaam voor NTR Wetenschap en techplatform Bright.

Meer dan 300.000 Nederlanders hebben boezemfibrilleren, de meest voorkomende hartritmestoornis, en dat aantal groeit met de vergrijzing. Lukt het niet om het ritme met medicijnen te herstellen, dan volgt in het ziekenhuis een stroomstoot onder narcose. Onderzoekers willen dat het hart die taak zelf overneemt, met een lichtflits in plaats van een schok. De techniek die dat mogelijk moet maken, optogenetica, kreeg begin oktober de Nobelprijs voor Geneeskunde.
In deze aflevering van BNR Beter bespreekt Stijn Goossens hoe gentherapie het hart een eigen defibrillator en pacemaker moet geven, en wat er nog moet gebeuren voordat pati&euml;nten daar iets aan hebben. Te gast zijn Dani&euml;l Pijnappels, hoogleraar cellulaire elektrofysiologie aan het <a href="https://www.lumc.nl/actueel/2026/een-hart-dat-zichzelf-kan-defibrilleren/">LUMC</a> en hoofd van het <a href="https://www.lumc.nl/patientenzorg/specialistische-centra/hart-long-centrum/voor-professionals/laboratory-of-experimental-cardiology/">Laboratory of Experimental Cardiology</a>, en Geert Boink, cardioloog bij Amsterdam UMC en medeoprichter van de spin-off <a href="https://ixa.nl/news/amsterdam-umc-spin-off-pacingcure-received-eic-transition-funding">PacingCure</a>.
Pijnappels legt uit hoe zijn team met gentherapie lichtgevoelige eiwitten uit algen in hartcellen aanbrengt. Een dunne reeks ledlampjes op het hart geeft bij een ritmestoornis een lichtflits, waarna het hart zelf de stroom opwekt die het ritme herstelt. In proefdieren werkt dat al: de dieren lopen rond en slapen door terwijl hun ritme wordt hersteld. De <a href="https://www.universiteitleiden.nl/nieuws/2019/02/gentherapie-met-geimplanteerd-led-lampje-stopt-hartritmestoornis-automatisch">eerste resultaten in ratten</a> verschenen in 2019. Samen met de TU Delft werkt het team aan een smartwatch die de ritmestoornis herkent en via een ontvanger onder de huid het lampje aanzet. Het einddoel is een eiwit dat zelf op de ritmestoornis reageert, zonder licht of elektronica.
Boink werkt aan een biologische pacemaker. E&eacute;n injectie in een gebied van minder dan een kubieke centimeter moet het kastje onder de huid en de draden naar het hart overbodig maken. Die hardware gaat stuk en kan levensbedreigende infecties geven, wat vooral zwaar weegt voor kinderen die er een leven lang mee moeten. Zijn groep <a href="https://doi.org/10.1172/JCI190632">liet deze zomer zien </a>dat een route waar andere onderzoekers jarenlang op inzetten, het gen TBX18, geen echte pacemakerfunctie oplevert. Een menselijk pacemaker-ionkanaal doet dat volgens hem wel.
Verder gaat het over de risico&rsquo;s van een blijvende genetische ingreep bij een veelvoorkomende aandoening, een mogelijke afweerreactie op eiwitten uit algen en de vraag hoe je een biologische defibrillator aan het einde van het leven weer uitzet. Ook komt aan bod waarom de ontwikkeling via een spin-off met durfkapitaal loopt, hoe de prijs van gentherapie tot stand komt en wat de Nobelprijs betekent voor het onderzoeksveld.
Over deze podcast
BNR Beter is het wekelijkse programma van BNR Nieuwsradio over een toekomstbestendige zorgsector. Elke week bespreekt presentator Nina van den Dungen met zorgprofessionals, ondernemers en beleidsmakers hoe de Nederlandse zorg met technologie, innovatie, regelgeving en wetenschap beter kan worden. BNR Beter is elke maandag om 15:30 op de radio te beluisteren bij BNR Nieuwsradio, en vanaf dat moment ook als podcast via deze feed.
Over de makers
<a href="mailto:nina.van.den.dungen@bnr.nl">Nina van den Dungen</a> (1987) is freelance journalist en als radio- en podcastpresentator al ruim 15 jaar verbonden aan BNR. Zo is ze regelmatig te horen als presentator van de nieuwsprogramma&rsquo;s in de ochtend- en avondspits en daarnaast presenteert ze wekelijks de beleggingspodcast Doorgelicht en BNR Beter over de zorgsector.
<a href="mailto:stijn.goossens@bnr.nl">Stijn Goossens</a> (1996) is de redacteur van BNR Beter en plaatsvervangend presentator. Bij BNR houdt Stijn zich bezig met onderwerpen over tech, wetenschap en innovatie. Hij presenteert ook de podcast Op de zaak en test elke vrijdag een nieuw techproduct in de Ochtendspits op BNR. Hiervoor was Stijn werkzaam voor NTR Wetenschap en techplatform Bright.

De zorg in Nederland heeft het moeilijk. Met een toenemende vergrijzing wordt de vraag om zorg groter en het arbeidspotentieel krapper. Dat zet de kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg enorm onder druk. We zullen het zorgsysteem dus slimmer en efficiënter moeten inrichten.  

Gelukkig wordt daar hard aan gewerkt. Technologie, wetenschap en experimentele behandelaren spelen een steeds grotere rol. Zorgrobots, slimme kleding, kunstmatige intelligentie, personalised medicine, betere afspraken en vernuftige bedrijfsvoering dragen hier allemaal aan bij. Deze ontwikkelingen verlagen de werkdruk van zorgprofessionals, zodat ze meer tijd hebben voor het mensenwerk: zorgen voor anderen.  



Over BNR Beter

In BNR Beter – Over de Zorg voor Morgen wordt onderzocht welke prachtige ontwikkelingen er gaande zijn, hoe die in de praktijk uitpakken en hoe patiënten en zorgprofessionals hiermee geholpen worden.  

Presentator Nina van den Dungen interviewt de bedenkers van de nieuwste zorginnovaties en ze spreekt specialisten en verpleegkundigen wiens werk verlicht worden door deze veranderingen. Nina gaat samen met redacteur Sterre ten Houte de Lange op reportage naar de ziekenhuizen, UMC’s, zorginstellingen, laboratoria en testruimten waar deze nieuwe technieken worden ontworpen of voor het eerst worden ingezet in de patiëntenzorg.  

Elke aflevering stellen we onszelf een aantal vragen: wat is het probleem waar de zorgprofessionals en patiënten tegenaan lopen? Welke oplossing is daarvoor bedacht? Is deze oplossing efficiënter, effectiever en goedkoper dan hoe het eerder ging? Hoe kijken de behandelend artsen naar deze ontwikkelingen? Lukt het om de innovaties te implementeren? Welke obstakels komen de wetenschappers en uitvinders tegen? 

Over de makers

Nina van den Dungen is journalist en presentator bij BNR Nieuwsradio. Nina presenteert naast BNR Beter het programma Doorgelicht en is onder meer wekelijks te horen in de Ochtendspits. 

Sterre ten Houte de Lange is zorgjournalist en redacteur bij BNR Nieuwsradio. Ze maakte eerder voor BNR de podcast Uitgedokterd: HIV - de Hemel kan wachten.

De zorg in Nederland heeft het moeilijk. Met een toenemende vergrijzing wordt de vraag om zorg groter en het arbeidspotentieel krapper. Dat zet de kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg enorm onder druk. We zullen het zorgsysteem dus slimmer en efficiënter moeten inrichten.  
Gelukkig wordt daar hard aan gewerkt. Technologie, wetenschap en experimentele behandelaren spelen een steeds grotere rol. Zorgrobots, slimme kleding, kunstmatige intelligentie, personalised medicine, betere afspraken en vernuftige bedrijfsvoering dragen hier allemaal aan bij. Deze ontwikkelingen verlagen de werkdruk van zorgprofessionals, zodat ze meer tijd hebben voor het mensenwerk: zorgen voor anderen.  
 
Over BNR Beter  
In BNR Beter – Over de Zorg voor Morgen wordt onderzocht welke prachtige ontwikkelingen er gaande zijn, hoe die in de praktijk uitpakken en hoe patiënten en zorgprofessionals hiermee geholpen worden.  
Presentator Nina van den Dungen interviewt de bedenkers van de nieuwste zorginnovaties en ze spreekt specialisten en verpleegkundigen wiens werk verlicht worden door deze veranderingen. Nina gaat samen met redacteur Sterre ten Houte de Lange op reportage naar de ziekenhuizen, UMC’s, zorginstellingen, laboratoria en testruimten waar deze nieuwe technieken worden ontworpen of voor het eerst worden ingezet in de patiëntenzorg.  
Elke aflevering stellen we onszelf een aantal vragen: wat is het probleem waar de zorgprofessionals en patiënten tegenaan lopen? Welke oplossing is daarvoor bedacht? Is deze oplossing efficiënter, effectiever en goedkoper dan hoe het eerder ging? Hoe kijken de behandelend artsen naar deze ontwikkelingen? Lukt het om de innovaties te implementeren? Welke obstakels komen de wetenschappers en uitvinders tegen? 
Over de makers
Nina van den Dungen is journalist en presentator bij BNR Nieuwsradio. Nina presenteert naast BNR Beter het programma <a href="https://www.bnr.nl/podcast/doorgelicht">Doorgelicht</a> en is onder meer wekelijks te horen in de Ochtendspits. 
Sterre ten Houte de Lange is zorgjournalist en redacteur bij BNR Nieuwsradio. Ze maakte eerder voor BNR de podcast <a href="https://www.bnr.nl/podcast/uitgedokterd">Uitgedokterd: HIV - de Hemel kan wachten.</a>

Beter | BNR

BNR Beter
De zorg in Nederland kan wel een boost gebruiken. Met een toenemende vergrijzing wordt de vraag om zorg groter en het arbeidspotentieel krapper. Dat zet de kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg enorm onder druk. We zullen het zorgsysteem dus slimmer en efficiënter moeten inrichten. 

Gelukkig wordt daar hard aan gewerkt. Technologie, wetenschap en experimentele behandelingen spelen een steeds grotere rol. Zorgrobots, slimme kleding, kunstmatige intelligentie, persoonlijke medicijnen, betere afspraken en vernuftige bedrijfsvoering dragen hier allemaal aan bij. Deze ontwikkelingen verlagen de werkdruk van zorgprofessionals, zodat zij meer tijd hebben voor het mensenwerk: zorgen voor anderen. 

Over BNR Beter
In BNR Beter, over de zorg van morgen, wordt onderzocht welke prachtige ontwikkelingen er in de zorg zijn, hoe die in de praktijk uitpakken en hoe patiënten en zorgprofessionals hiermee geholpen worden. 

Presentator Nina van den Dungen interviewt de bedenkers van de nieuwste zorginnovaties en ze spreekt specialisten en verpleegkundigen wiens werk verlicht worden door deze veranderingen. Nina gaat samen met redacteur Stijn Goossens op reportage naar de ziekenhuizen, UMC’s, zorginstellingen, laboratoria en testruimten waar deze nieuwe technieken worden ontworpen of voor het eerst worden ingezet in de patiëntenzorg. 

Elke aflevering stellen we onszelf een aantal vragen: wat is het probleem waar de zorgprofessionals en patiënten tegenaan lopen? Welke oplossing is daarvoor bedacht? Is deze oplossing efficiënter, effectiever en goedkoper dan hoe het eerder ging? Hoe kijken de behandelend artsen naar deze ontwikkelingen? Lukt het om de innovaties te implementeren? Welke obstakels komen de wetenschappers en uitvinders tegen?

Over de makers
Nina van den Dungen is journalist en presentator bij BNR Nieuwsradio. Nina presenteert naast BNR Beter het programma Doorgelicht en is onder meer wekelijks te horen in de Ochtendspits.

Stijn Goossens is redacteur tech, wetenschap en innovatie bij BNR Nieuwsradio. Hij vertelt wekelijks over het laatste technieuws en de nieuwste techproducten tijdens de Tech Update en maakte voor BNR het programma Eyeopeners.

BNR Beter De zorg in Nederland kan wel een boost gebruiken. Met een toenemende vergrijzing wordt de vraag om zorg groter en het arbeidspotentieel krapper. Dat zet de kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg enorm onder druk. We zullen het zorgsysteem dus slimmer en effici&euml;nter moeten inrichten. Gelukkig wordt daar hard aan gewerkt. Technologie, wetenschap en experimentele behandelingen spelen een steeds grotere rol. Zorgrobots, slimme kleding, kunstmatige intelligentie, persoonlijke medicijnen, betere afspraken en vernuftige bedrijfsvoering dragen hier allemaal aan bij. Deze ontwikkelingen verlagen de werkdruk van zorgprofessionals, zodat zij meer tijd hebben voor het mensenwerk: zorgen voor anderen. Over BNR Beter In BNR Beter, over de zorg van morgen, wordt onderzocht welke prachtige ontwikkelingen er in de zorg zijn, hoe die in de praktijk uitpakken en hoe pati&euml;nten en zorgprofessionals hiermee geholpen worden. Presentator Nina van den Dungen interviewt de bedenkers van de nieuwste zorginnovaties en ze spreekt specialisten en verpleegkundigen wiens werk verlicht worden door deze veranderingen. Nina gaat samen met redacteur Stijn Goossens op reportage naar de ziekenhuizen, UMC&rsquo;s, zorginstellingen, laboratoria en testruimten waar deze nieuwe technieken worden ontworpen of voor het eerst worden ingezet in de pati&euml;ntenzorg. Elke aflevering stellen we onszelf een aantal vragen: wat is het probleem waar de zorgprofessionals en pati&euml;nten tegenaan lopen? Welke oplossing is daarvoor bedacht? Is deze oplossing effici&euml;nter, effectiever en goedkoper dan hoe het eerder ging? Hoe kijken de behandelend artsen naar deze ontwikkelingen? Lukt het om de innovaties te implementeren? Welke obstakels komen de wetenschappers en uitvinders tegen? Over de makers Nina van den Dungen is journalist en presentator bij BNR Nieuwsradio. Nina presenteert naast BNR Beter het programma <a href="https://www.bnr.nl/podcast/doorgelicht" data-auth="NotApplicable" data-linkindex="0">Doorgelicht</a>&nbsp;en is onder meer wekelijks te horen in de&nbsp;<a href="https://www.bnr.nl/podcast/de-ochtendspits" data-auth="NotApplicable" data-linkindex="1">Ochtendspits</a>. Stijn Goossens is redacteur tech, wetenschap en innovatie bij BNR Nieuwsradio. Hij vertelt wekelijks over het laatste technieuws en de nieuwste techproducten tijdens de <a href="https://www.bnr.nl/podcast/tech-update" data-auth="NotApplicable" data-linkindex="2">Tech Update</a>&nbsp;en maakte voor BNR het programma&nbsp;<a href="https://www.bnr.nl/podcast/eyeopeners" data-auth="NotApplicable" data-linkindex="3">Eyeopeners</a>.

BNR Beter

Kan het hart straks zichzelf resetten met een lichtflits? ‘Vorm van nieuwe biologie’

https://api.omny.fm/orgs/8257a063-6be9-42fa-b892-acd4013b1255/clips/5bd3bb70-1680-4cdf-b2b7-b4ef00e8c80e/transcript